Câu 1. (2 điểm) 

 Viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) phân tích nhân vật bé Gái trong văn bản Nhà nghèo.

Trong văn bản Nhà nghèo của Tô Hoài, nhân vật bé Gái hiện lên như hình ảnh tiêu biểu cho số phận trẻ em nông thôn nghèo khổ trước Cách mạng. Bé Gái là đứa con đầu lòng trong một gia đình nghèo đói, bố mẹ thường xuyên cãi vã vì miếng ăn từng ngày. Ngay từ nhỏ, em đã phải làm việc nặng nhọc, thay cha mẹ trông em, lo việc nhà và đặc biệt là cùng bố mẹ đi bắt nhái kiếm bữa ăn. Hình ảnh bé Gái cười toét khi khoe chiếc giỏ nhái đầy cho thấy trong em vẫn còn niềm vui hồn nhiên, trong trẻo của một đứa trẻ. Nhưng niềm vui đó thật ngắn ngủi. Chi tiết bé ôm chặt giỏ nhái khi chết là điểm nhấn đầy xót xa. Em chết vì kiệt sức, vì đói nghèo và vì phải mưu sinh quá sớm. Cái chết của bé Gái không chỉ để lại nỗi đau cho gia đình mà còn gióng lên lời tố cáo sâu sắc về hiện thực tàn nhẫn của cuộc sống nghèo đói, nơi mà trẻ em không được sống đúng với tuổi thơ. Qua đó, tác giả bày tỏ lòng thương cảm sâu sắc đối với những phận người bé nhỏ trong xã hội.

Câu 2. (4 điểm)

  Viết bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) bày tỏ ý kiến của anh/chị về ảnh hưởng của bạo lực gia đình tới sự phát triển của trẻ em hiện nay.

1. Mở bài:

Nêu vấn đề: bạo lực gia đình gây tổn thương nghiêm trọng đến trẻ em.

Dẫn vào việc bàn luận ảnh hưởng.

2. Thân bài:

a) Giải thích

Bạo lực gia đình là hành động dùng lời nói, thái độ, hoặc vũ lực gây tổn hại tinh thần và thể xác thành viên trong gia đình.

Trẻ em là đối tượng dễ tổn thương nhất.

b) Thực trạng

Hiện nay vẫn có nhiều vụ cha mẹ đánh đập, chửi mắng, xúc phạm con cái.

Bạo lực tinh thần còn phổ biến hơn (la mắng, nhục mạ, thờ ơ).

c) Ảnh hưởng đối với trẻ em

Thể chất: trẻ có thể bị thương, suy nhược.

Tâm lý: sợ hãi, tự ti, trầm cảm, ám ảnh lâu dài.

Nhân cách: dễ hình thành tính hung hãn hoặc thu mình, thiếu niềm tin vào tình cảm gia đình.

Học tập: giảm tập trung, kết quả học sa sút.

d) Nguyên nhân

Cha mẹ thiếu kỹ năng nuôi dạy con.

Áp lực kinh tế, nóng nảy, tư tưởng “thương cho roi cho vọt”.

e) Giải pháp

Giáo dục kỹ năng làm cha mẹ.

Trẻ cần được lắng nghe và bảo vệ.

Xã hội, nhà trường tuyên truyền, can thiệp kịp thời.

3. Kết bài

Khẳng định: Mỗi gia đình phải là nơi yêu thương, không phải là nơi tổn thương.

Kêu gọi: Hãy bảo vệ trẻ em ngay từ trong chính mái nhà.

Câu 1.

 Xác định thể loại của văn bản.

→ Văn xuôi hiện thực (truyện ngắn).

Câu 2.

 Chỉ ra phương thức biểu đạt chính của văn bản.

→ Tự sự (kết hợp miêu tả và biểu cảm).

Câu 3.

 Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn:

“Khi anh gặp chị, thì đôi bên đã là cảnh xế muộn chợ chiều cả rồi, cũng dư dãi mà lấy nhau tự nhiên.”

Biện pháp tu từ: So sánh (“xế muộn chợ chiều”)

Tác dụng:
Gợi hình, gợi cảm, diễn tả số phận lỡ dở và tình cảnh nghèo khổ, không còn nhiều lựa chọn của cả hai người.

Đồng thời thể hiện sự cam chịu, lấy nhau vì hoàn cảnh chứ không phải vì tình yêu lãng mạn

Câu 4.

 Nội dung của văn bản này là gì?

→ Văn bản khắc họa cuộc sống nghèo túng, lam lũ, thiếu thốn và đầy bi kịch của gia đình chị Duyện – đặc biệt là sự vất vả và bất hạnh của những đứa trẻ. Qua đó, tác giả tố cáo sự khắc nghiệt của đói nghèo làm con người dễ cáu giận, thô ráp, nhưng sâu trong đó vẫn còn tình thương và nỗi đau.

Câu 5.

 Em ấn tượng với chi tiết nào nhất? Vì sao?

Chi tiết cái Gái ôm chặt giỏ nhái khi chết là chi tiết em ấn tượng nhất. Vì hình ảnh đó vừa đau xót, vừa thương tâm: một đứa bé còn nhỏ, đói nghèo đến mức phải liều mình đi bắt nhái để mong có bữa cơm ngon, vậy mà lại chết ngay giữa cuộc mưu sinh. Chi tiết này cho thấy cái đói nghèo tàn nhẫn đến mức lấy đi cả tuổi thơ và mạng sống của trẻ nhỏ.