Ngày xưa, các dân tộc thiểu số ở Việt Nam đã sáng tạo nhiều phương tiện vận chuyển độc đáo, phù hợp với địa hình núi rừng. Họ dùng gùi, quang gánh để mang vác trên vai hoặc trên lưng. Ở vùng có sông suối, người ta đóng mảng, bè, thuyền độc mộc để đi lại, chở hàng hóa. Trâu, ngựa, voi cũng được thuần dưỡng thành sức kéo, chở người và nông sản. Những phương tiện này vừa đơn giản, vừa gắn bó mật thiết với đời sống, phản ánh sự thích nghi linh hoạt của con người với thiên nhiên.
Văn bản “Phương tiện vận chuyển của các dân tộc thiểu số Việt Nam ngày xưa” miêu tả những cách thức đi lại và chuyên chở hàng hóa độc đáo của đồng bào miền núi. Trên địa hình rừng núi hiểm trở, họ dùng gùi, quang gánh, đòn gánh để vận chuyển nông sản và đồ dùng sinh hoạt. Người dân còn biết đóng mảng, bè, thuyền độc mộc để vượt sông, đi lại trên suối. Ở một số nơi, voi, ngựa, trâu được thuần dưỡng và sử dụng như phương tiện thồ, kéo, vừa chuyên chở hàng vừa phục vụ sản xuất. Những phương tiện này giản dị nhưng sáng tạo, phù hợp với điều kiện sống và tập quán của từng dân tộc. Qua đó, ta thấy rõ sự gắn bó mật thiết của con người với thiên nhiên, cùng tinh thần lao động cần cù và óc sáng tạo trong đời sống hàng ngày. Chúng không chỉ đáp ứng nhu cầu đi lại mà còn trở thành nét đẹp văn hóa đặc trưng của các dân tộc thiểu số Việt Nam.

“Ghe xuồng Nam Bộ” giới thiệu những phương tiện đi lại quen thuộc của người dân miền Tây. Ghe, xuồng vừa là phương tiện giao thông vừa là công cụ lao động gắn bó với sông nước. Có nhiều loại ghe xuồng như ghe tam bản, ghe be, xuồng ba lá… mỗi loại phù hợp với công việc khác nhau. Người dân dùng ghe xuồng để đi chợ, chuyên chở hàng hóa, đánh bắt thủy sản. Ghe xuồng trở thành hình ảnh đặc trưng, thể hiện cuộc sống giản dị và đậm đà bản sắc Nam Bộ.
Bài “Ghe xuồng Nam Bộ” miêu tả những phương tiện quen thuộc gắn bó với đời sống vùng sông nước miền Tây. Ghe xuồng không chỉ là phương tiện đi lại hàng ngày mà còn là công cụ sản xuất, đánh bắt, buôn bán. Có nhiều loại ghe xuồng, tiêu biểu như ghe tam bản, ghe be, xuồng ba lá…, mỗi loại có kích thước và công dụng riêng. Ghe be thường chở hàng hóa, ghe tam bản vững chắc đi đường xa, còn xuồng ba lá nhẹ nhàng, dễ chèo trong kênh rạch nhỏ. Người dân Nam Bộ sử dụng ghe xuồng để đưa đón con đi học, đi chợ nổi, chuyên chở nông sản và đánh bắt cá tôm. Tiếng chèo khua, hình ảnh ghe xuồng trên sông đã trở thành nét văn hóa đặc sắc của miền Tây. Ghe xuồng vừa phục vụ đời sống vật chất vừa góp phần tạo nên bản sắc tinh thần độc đáo. Nó phản ánh lối sống hiền hòa, gắn bó mật thiết của con người với thiên nhiên sông nước.