Một buổi chiều đầu hạ, nơi em đang sống bỗng thay đổi thật nhanh như có ai đó vừa khẽ xoay một chiếc công tắc vô hình của thiên nhiên. Bầu trời vốn trong xanh, cao và rộng, chỉ điểm vài đám mây trắng lững lờ trôi, bỗng chốc bị thay thế bởi những đám mây xám đen ùn ùn kéo đến từ phía chân trời xa. Chúng nối nhau, chồng chất lên nhau như những lớp sóng lớn trên bầu trời, khiến không gian đang sáng bừng trở nên tối sầm lại. Ánh nắng vàng nhạt dần, yếu ớt len qua từng khe mây rồi tắt hẳn, để lại một màu xám dịu bao trùm lên mọi vật. Không khí cũng trở nên nặng hơn, oi bức hơn, như báo hiệu một cơn mưa lớn sắp trút xuống.

Gió bắt đầu nổi lên. Ban đầu chỉ là những cơn gió nhẹ thoảng qua, lay động những tán lá trên cành cây. Nhưng rồi gió mạnh dần, thổi ào ào qua con ngõ nhỏ trước nhà em, làm những hàng cây bên đường nghiêng ngả. Lá cây rung lên xào xạc, những chiếc lá khô bị cuốn bay đi, xoay tít trong không trung rồi rơi xuống đất. Những tấm bạt che trước các cửa hàng kêu phần phật, cửa sổ các nhà cũng được đóng lại vội vàng. Người đi đường bắt đầu hối hả hơn, ai cũng cố gắng về nhà thật nhanh trước khi cơn mưa ập đến.

Bầu trời lúc này đã tối hẳn. Những đám mây đen đặc như một tấm chăn khổng lồ phủ kín cả không gian. Một tia chớp lóe lên, xé toạc bầu trời, rồi tiếng sấm rền vang như tiếng trống dội từ xa vọng lại. Âm thanh ấy khiến lòng em chợt giật mình, vừa có chút sợ hãi nhưng cũng đầy tò mò. Và rồi, những giọt mưa đầu tiên bắt đầu rơi xuống. Ban đầu, mưa chỉ lác đác vài giọt, rơi nhẹ trên mái tôn kêu lộp bộp, trên mặt đất tạo thành những vòng tròn nhỏ xíu.

Chỉ trong chốc lát, mưa nặng hạt hơn. Những hạt mưa to như hạt ngô, rơi xuống dày đặc, trắng xóa cả không gian. Âm thanh của mưa vang lên khắp nơi: trên mái nhà, trên tán cây, trên mặt đường, tạo thành một bản nhạc rộn ràng của thiên nhiên. Con đường trước nhà em vốn đông đúc xe cộ giờ trở nên vắng lặng hơn, chỉ còn vài chiếc xe máy vội vã lao đi trong màn mưa, nước bắn lên hai bên. Những người chưa kịp tìm chỗ trú phải dừng lại dưới mái hiên, co ro nép mình, chờ mưa ngớt.

Nước mưa chảy tràn trên mặt đường, len lỏi vào từng khe nhỏ, rồi tụ lại thành những dòng nước nhỏ chảy dọc theo lề đường. Những chiếc lá rụng bị cuốn theo dòng nước, trôi đi chậm rãi. Ở những chỗ trũng, nước đọng lại thành từng vũng lớn, phản chiếu hình ảnh mờ ảo của bầu trời và những ngôi nhà xung quanh. Những giọt mưa rơi xuống mặt nước tạo thành những vòng tròn lan rộng, chồng lên nhau, trông thật thú vị.

Trong khu vườn nhỏ trước nhà, những khóm hoa như được tắm mát sau những ngày nắng nóng. Những cánh hoa rung rinh trong mưa, từng giọt nước đọng lại trên cánh hoa long lanh như những viên ngọc nhỏ. Cây cối dường như xanh hơn, tươi hơn khi được mưa tưới mát. Mùi đất ẩm bốc lên, hòa cùng hương lá cây, tạo thành một mùi hương rất dễ chịu, khiến em cảm thấy thư thái và nhẹ nhõm.

Nhìn ra xa, cả không gian như chìm trong màn mưa trắng xóa. Những ngôi nhà phía xa trở nên mờ ảo, chỉ còn thấy lờ mờ qua lớp mưa dày. Những cột điện đứng lặng im, dây điện rung nhẹ theo gió. Thỉnh thoảng, một tiếng sấm lại vang lên, làm không gian càng thêm sống động. Mưa vẫn rơi đều đều, không ngớt, như muốn gột rửa hết bụi bẩn của đất trời.

Em đứng bên cửa sổ, lặng lẽ ngắm nhìn cơn mưa. Những giọt nước mưa đọng trên khung cửa, trượt dài xuống dưới thành từng vệt dài. Em đưa tay chạm nhẹ vào làn nước mát lạnh, cảm nhận được sự trong lành của thiên nhiên. Trong lòng em bỗng dâng lên một cảm giác bình yên khó tả. Cơn mưa không chỉ làm mát không khí mà còn khiến tâm hồn em trở nên nhẹ nhàng hơn.

Sau một thời gian, cơn mưa bắt đầu nhẹ dần. Những hạt mưa không còn dày đặc như trước mà thưa dần, nhỏ lại. Tiếng mưa rơi cũng trở nên dịu hơn, không còn ồn ào mà chỉ còn tí tách. Bầu trời dần sáng trở lại, những đám mây đen bắt đầu tan đi, nhường chỗ cho những khoảng trời sáng hơn. Một tia nắng yếu ớt len qua đám mây, chiếu xuống mặt đất còn ướt đẫm.

Sau cơn mưa, cảnh vật như được khoác lên mình một chiếc áo mới. Cây cối trở nên xanh mướt hơn, không khí trong lành hơn. Con đường trước nhà lại nhộn nhịp trở lại, mọi người tiếp tục công việc của mình. Những vũng nước còn đọng lại phản chiếu ánh sáng, lấp lánh dưới ánh nắng. Những chú chim bay ra khỏi nơi trú ẩn, hót líu lo như chào đón một ngày mới.

Em hít một hơi thật sâu, cảm nhận mùi đất sau mưa – một mùi hương rất đặc biệt mà em luôn yêu thích. Cơn mưa đã đi qua, nhưng để lại trong em rất nhiều cảm xúc. Đó không chỉ là một hiện tượng thiên nhiên bình thường mà còn là một khoảnh khắc đẹp, mang lại sự yên bình và thư thái cho tâm hồn. Và em chợt nhận ra rằng, những cơn mưa như thế chính là món quà quý giá mà thiên nhiên dành tặng cho cuộc sống của chúng ta.

Câu 5:
Ngoài việc dạy Tuấn những kĩ thuật trồng trọt như cách nhận biết các loại đất, cách gieo hạt, chăm sóc cây cối hay bón phân, tưới nước đúng cách, ông nội còn chia sẻ với Tuấn rất nhiều điều ý nghĩa về cuộc sống. Ông dạy cậu bé hiểu được giá trị của sự kiên nhẫn, bởi cây cối không thể lớn lên trong một sớm một chiều mà cần thời gian chăm sóc. Đồng thời, ông còn truyền cho Tuấn tình yêu thiên nhiên, giúp cậu biết trân trọng từng mầm cây, từng luống đất. Không chỉ vậy, ông còn kể cho Tuấn nghe những câu chuyện cuộc sống, giúp cậu hiểu rằng mọi thành quả đều cần sự cố gắng và tình yêu thương.

Câu 6:
Nội dung chính của bài đọc “Bí mật của khu vườn” là kể về quá trình Tuấn được ông nội dạy cách trồng và chăm sóc cây cối trong khu vườn sau nhà. Qua những lời chỉ bảo tận tình của ông, Tuấn không chỉ học được kiến thức về các loại đất, cách trồng cây, chăm sóc cây mà còn hiểu được ý nghĩa sâu sắc của việc trồng trọt. Bài đọc còn nhấn mạnh rằng việc trồng cây không chỉ đơn thuần là lao động mà còn là một hành trình nuôi dưỡng ước mơ, cần có sự kiên trì, chăm chỉ và tình yêu thiên nhiên. Qua đó, tác giả muốn gửi gắm bài học về cuộc sống: muốn đạt được thành công, con người phải biết cố gắng và nhẫn nại.

Câu 7:
Thông điệp mà em rút ra từ bài đọc là: trong cuộc sống, muốn làm tốt bất cứ việc gì, chúng ta đều cần có sự kiên nhẫn, chăm chỉ và tình yêu với công việc đó. Giống như việc trồng cây, nếu chỉ làm qua loa hoặc nóng vội thì cây sẽ không thể phát triển tốt. Nhưng nếu ta chăm sóc bằng cả tấm lòng, kiên trì từng ngày thì cây sẽ lớn lên xanh tốt và cho quả ngọt. Bên cạnh đó, bài đọc còn nhắc nhở chúng ta cần yêu quý thiên nhiên, bảo vệ môi trường sống xung quanh mình. Đồng thời, mỗi người cũng nên biết nuôi dưỡng ước mơ và cố gắng từng ngày để biến ước mơ thành hiện thực.

Câu 8:
Có thể dùng từ nối “vì vậy” để liên kết hai câu:

→ Ông nội rất giỏi trong việc trồng trọt, vì vậy Tuấn học được nhiều điều từ ông nội về cách chăm sóc cây cối.

Ngoài ra, có thể dùng các từ nối khác như: “do đó”, “nên”, “bởi vậy” để câu văn thêm phong phú.

Câu 9:
Em hoàn toàn đồng ý với quan điểm của ông nội rằng “trồng cây giống như nuôi dưỡng ước mơ”. Bởi vì cả hai đều cần rất nhiều thời gian, công sức và sự kiên trì. Khi trồng cây, chúng ta phải chăm sóc từng ngày, từ việc tưới nước, bón phân đến bảo vệ cây khỏi sâu bệnh thì cây mới có thể lớn lên và ra hoa, kết quả. Ước mơ cũng vậy, nếu chúng ta chỉ nghĩ mà không cố gắng thực hiện thì ước mơ sẽ mãi chỉ là ước mơ. Ngược lại, nếu chúng ta chăm chỉ học tập, rèn luyện và không bỏ cuộc thì chắc chắn một ngày nào đó ước mơ sẽ trở thành hiện thực. Vì vậy, câu nói của ông nội không chỉ đúng trong việc trồng cây mà còn rất đúng trong cuộc sống của mỗi con người.

a) Biểu hiện và tác động của biến đổi khí hậu:

• Biểu hiện: Nhiệt độ tăng, băng tan, mực nước biển dâng, thời tiết thất thường (bão, lũ, hạn hán…).
• Tác động: Gây thiệt hại mùa màng, thiếu nước, ảnh hưởng sức khỏe con người, làm ngập lụt nhiều vùng.

b) 3 biện pháp xây dựng thế giới xanh – sạch – đẹp:

• Trồng nhiều cây xanh, bảo vệ rừng.
• Không xả rác bừa bãi, phân loại và tái chế rác.
• Tiết kiệm điện, nước và sử dụng năng lượng sạch.

Một số nét chính về tự nhiên và dân cư của Lào:

• Tự nhiên: Không giáp biển, địa hình chủ yếu là núi và cao nguyên; có sông Mê Công chảy qua; khí hậu nhiệt đới gió mùa.
• Dân cư: Dân số ít, gồm nhiều dân tộc; người Lào Lùm chiếm đa số; dân cư sống tập trung ở vùng đồng bằng và ven sông.

Một số thành tựu kinh tế – xã hội của nước ta thời kì Đổi mới:

• Kinh tế tăng trưởng nhanh, đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt.
• Từ nước thiếu lương thực trở thành nước xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới.
• Công nghiệp, dịch vụ phát triển mạnh.
• Cơ sở hạ tầng (đường, trường, trạm…) ngày càng hiện đại.
• Giáo dục, y tế có nhiều tiến bộ.