Câu 1:

Trong đoạn trích Thôn thức gió đồng của Dương Giao Linh, tâm trạng nhân vật “tôi” hiện lên với nhiều cung bậc cảm xúc tinh tế và sâu lắng. Khi trở về quê, “tôi” mang theo nỗi bâng khuâng, bất an trước sự đổi thay của làng xóm: tiếng còi xe, nhạc băng ầm ĩ thay cho lời ru yên ả thuở nào. Đó là cảm giác tiếc nuối những giá trị bình dị đã dần mất đi. Gặp lại dì Lam, “tôi” vừa ngỡ ngàng, xúc động, vừa thương xót trước dáng vẻ gầy gò, lam lũ của dì. Những hồi ức tuổi thơ ùa về khiến tình cảm gia đình thêm tha thiết, ấm áp. Đặc biệt, khi chứng kiến mẹ khóc vì dì, “tôi” thấm thía hơn những hi sinh, đau khổ mà người thân đã trải qua, từ đó trưởng thành trong suy nghĩ và cảm xúc. Qua dòng tâm trạng ấy, nhân vật “tôi” hiện lên là người giàu tình yêu quê hương, trân trọng kí ức và gắn bó sâu nặng với tình thân.

Câu 2:

Trong thời gian cả nước hướng tới kỉ niệm 50 năm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, nhiều hình ảnh đẹp về lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc đã được lan tỏa. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn không ít hành vi thiếu văn hóa nơi công cộng, đặc biệt ở một bộ phận giới trẻ. Điều ấy khiến chúng ta phải suy nghĩ nghiêm túc về vấn đề văn hóa ứng xử của thế hệ hôm nay. Văn hóa ứng xử nơi công cộng là cách con người cư xử, nói năng, hành động lịch sự, tôn trọng người khác và tuân thủ các quy định chung khi ở những không gian tập thể như trường học, công viên, bến xe, khu di tích hay trên mạng xã hội. Đó có thể chỉ là những việc nhỏ: xếp hàng trật tự, không xả rác, nói lời cảm ơn – xin lỗi, nhường ghế cho người già, giữ gìn vệ sinh chung. Nhưng chính những điều nhỏ bé ấy lại thể hiện rõ nhất nhân cách và ý thức của mỗi người. Thực tế cho thấy nhiều bạn trẻ có ý thức tốt, sẵn sàng tham gia hoạt động tình nguyện, nhặt rác sau lễ hội, giúp đỡ người gặp khó khăn hay cư xử văn minh trên mạng. Tuy vậy, vẫn còn những hình ảnh đáng buồn: chen lấn, nói tục, xả rác bừa bãi, mở nhạc ồn ào nơi đông người, thậm chí có người còn vô tư leo trèo, viết bậy lên di tích lịch sử để “check-in”. Những hành vi ấy không chỉ gây khó chịu cho người xung quanh mà còn làm xấu đi hình ảnh của thế hệ trẻ. Nguyên nhân của tình trạng này xuất phát từ nhiều phía. Một số bạn thiếu ý thức tự giác, chỉ nghĩ đến bản thân mà không quan tâm cộng đồng. Bên cạnh đó, sự giáo dục của gia đình và nhà trường đôi khi chưa đủ sâu sát; mạng xã hội cũng khiến nhiều người chạy theo lối sống thể hiện, thích nổi bật mà quên đi phép lịch sự tối thiểu. Khi thói quen xấu không được nhắc nhở kịp thời, nó dần trở thành cách cư xử thiếu văn minh. Hậu quả của việc ứng xử kém văn hóa không hề nhỏ. Nó làm mất mỹ quan môi trường, gây ấn tượng xấu với du khách, thậm chí ảnh hưởng đến hình ảnh đất nước. Quan trọng hơn, nó phản ánh sự xuống cấp trong nhân cách con người. Một xã hội văn minh không thể được xây dựng từ những hành vi thiếu ý thức. Vì vậy, mỗi bạn trẻ cần tự rèn luyện cho mình lối sống văn minh từ những việc nhỏ nhất: nói lời hay, giữ trật tự, bảo vệ môi trường, tôn trọng người khác. Gia đình và nhà trường cần tăng cường giáo dục kĩ năng sống, ý thức cộng đồng. Các cơ quan chức năng cũng nên tuyên truyền và xử phạt nghiêm những hành vi vi phạm để nâng cao trách nhiệm xã hội. Là học sinh, em nhận thức rằng văn hóa ứng xử không phải điều gì lớn lao mà bắt đầu từ chính bản thân mình mỗi ngày. Chỉ cần sống có ý thức, biết nghĩ cho người khác, chúng ta đã góp phần làm cho không gian chung trở nên tốt đẹp hơn. Khi mỗi người trẻ đều cư xử văn minh, xã hội chắc chắn sẽ ngày càng tiến bộ và đáng sống.

Câu 1. Dấu hiệu xác định ngôi kể Đoạn trích được kể ở ngôi thứ nhất. Dấu hiệu: người kể xưng “tôi”: “Tôi trở lại với ruộng đồng…”, “Tôi ngẩng đầu lên…”, “Tôi nhớ dì Lam…”. → Nhân vật “tôi” vừa là người kể chuyện vừa trực tiếp tham gia câu chuyện. Câu 2. Chi tiết cho thấy sự thay đổi của làng quê Các chi tiết: “người làng… đi làm thợ xây và làm thuê cho dự án” (không chỉ làm nông nữa) “cuộc sống bớt lam lũ và cơ cực hơn” “tiếng còi xe và nhạc băng ầm ĩ thay cho những lời hát ru” “những ngôi nhà trong làng đã khang trang” → Làng quê đô thị hóa, hiện đại hơn, nhưng cũng mất đi phần nào vẻ yên bình xưa. Câu 3. Biện pháp tu từ và tác dụng Biện pháp: phép đối lập (tương phản) “tiêu tụy, yếu mòn” ↔ “can trường, bền bỉ” Tác dụng: Nhấn mạnh hai mặt của thời gian, thử thách. Khẳng định: khó khăn có thể làm con người đau đớn nhưng cũng rèn luyện ý chí mạnh mẽ hơn. Làm câu văn giàu triết lí, sâu sắc. Câu 4. Sự phù hợp của điểm nhìn trần thuật Ngôi kể thứ nhất giúp câu chuyện được nhìn qua cảm xúc, kí ức của nhân vật “tôi”, nên rất chân thực, gần gũi, giàu chất hồi tưởng. Nhờ đó, những đổi thay của làng quê và tình cảm dành cho dì Lam, mẹ, gia đình được thể hiện sâu lắng, giàu cảm xúc, phù hợp với chủ đề về ký ức quê hương và tình thân. Câu 5. Suy nghĩ (5–7 dòng) Cuộc sống ở nhiều vùng nông thôn hiện nay đang đổi thay mạnh mẽ giống như làng quê trong đoạn trích. Đường sá, nhà cửa khang trang hơn, người dân có nhiều nghề nghiệp nên đời sống khá giả hơn. Tuy nhiên, sự phát triển ấy cũng làm mất đi phần nào nét yên bình và những giá trị truyền thống. Theo em, hiện đại hóa là cần thiết nhưng phải gắn với việc giữ gìn bản sắc văn hóa quê hương. Mỗi người trẻ cần trân trọng kí ức, yêu thương gia đình và góp phần xây dựng quê hương ngày càng tốt đẹp hơn.

Câu 1

Bài thơ Tự miễn (Tự khuyên mình) của Hồ Chí Minh là lời tự nhủ sâu sắc về thái độ sống trước khó khăn, thử thách. Mở đầu bài thơ, tác giả sử dụng hình ảnh “mùa đông tiêu điều” và “mùa xuân ấm áp huy hoàng” để gợi quy luật tự nhiên: không có giá rét thì không có ngày xuân tươi đẹp. Từ quy luật ấy, Bác liên hệ đến quy luật của đời người: “Tai ương rèn luyện ta”, gian khổ chính là môi trường giúp con người trưởng thành, mạnh mẽ hơn. Biện pháp đối lập giữa đông – xuân, tiêu điều – huy hoàng làm nổi bật sự chuyển biến từ khó khăn đến thành công, tăng ý nghĩa triết lí cho bài thơ. Giọng thơ bình thản mà kiên định thể hiện tinh thần lạc quan, ý chí thép của người chiến sĩ cách mạng. Qua đó, bài thơ gửi gắm thông điệp: hãy coi nghịch cảnh như cơ hội rèn luyện bản thân, giữ vững niềm tin để vượt qua mọi thử thách. Tác phẩm không chỉ là lời tự khuyên của Bác mà còn là bài học sống quý giá cho mỗi chúng ta hôm nay.

Câu 2

Trong hành trình trưởng thành của mỗi con người, không ai có thể bước đi trên con đường bằng phẳng hoàn toàn. Cuộc sống luôn đan xen giữa thuận lợi và khó khăn, giữa niềm vui và thử thách. Chính vì thế, những thử thách không chỉ là trở ngại mà còn mang ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của mỗi người. Thử thách là những khó khăn, thất bại hay nghịch cảnh buộc ta phải đối mặt và vượt qua. Thoạt nhìn, chúng khiến ta mệt mỏi, chán nản, thậm chí muốn bỏ cuộc. Tuy nhiên, nếu suy nghĩ tích cực hơn, ta sẽ nhận ra rằng thử thách chính là “phép thử” để rèn luyện bản lĩnh và ý chí. Giống như vàng phải qua lửa mới tinh khiết, con người phải qua gian nan mới trưởng thành. Trước hết, thử thách giúp ta mạnh mẽ và kiên cường hơn. Khi đối diện với khó khăn, ta học cách tự lập, suy nghĩ chín chắn và tìm hướng giải quyết vấn đề. Những lần vấp ngã dạy ta kinh nghiệm quý giá mà sách vở không thể mang lại. Bên cạnh đó, thử thách còn giúp ta khám phá giới hạn của bản thân. Chỉ khi dám bước ra khỏi vùng an toàn, ta mới biết mình có thể làm được nhiều hơn ta tưởng. Hơn nữa, vượt qua thử thách còn mang lại niềm tự hào và sự tự tin, tạo động lực để tiếp tục chinh phục những mục tiêu lớn hơn trong cuộc sống. Thực tế đã chứng minh điều đó. Nhiều người thành công đều từng trải qua thất bại. Nhà bác học Thomas Edison phải thử nghiệm hàng nghìn lần mới phát minh ra bóng đèn điện. Các vận động viên phải tập luyện trong đau đớn mới giành được huy chương. Ngay cả học sinh cũng vậy, những kì thi căng thẳng hay áp lực học tập chính là cơ hội để rèn luyện ý chí và bản lĩnh. Nếu không có thử thách, con người dễ trở nên yếu đuối, phụ thuộc và khó đạt được thành công. Tuy nhiên, vẫn có những người sợ khó khăn, dễ nản lòng, luôn tìm cách trốn tránh thử thách. Cách sống ấy khiến họ mãi dậm chân tại chỗ, đánh mất cơ hội phát triển bản thân. Bởi vậy, mỗi người cần thay đổi suy nghĩ, coi thử thách là cơ hội thay vì gánh nặng. Là học sinh, chúng ta cần chăm chỉ học tập, dám đối diện với những bài toán khó, những kì thi quan trọng và cả những thất bại của bản thân. Chỉ khi kiên trì vượt qua, ta mới trưởng thành và chạm tới ước mơ. Tóm lại, thử thách là một phần tất yếu của cuộc sống và chính là chiếc chìa khóa mở ra thành công. Hãy đón nhận chúng bằng tinh thần lạc quan và ý chí bền bỉ, bởi sau mỗi “mùa đông” gian nan, chắc chắn sẽ là “mùa xuân” tươi sáng đang chờ đợi phía trước.

Câu 1

Bài thơ Tự miễn (Tự khuyên mình) của Hồ Chí Minh là lời tự nhủ sâu sắc về thái độ sống trước khó khăn, thử thách. Mở đầu bài thơ, tác giả sử dụng hình ảnh “mùa đông tiêu điều” và “mùa xuân ấm áp huy hoàng” để gợi quy luật tự nhiên: không có giá rét thì không có ngày xuân tươi đẹp. Từ quy luật ấy, Bác liên hệ đến quy luật của đời người: “Tai ương rèn luyện ta”, gian khổ chính là môi trường giúp con người trưởng thành, mạnh mẽ hơn. Biện pháp đối lập giữa đông – xuân, tiêu điều – huy hoàng làm nổi bật sự chuyển biến từ khó khăn đến thành công, tăng ý nghĩa triết lí cho bài thơ. Giọng thơ bình thản mà kiên định thể hiện tinh thần lạc quan, ý chí thép của người chiến sĩ cách mạng. Qua đó, bài thơ gửi gắm thông điệp: hãy coi nghịch cảnh như cơ hội rèn luyện bản thân, giữ vững niềm tin để vượt qua mọi thử thách. Tác phẩm không chỉ là lời tự khuyên của Bác mà còn là bài học sống quý giá cho mỗi chúng ta hôm nay.

Câu 2

Trong hành trình trưởng thành của mỗi con người, không ai có thể bước đi trên con đường bằng phẳng hoàn toàn. Cuộc sống luôn đan xen giữa thuận lợi và khó khăn, giữa niềm vui và thử thách. Chính vì thế, những thử thách không chỉ là trở ngại mà còn mang ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển của mỗi người. Thử thách là những khó khăn, thất bại hay nghịch cảnh buộc ta phải đối mặt và vượt qua. Thoạt nhìn, chúng khiến ta mệt mỏi, chán nản, thậm chí muốn bỏ cuộc. Tuy nhiên, nếu suy nghĩ tích cực hơn, ta sẽ nhận ra rằng thử thách chính là “phép thử” để rèn luyện bản lĩnh và ý chí. Giống như vàng phải qua lửa mới tinh khiết, con người phải qua gian nan mới trưởng thành. Trước hết, thử thách giúp ta mạnh mẽ và kiên cường hơn. Khi đối diện với khó khăn, ta học cách tự lập, suy nghĩ chín chắn và tìm hướng giải quyết vấn đề. Những lần vấp ngã dạy ta kinh nghiệm quý giá mà sách vở không thể mang lại. Bên cạnh đó, thử thách còn giúp ta khám phá giới hạn của bản thân. Chỉ khi dám bước ra khỏi vùng an toàn, ta mới biết mình có thể làm được nhiều hơn ta tưởng. Hơn nữa, vượt qua thử thách còn mang lại niềm tự hào và sự tự tin, tạo động lực để tiếp tục chinh phục những mục tiêu lớn hơn trong cuộc sống. Thực tế đã chứng minh điều đó. Nhiều người thành công đều từng trải qua thất bại. Nhà bác học Thomas Edison phải thử nghiệm hàng nghìn lần mới phát minh ra bóng đèn điện. Các vận động viên phải tập luyện trong đau đớn mới giành được huy chương. Ngay cả học sinh cũng vậy, những kì thi căng thẳng hay áp lực học tập chính là cơ hội để rèn luyện ý chí và bản lĩnh. Nếu không có thử thách, con người dễ trở nên yếu đuối, phụ thuộc và khó đạt được thành công. Tuy nhiên, vẫn có những người sợ khó khăn, dễ nản lòng, luôn tìm cách trốn tránh thử thách. Cách sống ấy khiến họ mãi dậm chân tại chỗ, đánh mất cơ hội phát triển bản thân. Bởi vậy, mỗi người cần thay đổi suy nghĩ, coi thử thách là cơ hội thay vì gánh nặng. Là học sinh, chúng ta cần chăm chỉ học tập, dám đối diện với những bài toán khó, những kì thi quan trọng và cả những thất bại của bản thân. Chỉ khi kiên trì vượt qua, ta mới trưởng thành và chạm tới ước mơ. Tóm lại, thử thách là một phần tất yếu của cuộc sống và chính là chiếc chìa khóa mở ra thành công. Hãy đón nhận chúng bằng tinh thần lạc quan và ý chí bền bỉ, bởi sau mỗi “mùa đông” gian nan, chắc chắn sẽ là “mùa xuân” tươi sáng đang chờ đợi phía trước.

Câu 1. Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Một số từ ngữ, hình ảnh tiêu biểu về biển đảo và đất nước: Hoàng Sa, biển, sóng dữ, máu, cờ nước Việt, Tổ quốc, ngư dân. Câu 3. Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt”. → Tác dụng: làm nổi bật sự thiêng liêng, gắn bó máu thịt giữa Tổ quốc và nhân dân, khơi gợi cảm xúc yêu nước sâu sắc. Câu 4. Đoạn trích thể hiện tình yêu nước sâu nặng, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm bảo vệ biển đảo Tổ quốc. Câu 5. Đoạn trích giúp em nhận thức rõ trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ biển đảo quê hương. Trước hết, em cần nuôi dưỡng tình yêu và niềm tự hào về chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Bên cạnh đó, em phải có ý thức học tập tốt để sau này góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước. Em cũng cần tuyên truyền, lan tỏa những hiểu biết đúng đắn về biển đảo đến mọi người xung quanh. Đồng thời, em phản đối những hành vi xâm phạm chủ quyền quốc gia. Đó là cách thiết thực để thể hiện trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay.

Câu 1. Đoạn trích được viết theo thể thơ tự do. Câu 2. Một số từ ngữ, hình ảnh tiêu biểu về biển đảo và đất nước: Hoàng Sa, biển, sóng dữ, máu, cờ nước Việt, Tổ quốc, ngư dân. Câu 3. Biện pháp tu từ so sánh: “Mẹ Tổ quốc vẫn luôn ở bên ta / Như máu ấm trong màu cờ nước Việt”. → Tác dụng: làm nổi bật sự thiêng liêng, gắn bó máu thịt giữa Tổ quốc và nhân dân, khơi gợi cảm xúc yêu nước sâu sắc. Câu 4. Đoạn trích thể hiện tình yêu nước sâu nặng, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm bảo vệ biển đảo Tổ quốc. Câu 5. Đoạn trích giúp em nhận thức rõ trách nhiệm của bản thân trong việc bảo vệ biển đảo quê hương. Trước hết, em cần nuôi dưỡng tình yêu và niềm tự hào về chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Bên cạnh đó, em phải có ý thức học tập tốt để sau này góp phần xây dựng và bảo vệ đất nước. Em cũng cần tuyên truyền, lan tỏa những hiểu biết đúng đắn về biển đảo đến mọi người xung quanh. Đồng thời, em phản đối những hành vi xâm phạm chủ quyền quốc gia. Đó là cách thiết thực để thể hiện trách nhiệm của thế hệ trẻ hôm nay.