Câu 1: Bài thơ Than đạo học của Tú Xương đã phê phán sâu sắc sự suy tàn của nền Nho học cuối thế kỉ XIX. Tác giả chán ngán trước cảnh học hành giả dối, thi cử xuống cấp: thầy đồ lười biếng, học trò học đối phó, người có chí khí thì ít, kẻ chạy theo danh lợi thì nhiều. Qua đó, nhà thơ bộc lộ nỗi đau xót trước sự sa sút của đạo học nước nhà. Nghệ thuật nổi bật của bài thơ là giọng điệu châm biếm, mỉa mai sâu cay; sử dụng từ láy như “lim dim”, “nhấp nhổm” làm tăng sức gợi hình, gợi cảm. Ngôn ngữ giản dị nhưng giàu sức tố cáo, thể hiện rõ phong cách trào phúng đặc sắc của tác giả. Câu 2: Ý thức học tập là yếu tố rất quan trọng đối với học sinh hiện nay. Người có ý thức học tập sẽ tự giác, chăm chỉ, biết xác định mục tiêu và cố gắng vươn lên. Ngược lại, nếu lười biếng, học đối phó thì sẽ khó đạt kết quả tốt và ảnh hưởng đến tương lai. Hiện nay, vẫn còn nhiều học sinh chưa tập trung học tập, còn ham chơi, phụ thuộc vào người khác. Vì vậy, mỗi học sinh cần xây dựng kế hoạch học tập rõ ràng, chăm chỉ rèn luyện và không ngừng cố gắng. Học tập tốt không chỉ giúp bản thân thành công mà còn góp phần xây dựng xã hội ngày càng phát triển.

Câu 1. Bài thơ thuộc thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật. Câu 2. Đề tài của bài thơ là đạo học thi cử và sự suy thoái của nền Nho học đương thời. Câu 3. Tác giả cho rằng “Đạo học ngày nay đã chán rồi” vì việc học hành, thi cử xuống cấp, nhiều người đi học nhưng ít người thực sự hiểu biết; thầy đồ lười biếng, học trò học đối phó, kẻ có tài khí phách thì ít, người chạy theo danh lợi thì nhiều. Câu 4. Tác giả sử dụng các từ láy như: lim dim, nhấp nhổm, liều lĩnh làm cho câu thơ sinh động, giàu hình ảnh; đồng thời góp phần châm biếm, mỉa mai sâu sắc thực trạng đạo học sa sút. Câu 5. Nội dung bài thơ: Bài thơ phê phán sự xuống cấp của nền đạo học và thi cử thời bấy giờ, bộc lộ thái độ chán ngán, mỉa mai của tác giả trước cảnh học hành giả dối, chạy theo hư danh, đồng thời thể hiện nỗi đau xót trước sự suy tàn của Nho học.