Câu 1

Nhân vật Chi-hon trong đoạn trích trải qua những diễn biến tâm lý phức tạp và đầy day dứt khi nghe tin mẹ bị lạc. Ban đầu, cô rơi vào trạng thái bực tức và trách móc gia đình vì cho rằng mọi người đã thiếu quan tâm tới mẹ. Tuy nhiên, khi đặt chân đến ga tàu điện ngầm – nơi mẹ biến mất – cảm xúc của cô nhanh chóng chuyển sang lo lắng, hoảng sợ, đồng thời thấm thía sự cô độc của mẹ giữa biển người hỗn loạn. Từ những hình ảnh quen thuộc gợi về quá khứ, Chi-hon bắt đầu đối diện với nỗi ân hận sâu sắc khi nhận ra mình đã vô tâm trong nhiều khoảnh khắc của đời sống, như việc gạt phăng chiếc váy mẹ thích. Những hồi ức ấy khiến cô đau đớn vì nhận ra sự hy sinh lặng lẽ của mẹ mà trước đây cô chưa từng thấu hiểu. Diễn biến tâm lý của Chi-hon từ giận dữ đến lo lắng, rồi tự trách mình vừa chân thực vừa giàu sức lay động, cho thấy nỗi ân hận muộn màng của những đứa con chỉ biết nhận ra giá trị của mẹ khi đối diện nguy cơ mất mẹ mãi mãi

Câu 2

Trong cuộc sống, mỗi con người đều mang theo bên mình một kho tàng vô hình nhưng vô giá: kí ức về những người thân yêu. Dẫu thời gian có thể làm thay đổi nhiều thứ, những kí ức ấy vẫn luôn ở lại, nuôi dưỡng tâm hồn và dẫn dắt ta trên hành trình trưởng thành. Nhận thức được vai trò của kí ức không chỉ giúp ta trân trọng quá khứ mà còn sống nhân hậu, sâu sắc hơn trong hiện tại

Trước hết, kí ức về những người thân yêu giúp ta giữ lại tình cảm mà thời gian dễ làm phai nhạt. Những hình ảnh giản dị như nụ cười của mẹ, giọng nói của cha, cái nắm tay của ông bà… có thể trở thành nguồn sưởi ấm mỗi khi ta mệt mỏi hay cô đơn. Con người không thể quay ngược thời gian, nhưng có thể tìm thấy sự nâng đỡ từ những điều đã qua. Nhờ kí ức, ta được nhắc nhở rằng mình từng được yêu thương và bảo bọc, từ đó có thêm sức mạnh để bước tiếp

Kí ức còn có vai trò giữ gìn giá trị sống mà người thân đã truyền lại cho ta. Những lời dạy của cha mẹ, những hi sinh lặng lẽ, những tấm gương về nghị lực hay nhân ái… thường chỉ khi đi xa ta mới thấm thía. Chúng không chỉ là câu chuyện cũ, mà là nền tảng để ta ứng xử, suy nghĩ và trở thành phiên bản tốt đẹp hơn của chính mình. Nhờ kí ức, ta hiểu rằng những điều người thân để lại không chỉ nằm ở vật chất, mà nằm trong cách họ sống và yêu thương

Không chỉ vậy, kí ức về người thân còn cho ta bài học về sự trân trọng. Khi nhớ về những điều chưa kịp nói, những việc chưa kịp làm, ta nhận ra sự vô tâm đôi khi làm người thân tổn thương. Nỗi nuối tiếc ấy khiến ta biết quý trọng hiện tại hơn, biết yêu thương bằng hành động cụ thể, biết dành thời gian cho người thật sự quan trọng. Nhờ vậy, kí ức trở thành động lực để ta sống tốt đẹp và nhân hậu

Cuối cùng, kí ức giúp con người giữ được bản sắc. Dù đi đến đâu, thành công hay thất bại, kí ức về gia đình luôn nhắc ta về cội nguồn, về những giá trị căn bản không bao giờ thay đổi. Đó là nơi ta thuộc về, là điểm tựa tinh thần suốt cả đời. Nhờ có kí ức, con người không đánh mất mình giữa cuộc sống biến động

Tóm lại, kí ức về những người thân yêu giữ một vị trí đặc biệt quan trọng trong cuộc đời mỗi con người. Đó là sợi dây kết nối quá khứ với hiện tại, là nguồn năng lượng tinh thần, là bài học về sự biết ơn và yêu thương. Trân trọng kí ức chính là trân trọng những người đã dành cho ta cuộc đời này. Khi biết giữ gìn những điều đã qua, chúng ta sẽ sống sâu sắc hơn, tử tế hơn và xứng đáng hơn với tình yêu mà người thân đã dành cho mình

Câu 1

Ngôi thứ ba

Câu 2

Đoạn trích được kể theo điểm nhìn của nhân vật Chi-hon – người con gái thứ ba

Câu 3

Biện pháp nghệ thuật

Phép lặp cấu trúc (“Lúc mẹ… cô đang…”).

Đối lập giữa tình huống nguy hiểm của mẹ và sự bận rộn nơi xa của con

So sánh ngầm giữa hai thời điểm đồng thời nhưng trái ngược

Tác dụng

Nhấn mạnh sự lệch pha, thiếu gần gũi giữa mẹ và con trong cuộc sống

Làm nổi bật nỗi ân hận, day dứt của Chi-hon khi nhận ra mình đã không ở bên mẹ lúc bà gặp nạn

Gợi lên sự cô đơn, mong manh của người mẹ trong dòng đời tấp nập

Câu 4

Phẩm chất của mẹ

Tảo tần, hy sinh, luôn nghĩ cho con

Giản dị, sống tiết kiệm, chịu thương chịu khó

Mạnh mẽ, kiên cường: từng dẫn con băng qua biển người ở Seoul

Yêu thương con vô điều kiện, dù bị con lạnh nhạt

Câu văn thể hiện:

“Mẹ nắm chặt tay cô, bước đi giữa biển người với phong thái có thể đe dọa cả những tòa nhà lừng lững…” → thể hiện sự mạnh mẽ, che chở

“Nếu là con thì mẹ đã thử cái váy này.” → thể hiện sự trẻ trung, yêu cái đẹp nhưng luôn nhường nhịn con

“Mẹ thích kiểu này, chỉ có điều mẹ thì không mặc được.” → sự hy sinh, tự ti vì cuộc đời vất vả

Câu 5

Chi hon hối tiếc

Cô hối tiếc vì đã vô tâm với mẹ, không có mặt khi mẹ gặp nạn, không hiểu mẹ, từng làm mẹ buồn (như chuyện chiếc váy), và không dành đủ thời gian quan tâm mẹ trước khi quá muộn

Những hành động vô tâm đôi khi nhỏ bé nhưng lại có thể khiến những người thân yêu bị tổn thương sâu sắc. Khi ta quá bận rộn với cuộc sống của mình, ta dễ quên rằng họ luôn âm thầm hi sinh mà không đòi hỏi điều gì. Chỉ đến khi mất đi cơ hội chăm sóc hay nói lời yêu thương, ta mới nhận ra nỗi day dứt muộn màng. Vì vậy, mỗi người cần biết trân trọng hiện tại, quan tâm và lắng nghe những người thân trước khi quá muộn. Tình yêu thương chỉ có ý nghĩa khi được thể hiện ngay lúc này, bằng những việc nhỏ nhưng chân thành

Câu 1

Hình tượng Đất nước trong đoạn thơ hiện lên vừa gần gũi vừa thiêng liêng, gắn với cuộc sống bình dị của nhân dân nhưng cũng thấm đẫm những đau thương và kiên cường của một dân tộc đã trải qua chiến tranh. Đất nước được thể hiện trước hết qua hình ảnh tái thiết sau bom đạn: con đường đầy bụi, gạch vụn hai bên, cây nham nhở tàn tro nhưng vẫn cố vươn lên trổ hoa. Chính trong sự hồi sinh ấy, vẻ đẹp của tinh thần bất khuất được làm sáng rõ. Đất nước còn là hình ảnh của những con người bình dị mà cao đẹp: em bé sinh ra trong bom rơi vẫn tung tăng đến lớp, cô gái từng sống trong công sự bom vùi giờ may áo cưới tràn đầy hạnh phúc. Những con người ấy là minh chứng cho sức sống mạnh mẽ của dân tộc, luôn biết đứng lên sau mất mát. Đất nước cũng là ký ức chiến tranh “diết da và loé sáng”, truyền sức mạnh từ quá khứ vào hiện tại. Như vậy, hình tượng Đất nước không chỉ gợi lên vẻ đẹp của quê hương sau chiến tranh mà còn khẳng định sức sống bền bỉ của dân tộc Việt Nam.

Câu 2

Ý kiến “Chúng ta không xúc động trước những bài giảng lịch sử. Chúng ta xúc động trước những người làm nên lịch sử” gợi mở suy nghĩ sâu sắc về cách con người cảm nhận lịch sử. Lịch sử vốn được ghi lại bằng những mốc thời gian, những sự kiện và con số, đôi khi khô khan và khó chạm vào cảm xúc. Nhưng đằng sau mỗi trang sách ấy là những cuộc đời thật, những con người thật đã hy sinh, chiến đấu và cống hiến để đất nước được như hôm nay. Chính họ mới là điều làm chúng ta rung động.

Một bài giảng có thể kể rằng chiến dịch diễn ra ngày nào, kết quả ra sao, nhưng chỉ khi biết rằng trong chiến dịch ấy có những chàng trai tuổi mười tám ngã xuống, những bà mẹ tiễn con đi không bao giờ gặp lại, những cô gái băng rừng vận chuyển đạn dưới bom đạn, ta mới thật sự thấy được chiều sâu của lịch sử. Con người chính là linh hồn của những trang sử. Họ biến lịch sử từ những dòng chữ vô tri thành câu chuyện có cảm xúc, có hơi ấm và có sức lay động mạnh mẽ.

Thực tế, chúng ta xúc động khi nhìn hình ảnh anh bộ đội Trường Sơn gùi gạo vượt núi trong mưa bom, khi nghe về mười cô gái Đồng Lộc kiên cường giữa bom đạn, hay khi đọc về những nhà khoa học lặng lẽ cống hiến cả đời mình để đất nước phát triển. Những người ấy khiến ta hiểu rằng lịch sử không chỉ để ghi nhớ, mà còn để biết ơn và trân trọng.

Tuy nhiên, ý kiến không phủ nhận vai trò của bài giảng lịch sử. Bài giảng là con đường để ta tiếp cận tri thức. Nhưng để lịch sử thật sự sống dậy, cách truyền đạt cần gắn với con người, với câu chuyện, với cảm xúc. Khi người dạy kể cho học sinh nghe những số phận, nỗi đau, khát vọng của những người đi trước, bài học sẽ trở nên sinh động và chạm đến trái tim.

Là thế hệ trẻ, chúng ta cần nhìn lịch sử bằng sự đồng cảm và lòng biết ơn. Học lịch sử không phải chỉ để thi cử, mà để hiểu rằng cuộc sống hôm nay được xây dựng từ bao mất mát của cha ông. Khi biết trân trọng quá khứ, chúng ta sẽ sống có trách nhiệm hơn với hiện tại và tương lai.

Qua đó, có thể khẳng định rằng điều làm chúng ta xúc động không phải là lịch sử trên trang giấy, mà là những con người đã làm nên lịch sử ấy. Chính họ khiến lịch sử trở nên sống động và đầy ý nghĩa.

Câu 1

Dấu hiệu để xác định thể thơ của đoạn trích

– Các câu thơ dài ngắn linh hoạt, không theo khuôn vần, nhịp cố định

– Cách ngắt nhịp tự do, câu thơ gần với câu văn xuôi

Đây là thể thơ tự do

Câu 2

Đoạn thơ thể hiện cảm xúc tự hào, xúc động và tin tưởng của nhân vật trữ tình trước sức sống mạnh mẽ của đất nước và con người Việt Nam. Đó là niềm tự hào về tinh thần kiên cường, sự hồi sinh mạnh mẽ sau chiến tranh và niềm tin vào tương lai tươi sáng của dân tộc

Câu 3 Biện pháp tu từ nổi bật: phép đối cấu trúc kết hợp hình ảnh giàu giá trị gợi tả

Ý nghĩa

– Hai hình ảnh “em bé tung tăng vào lớp Một” và “triệu tấn bom rơi”; “cô gái may áo cưới” và “công sự bom vùi” tạo nên sự đối lập giữa hiện tại thanh bình và quá khứ đau thương.

– Qua đó làm nổi bật sức sống kỳ diệu, tinh thần vượt lên tàn phá chiến tranh của con người Việt Nam.

– Khẳng định chiến thắng hôm nay được đánh đổi bằng hy sinh lớn lao, đồng thời tôn vinh vẻ đẹp kiên cường và nghị lực của dân tộc.

Câu 4

– Vị ngọt của hạnh phúc hòa bình, của thành quả lao động và hồi sinh sau chiến tranh

– Vị ngọt của niềm tự hào dân tộc, của sự đoàn kết, hy sinh và chiến đấu quật cường 

Vị ngọt đó có được từ:

– Những gian khổ, mất mát, những ngày tháng chiến đấu đầy đau thương của các thế hệ cha anh

– Từ chiến thắng Cách mạng Tháng Tám – dấu mốc mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc

Câu 1 Hiện tượng tâm lí đám đông đang trở thành một vấn đề đáng lo ngại trong giới trẻ vì nó gây ra nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến nhận thức và hành vi. Khi chạy theo đám đông, nhiều bạn trẻ dần đánh mất khả năng suy nghĩ độc lập, dễ bị cuốn vào các xu hướng lệch lạc như “trend độc hại”, bạo lực mạng, tiêu xài phung phí hay sống ảo quá mức. Tâm lí đám đông khiến các em dễ hành động bộc phát mà không lường trước hậu quả, dẫn đến xung đột, vi phạm pháp luật hoặc ảnh hưởng danh dự bản thân. Không chỉ vậy, khi quen với việc làm theo số đông, người trẻ dễ trở nên thụ động, thiếu bản lĩnh, ngại bày tỏ quan điểm cá nhân, từ đó làm hạn chế sự sáng tạo và năng lực tự khẳng định. Nguy hại hơn, tâm lí này còn khiến giới trẻ dễ bị thao túng bởi những thông tin sai lệch, những lời kích động trên mạng xã hội. Vì vậy, để tránh bị tác động tiêu cực, mỗi bạn trẻ cần rèn luyện bản lĩnh, biết chọn lọc thông tin và dám chịu trách nhiệm với quyết định của mình.

Câu 2 Hai đoạn trích Ông ngoại và Giàn bầu trước ngõ của Nguyễn Ngọc Tư đều thể hiện vẻ đẹp bình dị, nhân hậu trong tình cảm gia đình, nhưng mỗi đoạn lại mang một sắc thái riêng. Ở đoạn trích Ông ngoại, câu chuyện tập trung vào sự trưởng thành trong nhận thức của Dung – một cô bé ban đầu thấy ông ngoại khó tính, lạc hậu và không hòa hợp với mình. Khoảng cách giữa hai thế hệ biểu hiện qua những sở thích đối lập: Dung thích nhạc xập xình, còn ông ngoại yêu sự tĩnh lặng và chăm chút vài chậu kiểng. Thế nhưng, từ những chi tiết tưởng như rất nhỏ – tiếng ho khúc khắc mỗi đêm, dáng ông lụm cụm tưới cây, sự quan tâm lặng lẽ của ông khi từ chối câu lạc bộ chỉ để Dung đỡ buồn – Dung dần nhận ra tấm lòng bao dung và nỗi cô đơn thầm kín của ông. Sự thay đổi ở Dung diễn ra tự nhiên: cô biết giữ ý, biết chia sẻ việc nhà, rồi hát cho ông nghe bằng tất cả sự chân thành. Niềm vui giản dị của buổi sinh nhật, điệu tango hai ông cháu cùng nhảy, là kết tinh của quá trình thấu hiểu và gắn bó trở lại giữa hai thế hệ.

Trong khi đó, đoạn trích Giàn bầu trước ngõ gợi ra một nỗi buồn sâu lắng hơn: nỗi cô đơn của bà nội giữa nhịp sống hiện đại. Bà mang theo ký ức quê nhà vào căn nhà thành phố, gửi gắm trong giàn bầu, trong chiếc lò đất khói cay mắt, trong những món bánh dân dã. Nhưng người trong gia đình – dù yêu bà – lại không thật sự thấu hiểu những giá trị tinh thần ấy. Sự bận rộn khiến mọi người lướt qua nhau, ít khi chạm vào cảm xúc của bà. Những chiếc bánh quê bị xem là “ngộ”, sợi dây chuyền bằng vỏ bầu bị chê lỗi thời… Trong đôi mắt đùng đục của bà luôn ẩn hiện một nỗi buồn khó nói. Khi bà bị tai biến và chỉ nhớ về quá khứ, nhân vật “tôi” mới thấm thía rằng quê hương không chỉ là một nơi chốn, mà là một phần trong trái tim bà – phần không ai có thể tách ra được.

Đặt hai đoạn trích cạnh nhau, có thể thấy Nguyễn Ngọc Tư luôn dịu dàng nhưng sâu sắc trong việc khám phá tình thân. Cả hai đoạn đều sử dụng những chi tiết nhỏ để gợi cảm xúc lớn: tiếng ho của ông ngoại, mảnh vỏ bầu hình trái tim, giàn bầu thưa lá… Giọng văn mộc mạc, giàu chất Nam Bộ, thấm đẫm sự tinh tế trong quan sát đời sống. Tuy nhiên, Ông ngoại thiên về sự hàn gắn, về khả năng xóa nhòa khoảng cách thế hệ bằng sự quan tâm chân thành. Còn Giàn bầu trước ngõ nghiêng về nỗi day dứt trước sự lãng quên cội nguồn, trước những giá trị truyền thống bị vô tình bỏ lại trong nhịp sống hiện đại.

Cả hai đoạn trích đều nhắc nhở chúng ta về giá trị của gia đình – nơi có thể chữa lành những mệt mỏi, nơi mỗi người cần học cách lắng nghe và trân trọng nhau. Bằng trái tim nhân hậu, Nguyễn Ngọc Tư đã khơi gợi trong người đọc một cảm xúc ấm áp, để ta hiểu rằng chỉ cần một chút sẻ chia, một chút tinh tế, thì mọi khoảng cách – kể cả giữa các thế hệ – đều có thể được nối lại.

Câu 1 nghị luận kết hợp biểu cảm

Câu 2 Ta cần trân trọng và chăm sóc bản thân vì chính ta là người hiểu rõ nhất những tổn thương, sợ hãi và khó khăn mà mình từng trải qua, từ đó biết cách tự bảo vệ và nuôi dưỡng tâm hồn mình tốt nhất.

Câu 3Việc sử dụng ngạn ngữ có tác dụng tạo sự tin cậy cho lập luận, làm lời khuyên trở nên thuyết phục, đồng thời gợi mở vấn đề một cách tự nhiên, gần gũi.

Câu 4Quan điểm trên có nghĩa là: Cách ta đối xử với chính mình sẽ ảnh hưởng đến thái độ của người khác đối với ta. Khi ta tự tôn trọng và yêu thương bản thân, mọi người sẽ nhìn nhận ta tích cực hơn; ngược lại, nếu ta coi thường bản thân, người khác có thể đối xử tương tự.

Câu 5Em đồng tình với ý kiến. Vì trong cuộc sống, không ai có thể bảo vệ và thấu hiểu ta hơn chính bản thân mình. Nếu chỉ chờ đợi người khác quan tâm, ta dễ thất vọng và trở nên phụ thuộc. Tự yêu thương và chăm sóc bản thân giúp ta mạnh mẽ hơn, giữ được sự cân bằng, từ đó sống hạnh phúc và có khả năng yêu thương người khác tốt hơn.