Câu 1: Ngôi kể: Ngôi kể thứ ba

Dấu hiệu: người kể chuyện gọi tên nhân vật "Y", nhân vật "Thứ"

Câu 2: -Những từ ngữ, hình ảnh khắc họa cuộc sống của Thứ khi ở Hà Nội

+ "sống rụt rè hơn, sợ hãi hơn, sống còm rom"

+ "chỉ còn dám nghĩ đến chuyện để dành, chuyện mua vườn, chuyện làm nhà, chuyện nuôi sống với vợ con"

+ "sẽ mốc lên, sẽ gỉ đi, sẽ mòn"

+ "ở một xó nhà quê"

-> Những chi tiết này cho thấy cuộc sống nghèo khó, bế tắc, khiến bao ước mơ, hoài bão, mong ước đợi chờ của Thứ bị dập tắt và bị mòn đi rất nhiều

Câu 3:

-Biện pháp tu từ: so sánh "Như"

-Tác dụng:

+ Làm nổi bật cảm giác bất lực, thất bại và vô dụng của Thứ sau khi ra trường và tự lập

+  Giúp bài văn tăng tính gợi hình, gợi cảm, giúp hình ảnh trở nên sinh động, cụ thể và dễ hình dung hơn đối với người đọc.

+ Gợi lên bi kịch tinh thần và sự bế tắc rơi vào đường cùng của nhân vật

Câu 4:

*Sự thay đổi của Thứ sau khi ở Sài Gòn và khi ở Hà Nội:

-Khi ở Sài Gòn:

+Thứ còn nhiều ước mơ, khát vọng

+"Đã làm một kẻ lông bông", "đã say mê", "đã mong chờ"

+Cuộc sống tuy khó khăn nhưng vẫn còn nhiệt huyết và hi vọng

- Khi ở Hà Nội:

+ Trở nên rụt rè, sợ hãi, sống tầm thường

+Chỉ lo cơm áo gạo tiền, gia đình, không còn mơ ước lớn

+ Tâm trạng chán nản, bế tắc, tự khinh mình

-> Cho thấy bao hoài bão to lớn của người tri thức bị cuộc sống nghèo khó bóp nghẹt

Câu 5:

Thông điệp:

-Con người cần dũng cảm thay đổi bản thân và đấu tranh với cái nghèo khó thực tại để vượt qua hoàn cảnh, không nên sống một cuộc đời tầm thường dễ dàng buông xuôi trước mọi con bão khó khăn

Lí giải:

Nhân vật Thứ là một người có học và từng có nhiều ước mơ nhưng lại vì hoàn cảnh nghèo khó và tâm lý yếu đuối nên dần chấp nhận một cuộc sống vô ý nghĩa, không có sức sống. Qua đó, tác giả nhắc nhở mọi người phải sống có mục tiêu, dám thay đổi, dám đánh đổi và không để cuộc sống trôi qua một cách vô ích