Câu 1:

Trong đoạn trích của tiểu thuyết Sống mòn, Nam Cao đã vận dụng nhiều thủ pháp nghệ thuật tinh tế để khắc họa nhân vật Thứ với chiều sâu tâm lí phức tạp. ​Tác giả sử dụng ngôi kể thứ ba nhưng điểm nhìn trần thuật lại bám sát vào nội tâm nhân vật, khiến dòng suy nghĩ của Thứ hiện lên chân thực và đầy day dứt. Những độc thoại nội tâm miên man, dằng dặc đã phơi bày bi kịch tinh thần của một trí thức nghèo khi khát vọng thanh cao dần bị bào mòn bởi thực tại cơm áo khắc nghiệt. Bên cạnh đó, Nam Cao còn sử dụng những hình ảnh so sánh giàu sức gợi như con tàu lặng lẽ đưa Thứ rời xa Hà Nội hay hình ảnh con trâu bị buộc dây trên cánh đồng bùn lầy. Các hình ảnh ấy không chỉ mang ý nghĩa tả thực mà còn hàm chứa tầng ý nghĩa biểu tượng, gợi lên cảm giác tù túng, bế tắc và bất lực của con người trước vòng quay nghiệt ngã của số phận. ​​Sự đối lập giữa quá khứ rực rỡ của ước mơ và hiện tại xám xịt của đời sống càng làm nổi bật nỗi ngậm ngùi, tủi hổ và khát vọng thoát khỏi kiếp sống “mòn mỏi”. Nhờ nghệ thuật khắc họa tinh vi ấy, nhân vật Thứ hiện lên như một thân phận trí thức nhỏ bé, vừa đáng thương vừa đáng suy ngẫm.

Câu 2:​

Có người từng nói rằng: “Sự vinh quang lớn nhất của con người không phải là chưa từng vấp ngã, mà là biết đứng dậy sau mỗi lần gục ngã.” Quả thật, trong hành trình dài rộng của đời người, thất bại không phải là dấu chấm hết mà chính là một nấc thang âm thầm đưa con người đến gần hơn với thành công. B​iết chấp nhận thất bại, đối diện với nó bằng thái độ bình tĩnh và kiên cường, chính là một phẩm chất cần thiết của tuổi trẻ. T​hất bại là một quy luật tự nhiên của hành trình trưởng thành. Không ai có thể bước đi trên con đường đời mà chỉ toàn hoa thơm cỏ lạ. Những sai lầm, những lần vấp váp đôi khi khiến con người đau đớn, hụt hẫng, thậm chí rơi vào cảm giác chông chênh, hoang mang. Thế nhưng chính trong những khoảnh khắc tưởng chừng tăm tối ấy, con người lại có cơ hội nhìn lại bản thân, nhận ra giới hạn của mình và tìm kiếm một lối đi mới. Nếu thành công là ánh bình minh rực rỡ thì thất bại chính là màn đêm trầm mặc giúp con người chiêm nghiệm và trưởng thành. T​​hất bại còn là nguồn kinh nghiệm quý giá mà không một cuốn sách nào có thể thay thế. Khi con người đối diện với sai lầm, họ buộc phải suy ngẫm, điều chỉnh và nỗ lực nhiều hơn. Mỗi lần vấp ngã, nếu biết đứng dậy và bước tiếp, con người sẽ trở nên vững vàng hơn, bản lĩnh hơn. Lịch sử đã chứng kiến không ít những tấm gương thành công bắt đầu từ vô số thất bại. Nhà phát minh Thomas Edison đã phải trải qua hàng nghìn lần thử nghiệm không thành công trước khi tạo ra bóng đèn điện. Mỗi lần thất bại đối với ông không phải là sự kết thúc, mà chỉ là một cách thử nghiệm chưa đúng. Chính tinh thần kiên trì ấy đã làm nên một phát minh làm thay đổi cả thế giới. Đối với người trẻ, chấp nhận thất bại lại càng mang ý nghĩa sâu sắc. Tuổi trẻ vốn là quãng thời gian của khát vọng, của những ước mơ cháy bỏng và những bước chân háo hức đi tìm tương lai. ​Tuy hành trình ấy không phải lúc nào cũng bằng phẳng. Có khi con người phải đối diện với những thất vọng âm thầm, những cánh cửa khép lại, những dự định dang dở. Nếu chỉ vì vài lần vấp ngã mà chùn bước, con người sẽ dễ dàng đánh mất cơ hội khám phá năng lực của chính mình. Trái lại​ khi biết chấp nhận thất bại như một phần của hành trình, người trẻ sẽ có thêm dũng khí để bước tiếp, để thử sức và để trưởng thành. ​Chấp nhận thất bại không có nghĩa là thỏa hiệp với sự yếu kém. Điều quan trọng nhất là sau mỗi lần vấp ngã, con người cần biết tỉnh táo nhìn lại, kiên nhẫn sửa chữa và không ngừng nỗ lực. Chỉ khi thất bại được soi chiếu bằng tinh thần cầu tiến và ý chí vươn lên, nó mới thực sự trở thành bậc thang dẫn tới thành công. Thất bại không phải là điều đáng sợ, điều đáng sợ nhất chính là sự buông xuôi sau thất bại. Cuộc đời giống như một hành trình dài với vô vàn thử thách; mỗi lần vấp ngã chỉ là một bước tạm dừng để con người lấy lại thăng bằng. Nên người trẻ hãy học cách đón nhận thất bại bằng một trái tim bình tĩnh và một ý chí bền bỉ, để từ những lần ngã xuống, ta lại đứng lên mạnh mẽ hơn và tiến gần hơn tới những chân trời thành công.

Câu 1: Ngôi kể trong văn bản là ngôi kể thứ ba

Câu 2: Cuộc sống của Thứ ​được khắc họa ​​là đạm bạc, nghèo khổ, mất đi mong muốn ước mơ ​hoài bão, Thứ dần trở nên hèn mọn, trách đời trách nhân

Câu 3:Biện pháp tu từ: So sánh trong câu: “Ra khỏi trường, y thấy mình gần như là một phế nhân.”

Tác dụng:

- Nhấn mạnh tâm trạng thất vọng,​chán nản và tự ti của Thứ; ​​Thể hiện sự đối lập giữa ước mơ và thực tế​; làm nổi bật bi kịch của người trí thức nghèo

Câu 4:

Khi ở Sài Gòn:

- ​Thứ hăm hở, náo nức,​ nhiều ước mơ ​và hi vọng

Khi ở Hà Nội:

​-Trở nên rụt rè,​ tiết kiệm, ​sống chật vật,​ và lo toan cơm áo​

Câu 5:

- Con người cần dũng cảm thay đổi và chủ động làm chủ cuộc đời mình. Trong văn bản​, Thứ nhận ra nhiều người sống như con trâu bị buộc dây, không dám thay đổi vì sợ hãi. Chính sự quen thuộc, sợ đổi thay ​khiến con người ​​chấp nhận cuộc sống tù túng​, tầm thường​. Thế nên mỗi con người cần can đảm vượt qua nỗi sợ hãi, gan dạ ​​hành động theo đuổi ước mơ hoài bão để không bị sự xói mòn của cuộc sống vùi dập.​