Nguyễn Thị Nga
Giới thiệu về bản thân
+ Luận điểm mở đầu: Thực trạng, biểu hiện của thói quen
Nêu thói quen hoặc quan niệm cần thuyết phục người khác từ bỏ; giải thích, nêu biểu hiện và nguyên nhân dẫn đến thói quen/quan niệm đó.
+Luận điểm bổ sung: Tác hại của thói quen
Trình bày tác hại của thói quen hoặc quan niệm cần từ bỏ.
+Luận điểm bổ sung: Các giải pháp từ bỏ
Gợi ý các giải pháp để từ bỏ thói quen hoặc quan niệm đó.
+Đánh giá tổng kết, liên hệ: Ý nghĩa của việc từ bỏ thói quen
Khẳng định lại lợi ích của việc từ bỏ thói quen/quan niệm và thể hiện niềm tin vào sự cố gắng của người được thuyết phục. 17:02
* Các chi tiết biểu hiện không gian:
+ "Héc-to về tới ngôi nhà êm ấm của mình, nhưng không thấy Ăng-đrô-mác cánh tay trắng ngần trong buồng như thường lệ".
+ "Nàng đứng trên tháp canh nức nở".
+ "Bà vừa đi vừa chạy lên thành".
+ "Héc-to tức thì rời nhà, chạy ngược theo những dãy phố thành Tơ-roa xây dựng khang trang. Xuyên qua phố xã thành Tơ-roa rộng lớn, chàng tới cổng X-kê".
* Không gian cộng đồng là không gian đặc trưng của sử thi:
+ Chiến trường, thành lũy, tháp canh, phố xá,… không chỉ là nơi nhân vật sử thi bộc lộ sức mạnh phi thường và phẩm chất can trường của mình, mà còn làm nền cho những tình cảm riêng tư nhất của con người.
+ Người anh hùng sử thi cũng là người gắn bó mật thiết với mảnh đất quê hương của họ, sự sống và cái chết, niềm vinh quang và nỗi đau khổ của họ đều gắn với sự tồn vong, thịnh suy của thành lũy, pháo đài,…
+ Những không gian tòa tháp, thành lũy, phố xá thành Tơ-roa, cổng Xkê,… đều là những không gian rộng lớn, kì vĩ trong đời sống của cộng đồng cư dân thời cổ đại. Chúng được nhắc tới trong văn bản đã thể hiện sự xây dựng nghệ thuật hình tượng hoành tráng của thể loại sử thi. Đồng thời những không gian trên như là minh chứng tồn tại cho đến ngày nay nhắc lại sự kiện lịch sử có thật xảy ra vào thế kỉ XII trước Công nguyên, cuộc chiến diễn ra ở thành Tơ-roa giữa quân Hy lạp và quân Tơ-roa.
- Lời của Héc-to: Phu nhân khốn khổ của ta ơi! Nàng đùng dằn vặt lòng mình quá thế! Một người trần mắt thịt không thể bất chấp số phận mà bắt ta xuống địa phủ của thần Ha-đét (Hades) được. Và đã sinh ra trên mặt đất này, chẳng một ai, dù quả cảm hay rụt rè, có thể trốn chạy được số phận. Nàng hãy về nhà chăm lo công việc của mình, quay xa kéo sợi, dệt vải, sai bảo nữ tì chăm chỉ. Chiến tranh là bổn phận của mỗi người đàn ông sinh ra tại thành I-li-ông này, nhất là ta
=> Với con trai, với vợ, Héc-to là người chồng, người cha tràn đầy tình yêu thương, âu yếm, chăm chút, lo lắng, xót thương hết lòng nhưng đã gạt tình riêng để làm tròn bổn phận, trách nhiệm của người đàn ông, người chủ soái đối với cộng đồng.
- Ăng-đrô-mác dù đau đớn tan nát nhưng vẫn mỉm cười trong nước mắt, từ biệt chồng. Nàng là người vợ dịu hiền, hết lòng yêu chồng nhưng cũng hiểu rất rõ về tầm vóc, phẩm cách của người anh hùng. Van nài khẩn cầu chồng đừng ra trận nhưng nàng vẫn gắng làm yên lòng chồng lúc chia tay. Người vợ cũng là một biểu tượng cho tinh thần anh hùng sử thi.
- Cuộc đối thoại thể hiện tình cảm gia đình sâu sắc của Héc-to và Ăng-đrô-mác , đồng thời khắc họa tính cách anh hùng và đức hạnh của họ
=> Qua đó , ta thấy :
+ tính cách Héc-to : là một người anh hùng dũng mãnh , kiên cường , đặt bổn phận với cộng đồng lên trên hết , nhưng cũng là người chồng , người cha yêu thương vợ con tha thiết
+ tính cách Ăng-đrô-mác : là người vợ hiền thục đức hạnh , hết lòng yêu thương chồng con và lo lắng cho số phận gia đình trong chiến tranh
Do sử thi tồn tại dưới hình thức truyền miệng, song lại có dung lượng lớn, câu chuyện vì thế không được kể liên tục mà bị ngắt quãng thành nhiều đoạn, do đó, để giúp người nghe có thể ghi nhớ, có ấn tượng sâu sắc về các nhân vật, người kể chuyện sử thi phảo lặp đi lặp lại các từ ngữ miêu tả nhân vật. Những từ ngữ này thường được gọi là TÍNH NGỮ CỐ ĐỊNH, là một trong những đặc trưng rất quan trọng của thể loại sử thi.
- Tác dụng: Việc lặp lại các từ ngữ như vậy giúp cụ thể hóa và khắc ghi đặc điểm của nhân vật vào tâm trí của người đọc, đồng thời tạo nên nhịp điệu kể chuyện chậm rãi của sử thi.
_ Sức sống của sử thi Đăm Săn và đoạn trích Đăm Săn đi bắt Nữ Thần Mặt Trời dựa vào các yếu tố nội dung và nghệ thuật.
+ Về nội dung:
Tác phẩm phản ánh chân thực đời sống văn hóa, phong tục tập quán độc đáo của người Ê-đê, đặc biệt là chế độ mẫu hệ và tục nối dây.
Sử thi ca ngợi người anh hùng Đăm Săn với những phẩm chất dũng cảm, kiên cường, ý chí và nghị lực phi thường.
Tác phẩm thể hiện khát vọng chinh phục thiên nhiên, mở rộng buôn làng, và mong ước về một cuộc sống ấm no, hạnh phúc của cộng đồng người Tây Nguyên xưa.
+ Về nghệ thuật:
Sử dụng hình thức diễn xướng độc đáo theo lối kể "khan", được truyền miệng qua nhiều thế hệ.
Lời văn giàu hình ảnh, sử dụng các thủ pháp so sánh, khoa trương, cường điệu để xây dựng hình tượng nhân vật hoành tráng, phi thường.
Sự kết hợp hài hòa giữa ngôn ngữ người kể chuyện và ngôn ngữ nhân vật tạo nên giọng điệu hùng tráng, hấp dẫn.
Cấu trúc không gian này thể hiện quan niệm của người Ê- đê về vũ trụ, trong đó trời và đất là một thể thống nhất, tương thông, trong vũ trụ “vạn vạt hữu linh” và có thể dễ dàng giao tiếp với nhau.
ý nghĩa hành động Đăm Săn đi bắt bắt Nữ Thần Mặt Trời là :
+ khát vọng chinh phục tự nhiên
+ khát vọng thay đổi tục lệ lạc hậu
+ khẳng định phẩm chất anh hùng
em hiểu ý nghĩa biểu tượng của mặt trời trong một số nền văn hóa là : biểu tượng của sự sống , sức mạnh , quyền lực và ánh sáng