Câu 1:

Qua đoạn trích từ tiểu thuyết " Sống mòn " của Nam Cao đã thành công khi xây dựng nhân vật Thứ với bút pháp nghệ thuật vô cùng sắc sảo, đậm chất hiện thực tâm lý của cuộc sống. Trước hết, tác giả đã cho chúng ta thấy được thế giới nội tâm của nhân vật Thứ một cách sâu sắc qua dòng độc thoại trăn trở. Mọi bi kịch của Thứ đã được tác giả thể hiện lên qua những suy nghĩ tự vấn về một đời " tù đày " và " nhu nhược " của bản thân. Đặc biệt, Nam Cao đã sử dụng biện pháp nghệ thuật so sánh, ẩn dụ một cách khéo léo khi so sánh cuộc đời của Thứ như "con trâu" quanh năm "cắm cúi kéo cày, ăn cỏ, chịu roi". Hình ảnh này đã cụ thể hóa nỗi đau bị mài mòn nhân cách, biến một trí thức có khát vọng thành một kẻ nhẫn nhục vì cơm áo gạo tiền. Ngoài ra, tác giả cũng đã cho ta thấy được sự đối lập giữa thực tại "cánh đồng bùn lầy" với ước mơ " tự do, rừng xanh" qua thủ pháp đối lập một cách hoàn hảo. Cho thấy cuộc sống hiện thực và ước mơ không như chúng ta tưởng. Vậy nên, qua những bút phát nghệ thuật tài tình của Nam Cao đã khắc họa được tâm lý của nhân vật Thứ khi bị cuộc sống bào mòn, cũng như cho độc giả thấy được sự khắc nghiệt của cuộc sống ngày nay. Cũng như gửi gắm thông điệp tới độc giả, dù cuộc sống khó khăn thế nào, chỉ cần chúng ta giữ được niềm tin, hoài bão thì nhất định cuộc sống cũng sẽ trở nên tốt đẹp hơn.

Câu 2:

Trong xã hội hiện đại ngày nay, áp lực về sự hoàn hảo và thành công đang đè nặng lên vai của thế hệ trẻ. Họ sợ mình thất bại, sợ mình không thành công bằng bạn bằng bè, áp lực đồng trang lứa... Nhưng thất bại thực chất là một phần tất yếu giúp con người đi tới thành công. Chấp nhận thất bại không phải là yếu đuối, mà là sự bản lĩnh giúp chúng ta chạm tới được thành công.

Vậy chúng ta hiểu chấp nhận thất bại là như thế nào? Chấp nhận thất bại không phải là sự cam chịu, buông xuôi hay thừa nhận bản thân kém cỏi, mà là một trạng thái tâm thế chủ động và đầy bản lĩnh chấp nhận thất bại đó. Thay vì chìm đắm trong sự dằn vặt, họ coi đó là một bài học giúp họ tích lũy kinh nghiệm cho bản thân. Từ đó kiên trì đi và dấn thân với một phiên bản được nâng cấp của bản thân từ những thất bại trước đó.

Nhưng tại sao người trẻ cần chấp nhận thất bại thì mới thành công? Bởi, thành công bền vững không bao giờ kết quả của một hành trình bằng phẳng, mà là sự tích lũy từ vô vàn trải nghiệm sai của bản thân. Khi đối diện với thất bại, người trẻ không chỉ học được những kỹ năng mà sách vở chưa hề nói cho họ, mà còn giúp họ tôi luyện được bản lĩnh kiên cường, giúp họ hình thành được tâm lý vững vàng trước những biến cố của cuộc sống. Hơn nữa, chấp nhận thất bại còn giúp cho chúng ta gỡ bỏ áp lực phải hoàn hảo. Không ai sinh ra là hoàn hảo cả, từ đó tạo điều kiện cho chúng ta dám dấn thân, dám trải nghiệm và khẳng định được giá trị của bản thân một cách tích cực. Thay vì coi thất bại là dấu chấm hết, người biết lấy đó làm mục tiêu để phấn đấu thì sẽ bước lên một bậc thang cao hơn trong sự trưởng thành của chính mình, từ đó cuộc sống của họ sẽ dễ dàng hơn.

Nhưng thế hệ trẻ cần làm thế nào thì mới chấp nhận được thất bại? Trước hết, mỗi người cần thay đổi tư duy, lối suy nghĩ của bản thân một cách tích cực. Khi đối diện với cú vấp ngã, thay vì để sự lo âu lấn át, hãy bình tĩnh suy ngẫm tìm ra nguyên nhân khiến mình thất bại, từ đó tìm được biện pháp khắc phục. Đừng ngại bắt đầu từ những bước nhỏ, mà hãy chủ động biến những thất bại thành bước đệm cho sự thay đổi, ta mới có thể vững vàng bước qua giông bão mà chạm tới những đỉnh cao rực rỡ nhất.

Tuy nhiên, bên cạnh những bạn trẻ bản lĩnh biết chấp nhận thất bại thì vẫn còn một bộ phận trẻ chưa biết thoát ra khỏi sự đau buồn mà thất bại mang đến. Họ sợ thất bại đến mức thà chọn đứng yên trong vùng an toàn chứ nhất quyết không chịu dấn thân thử lại. Chính tư duy đó đã khiến cho họ ngày càng tụt lùi, xa vời với thành công mà họ mong muốn. Việc sợ sai là thất bại lớn nhất, đồng nghĩa với việc họ đã tự tay khóa cánh cửa đi tới thành công của mình, thật đáng buồn cho họ.

Tóm lại, thành công là hành trình đi qua những nốt thăng trầm của thất bại. Đừng sợ hãi khi vấp ngã, hãy sợ hãi khi ta không đủ can đảm để đi tiếp. Thất bại sẽ là những huân chương cho sự bản lĩnh, là minh chứng cho một tuổi trẻ dám nghĩ, dám làm, dám sai và dám đứng dậy.

Câu 1: Ngôi kể của văn bản là ngôi thứ ba.

Câu 2: Những từ ngữ, hình ảnh khắc họa cuộc sống của Thứ khi ở Hà Nội là:

- Một đời tù đày: Thứ cảm nhận cuộc sống của mình và mọi người ở Hà Nội không khác gì một nhà tù.

- Cắm cúi kéo cày, ăn cỏ, chịu roi: cho thấy cuộc sống nhẫn nhục, lao động cực nhọc chỉ để tồn tại.

- Lòng sợ hãi sự đổi thay: cuộc sống ở Hà Nội đã mài mòn ý chí của Thứ, khiến anh không dám đối mặt với những cái gì chưa tới.

Câu 3: Biện pháp tu từ: so sánh. So sánh bản thân mình với phế nhân thông qua từ " như là ".

Tác dụng: nhấn mạnh trạng thái bất lực, kiệt quệ, thấy mình không làm được gì của nhân vật Thứ sau khi ra khỏi trường.

Câu 4: Tại Sài Gòn, Thứ với khát vọng lập nghiệp, với hoài bão của mình mà làm việc. Tuy nhiên, thực tế lại khắc nghiệt hơn Thứ tưởng. Vì nghèo khó, bệnh tật mà Thứ phải rời Sài Gòn về quê. Tại Hà Nội, Thứ dạy học tại một trường tư, cuộc sống ở đây là một vòng quẩn quanh, tù túng. Nếu ở Sài Gòn là thử thách ý chí, thì ở Hà Nội là sự gặm nhấm của thời gian. Thứ từ một người có hoài bão, chí hướng lại trở nên cay nghiệt, bất lực với cuộc sống.

Câu 5: Thông điệp mà em rút ra được sau khi đọc văn bản Sống mòn là đừng để những khó khăn, lo toan của cuộc sống bào mòn đi lý tưởng và nhân cách cao đẹp của một con người.

Lý giải: là bởi khi con người bị cuốn vào vòng xoáy cơm áo gạo tiền, con người dễ rơi vào tình cảnh "sống mòn", tức là vẫn sống nhưng tâm hồn đã lụi tàn. Vậy nên chỉ khi con người giữ vững hoài bão, có chí hướng thì dù khó khăn tới đâu cuộc đời cũng vẫn sẽ có ý nghĩa hơn, cuộc sống cũng trở nên tốt đẹp hơn.