Câu 1: Viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về việc bảo tồn di tích lịch sử

Di tích lịch sử là những "chứng nhân" sống động, lưu giữ dấu ấn của quá khứ, là nơi hội tụ trí tuệ, tinh hoa văn hóa và sức lao động của các thế hệ cha ông. Việc bảo tồn những giá trị này không chỉ là trách nhiệm mà còn là nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi người trong cộng đồng.Bảo tồn di tích giúp chúng ta hiểu rõ hơn về nguồn cội, về những giai đoạn phát triển của dân tộc, từ đó nuôi dưỡng lòng tự hào và yêu nước. Hơn nữa, di tích còn là tài sản vô giá, góp phần phát triển du lịch, giáo dục thế hệ trẻ và giữ gìn bản sắc văn hóa riêng.Tuy nhiên, hiện nay nhiều di tích đang bị xuống cấp do tác động của thời gian và con người. Do đó, chúng ta cần có những hành động cụ thể: tu sửa, gìn giữ một cách khoa học; nâng cao ý thức bảo vệ của cộng đồng; đồng thời kết hợp bảo tồn với phát triển hợp lý. Chỉ như vậy, những giá trị quý báu này mới có thể tồn tại mãi với thời gian, trở thành niềm tự hào cho muôn đời sau.

Câu 2: Phân tích bài thơ "Đồng dao cho người lớn" của Nguyễn Trọng Tạo

Nguyễn Trọng Tạo là một nhà thơ có giọng văn riêng, giàu suy tư, triết lý và thường khám phá những chiều sâu của tâm hồn con người cũng như những nghịch lý trong cuộc sống. Bài thơ "Đồng dao cho người lớn" ra đời năm 1992 là một tác phẩm tiêu biểu, mang đậm dấu ấn phong cách của ông. Với hình thức giản dị như những câu đồng dao, bài thơ lại chứa đựng những nội dung sâu sắc, những suy ngẫm chân thành về cuộc đời, con người và những mâu thuẫn, đối lập vốn có trong xã hội hiện đại.

Về nội dung, "Đồng dao cho người lớn" là chuỗi những nhận định, những đối lập đầy suy tư, như những mảnh ghép phản chiếu nhiều mặt của cuộc sống. Mở đầu, nhà thơ đưa ra những hình ảnh tương phản đầy gợi mở: "có cánh rừng chết vẫn xanh trong tôi" - một nghịch lý đẹp, nói về sự tồn tại mãi mãi của những giá trị tinh thần, vẻ đẹp trong tâm hồn dù vật chất ngoài kia có thể đã hao mòn, biến mất. Đối lập với đó là hình ảnh "có con người sống mà như qua đời" - một lời phê bình nhẹ nhàng nhưng sâu sắc về những kiếp sống vật chất, bon chen mà thiếu vắng đi lý tưởng, tình cảm và ý nghĩa thực sự. Những con người ấy tuy đang tồn tại nhưng tâm hồn đã như "chết đi", vô cảm trước cuộc đời.

Bài thơ tiếp tục khám phá những mâu thuẫn, những điều trái ngang trong quan hệ con người và xã hội: "có câu trả lời biến thành câu hỏi" cho thấy sự phức tạp của sự thật, những điều tưởng chừng chắc chắn lại trở nên mơ hồ, cần được đặt lại vấn đề. "Có kẻ ngoại tình ngỡ là tiệc cưới", "có cha có mẹ có trẻ mồ côi" là những hình ảnh chạm đến những mặt trái, những giả tạo, bất công và những hoàn cảnh éo le, đáng buồn trong cuộc sống. Đó là những nghịch lý mà con người thường phải đối mặt, khiến ta không khỏi trăn trở, suy tư.

Không chỉ dừng lại ở đó, nhà thơ còn thể hiện cảm nhận về không gian, thời gian và những trạng thái cảm xúc của con người. "Có ông trăng tròn nào phải mâm xôi", "có cả đất trời mà không nhà cửa" gợi lên nỗi cô đơn, sự xa cách giữa con người với thiên nhiên, giữa ước mơ và hiện thực, cảm giác lạc lõng ngay giữa cuộc đời rộng lớn. Cuộc sống thì luôn xen lẫn "vui nho nhỏ" và "buồn mênh mông", nỗi buồn dường như sâu lắng, bao trùm hơn. Tuy nhiên, tạo hóa và cuộc đời vẫn vận động không ngừng: "mà thuyền vẫn sông mà xanh vẫn cỏ", "mà đời vẫn say mà hồn vẫn gió". Dù có nhiều biến động, có những điều không như ý, nhưng bên trong con người vẫn tồn tại những giá trị bất biến, những rung động chân thành, những khát vọng tự do như "hồn vẫn gió". Cuối bài, những câu thơ "có thương có nhớ có khóc có cười", "có cái chớp mắt đã nghìn năm trôi" như một lời khẳng định về sự phong phú của cảm xúc đời người, đồng thời cũng gợi lên suy tư về sự nhanh chóng của thời gian, khiến ta càng trân trọng từng khoảnh khắc hiện tại.

Về mặt nghệ thuật, "Đồng dao cho người lớn" có những nét đặc sắc và độc đáo. Trước hết là thể thơ và cấu trúc. Bài thơ viết theo thể tự do, câu thơ ngắn gọn, nhịp điệu linh hoạt, giống như những dòng tâm sự, những suy nghĩ thoáng qua lướt nhanh trong đầu. Đặc biệt, tác giả sử dụng cấu trúc lặp lại "có..." ở hầu hết các câu, tạo nên một nhịp điệu đặc trưng, rất giống với những câu đồng dao, ca dao tục ngữ dân gian. Chính điều này làm nên nét gần gũi, thân thuộc, nhưng lại tạo ra sự tương phản thú vị với tên gọi "Đồng dao cho người lớn" - hình thức giản dị, trong trẻo như dành cho trẻ em nhưng nội dung lại là những triết lý, những suy tư sâu sắc chỉ người lớn mới thực sự cảm nhận và thấu hiểu.

Ngôn ngữ thơ được sử dụng rất giản dị, mộc mạc, gần gũi như lời nói thường ngày nhưng lại giàu sức gợi và biểu cảm cao. Nhà thơ không dùng những từ ngữ cầu kỳ, hoa mỹ mà chọn những từ ngữ đơn sơ, dễ hiểu để diễn tả những tư tưởng, cảm xúc sâu sắc. Bên cạnh đó, các biện pháp tu từ như đối lập, tương phản được sử dụng xuyên suốt bài thơ, từ hình ảnh đến ý nghĩa, làm nổi bật những nghịch lý, những mâu thuẫn trong cuộc sống, tạo ấn tượng mạnh mẽ và gợi mở vô cùng. Các hình ảnh ẩn dụ, hoán dụ như "rừng chết vẫn xanh", "hồn vẫn gió", "cái chớp mắt đã nghìn năm trôi"... vừa gợi hình, gợi cảm, vừa mang đậm chất triết lý, khiến bài thơ có chiều sâu và sức lay động lớn.

Tóm lại, "Đồng dao cho người lớn" là một bài thơ hay, độc đáo của Nguyễn Trọng Tạo. Với nội dung giàu suy tư, phản ánh chân thực những mặt đối lập, những mâu thuẫn và những giá trị trong cuộc sống, kết hợp với nghệ thuật biểu hiện đặc sắc, giản dị mà sâu sắc, bài thơ đã để lại trong lòng người đọc nhiều ấn tượng và suy ngẫm. Nó không chỉ là tiếng nói của tâm hồn nhà thơ mà còn là lời nhắn nhủ, giúp mỗi chúng ta nhìn nhận lại cuộc đời, con người và trân trọng những giá trị thật sự của cuộc sống.

Câu 1: Văn bản trên thuộc kiểu văn bản thông tin.

Câu 2: Đối tượng thông tin được đề cập là Vạn Lý Trường Thành, bao gồm lịch sử xây dựng, đặc điểm cấu trúc, tình trạng bảo tồn và những sự thật thú vị về công trình này.

Câu 3: Dữ liệu đưa ra là dữ liệu thứ cấp.

Ví dụ: Tác giả trích dẫn số liệu từ UNESCO, Travel China Guide, Daily Mail; hoặc thông tin về việc sử dụng gạo nếp làm vữa dựa trên kết quả nghiên cứu khoa học.

Câu 4:

• Phương tiện phi ngôn ngữ: Hình ảnh minh họa Vạn Lý Trường Thành, các số liệu cụ thể, dấu gạch đầu dòng, in đậm tiêu đề các ý.

• Tác dụng:

◦ Hình ảnh giúp người đọc hình dung rõ hơn về vẻ đẹp và quy mô của công trình.

◦ Số liệu tăng tính chính xác, thuyết phục cho thông tin.

◦ Dạng trình bày (gạch đầu dòng, in đậm) giúp cấu trúc rõ ràng, dễ theo dõi, nhấn mạnh các ý chính.

Câu 5: Văn bản gợi cho em suy nghĩ về sự vĩ đại, kỳ diệu của trí tuệ và sức lao động của con người trong quá khứ. Đồng thời, cũng thấy được giá trị lịch sử to lớn của công trình, nhưng cũng nhận ra sự cần thiết phải bảo tồn, gìn giữ di sản này cho các thế hệ sau vì nó đang dần bị tổn hại theo thời gian.

Câu 1. Ngôi kể:

Văn bản sử dụng ngôi kể thứ ba. Người kể chuyện ẩn mình, gọi tên các nhân vật (Eugène, lão Goriot) và quan sát thấu đáo diễn biến tâm lý cũng như hành động của họ.

Câu 2. Đề tài:

Đề tài của văn bản là tình phụ tử và sự băng hoại đạo đức trong xã hội thượng lưu. Cụ thể là bi kịch của một người cha hết lòng vì con nhưng bị con cái bỏ rơi, hắt hủi.

Câu 3. Cảm nhận về lời nói của lão Goriot:

Lời nói của lão gợi lên nỗi đau đớn và xót xa tột cùng. Hình ảnh "khát nhưng không bao giờ được uống" là một ẩn dụ đầy ám ảnh về sự thiếu thốn tình thương. Dù lão đã hy sinh mọi thứ, nhưng cái lão nhận lại chỉ là sự cô độc. Nó cho thấy một sự thật nghiệt ngã: tình yêu thương nếu chỉ đến từ một phía và bị đặt nhầm chỗ sẽ trở thành bi kịch bào mòn con người cho đến tận lúc chết.

Câu 4. Lý do lão Goriot vẫn khao khát gặp con sau khi mắng chửi:

Đó là sự mâu thuẫn trong tâm lý của một người cha yêu con đến mức mù quáng. Những lời nguyền rủa chỉ là sự bộc phát của nỗi đau và sự tỉnh ngộ nhất thời trước thực tế phũ phàng. Tuy nhiên, bản năng người cha trong lão vẫn lấn át tất cả. Lão khao khát được gặp chúng vì đó là nguồn sống duy nhất, là ảo tưởng cuối cùng mà lão bám víu vào để có thể nhắm mắt xuôi tay.

Câu 5. Nhận xét về tình cảnh cuối đời của lão Goriot:

Tình cảnh của lão là một sự bi thảm và cô độc tuyệt đối.

Về vật chất: Lão chết trong cảnh nghèo túng tại một quán trọ tồi tàn, dù trước đó từng là triệu phú.

Về tinh thần: Lão bị chính những đứa con mình yêu hơn sinh mạng bỏ mặc. Sự hiện diện của Eugène (một người xa lạ) bên giường bệnh càng làm nổi bật hơn sự bạc bẽo của những đứa con ruột. Cái chết của lão là bản án đanh thép tố cáo sức mạnh của đồng tiền đã làm tha hóa đạo đức con người.

Sự xa cách không chỉ là khoảng cách địa lý mà là sự đứt gãy về mặt tâm hồn. Hình ảnh bữa cơm gia đình hiện nay thường diễn ra trong im lặng, nơi mỗi thành viên đều dán mắt vào màn hình điện thoại riêng biệt. Cha mẹ không hiểu con cái nghĩ gì, và con cái cảm thấy không thể chia sẻ áp lực với cha mẹ.

• • Áp lực kinh tế và thời gian: Cha mẹ mải mê theo đuổi sự nghiệp để đảm bảo điều kiện vật chất, vô tình bỏ quên việc chăm sóc đời sống tinh thần cho con.
  • Khoảng cách thế hệ (Generation Gap): Sự khác biệt quá lớn về quan điểm sống, tư duy và hệ giá trị giữa hai thế hệ dẫn đến thiếu tiếng nói chung.
  • Sự bùng nổ công nghệ: Mạng xã hội trở thành nơi trú ngụ thay thế cho những cuộc đối chuyện trực tiếp, khiến sợi dây tình cảm ngày càng lỏng lẻo.
• Hậu quả:
• • Con cái dễ rơi vào tình trạng trầm cảm, cô độc hoặc tìm kiếm sự an ủi từ những mối quan hệ độc hại bên ngoài.
  • Gia đình mất đi chức năng là tổ ấm, là bệ phóng tinh thần, chỉ còn là một nơi cư ngụ cơ học.
  • Gây ra những bi kịch như nhân vật lão Goriot: sự vô cảm và bạc bẽo giữa những người ruột thịt.
• Giải pháp:
• • Cha mẹ cần học cách làm bạn cùng con, biết lắng nghe thay vì áp đặt quyền uy.
  • Con cái cần thấu hiểu những nhọc nhằn và tình yêu thương ẩn sau những lời nhắc nhở của cha mẹ.
  • Mỗi gia đình nên thiết lập những "khoảng thời gian không công nghệ" để thực sự kết nối, chia sẻ và thấu cảm
• Sự xa cách giữa cha mẹ và con cái không phải là một định mệnh của thời đại, mà là kết quả của sự thiếu ưu tiên cho tình cảm. Đừng để đến khi quá muộn như lão Goriot mới thốt lên lời hối tiếc. Sự thấu hiểu và sẻ chia chính là liều thuốc duy nhất để hàn gắn những vết nứt, giữ cho ngọn lửa gia đình luôn ấm áp giữa vòng xoáy khắc nghiệt của cuộc đời.

câu 1

Đoạn thơ của Nguyễn Phan Quế Mai là một nốt lặng đầy xúc động về lòng biết ơn và sự trân trọng những giá trị cội nguồn. Với hình ảnh "nâng bát cơm" và "đếm từng hạt", tác giả thể hiện một thái độ nâng niu, trân trọng thành quả lao động một cách thiêng liêng. Hạt gạo không đơn thuần là vật chất mà hiện lên "óng ánh mồ hôi" của tổ tiên, là kết tinh của sự nhọc nhằn "còng lưng gieo gặt".

Đặc biệt, hình ảnh hạt gạo "thơm lời ru của bà" đã thổi hồn vào hạt ngọc của đất, biến nó thành biểu tượng của tình yêu thương và văn hóa truyền thống được bồi đắp từ "lòng đất" mẹ. Khổ thơ kết thúc bằng một hình ảnh giàu sức gợi: "lời ru bà tôi vẫn se sẽ trổ đồng". Lời ru không tan đi mà hòa vào nhịp sống của thiên nhiên, tiếp tục nuôi dưỡng tâm hồn và sự sống cho các thế hệ mai sau. Qua ngôn ngữ giản dị nhưng giàu sức biểu cảm, đoạn thơ nhắc nhở chúng ta về đạo lý "uống nước nhớ nguồn", biết trân trọng từng hạt cơm ăn, từng giọt mồ hôi của cha ông để sống trách nhiệm và nghĩa tình hơn.

câu 2

Thế giới chúng ta đang sống chưa bao giờ ngừng biến đổi, thậm chí tốc độ thay đổi ngày càng chóng mặt. Trong bối cảnh đó, khả năng "thích ứng" không còn là một lựa chọn mà đã trở thành một kỹ năng sống còn. Như Max McKeown đã khẳng định trong cuốn sách của mình, "Thích ứng trong mọi hoàn cảnh" chính là chìa khóa để tồn tại và vươn lên. Đặc biệt đối với tuổi trẻ, khả năng thích ứng chính là thước đo bản lĩnh và là tấm vé thông hành quan trọng nhất để bước vào tương lai.

"Thích ứng" không phải là sự thay đổi mù quáng hay buông xuôi theo dòng đời, mà là khả năng điều chỉnh tư duy, thái độ và hành động để phù hợp với những biến động của môi trường xung quanh. Thích ứng đòi hỏi một sự linh hoạt trong phương pháp nhưng vẫn kiên định với mục tiêu cốt lõi. Đối với người trẻ, điều này có nghĩa là bạn phải sẵn sàng đón nhận những điều mới mẻ, từ sự bùng nổ của công nghệ AI đến những thay đổi bất ngờ trong thị trường lao động hay các biến cố xã hội.

Vì sao tuổi trẻ lại cần phải thích ứng? Trước hết, chúng ta đang sống trong kỷ nguyên VUCA (biến động, bất định, phức tạp và mơ hồ). Những kiến thức hôm nay có thể trở nên lạc hậu vào ngày mai. Nếu cứ khư khư giữ lấy những nếp nghĩ cũ, những thói quen cũ, người trẻ sẽ nhanh chóng bị đào thải. Thứ hai, sự thích ứng giúp chúng ta khám phá ra những giới hạn mới của bản thân. Khi bị đẩy vào một hoàn cảnh khó khăn hoặc một môi trường hoàn toàn xa lạ, bản năng sinh tồn và sức sáng tạo sẽ buộc chúng ta phải tiến hóa. Chính trong quá trình "thay hình đổi dạng" để phù hợp với hoàn cảnh, người trẻ sẽ trui rèn được sự kiên cường và lòng dũng cảm.

Hơn nữa, thích ứng là cách để chúng ta nắm bắt cơ hội. Người biết thích nghi luôn nhìn thấy "cơ" trong "nguy". Khi một cánh cửa đóng lại do sự thay đổi của hoàn cảnh, người biết thích ứng sẽ không đứng đó than vãn mà sẽ chủ động tìm kiếm hoặc tự tạo ra một cánh cửa khác. Ví dụ, trong những giai đoạn khủng hoảng kinh tế, nhiều bạn trẻ đã thay vì thụ động chờ việc làm, họ đã tự học thêm các kỹ năng mới, chuyển hướng sang các mô hình kinh tế số và đạt được những thành công rực rỡ. Đó chính là sức mạnh của sự linh hoạt.

Tuy nhiên, chúng ta cần phân biệt rõ ràng giữa "thích ứng" và "hòa tan". Thích ứng là để phát triển, không phải để đánh mất bản sắc hay đạo đức cá nhân. Một người trẻ thích ứng tốt là người biết giữ vững những giá trị cốt lõi của mình (lòng trung thực, sự tử tế, khát vọng cống hiến) trong khi vẫn linh động thay đổi cách thức làm việc để đạt hiệu quả cao nhất. Thích ứng cũng không đồng nghĩa với việc cam chịu trước cái sai hay chấp nhận sự áp đặt vô lý. Đó phải là một quá trình thay đổi có ý thức và mang tính xây dựng.

Tóm lại, trong một thế giới mà điều duy nhất không thay đổi chính là sự thay đổi, thì khả năng thích ứng chính là "siêu năng lực" của tuổi trẻ. Hãy rèn luyện cho mình một tâm thế mở, một khối óc nhạy bén và một tinh thần sẵn sàng đón nhận thử thách. Đừng sợ hãi trước những biến động, bởi chính những khúc quanh của hoàn cảnh sẽ dẫn lối cho bạn đến những chân trời mới mà bạn chưa từng nghĩ tới. Hãy nhớ rằng: "Kẻ sống sót không phải là kẻ mạnh nhất hay thông minh nhất, mà là kẻ thích nghi tốt nhất".

câu 1

thể thơ tự do

số chữ của các dòng không bằng nhau, không cố định về niêm, luật.

câu 2

hình ảnh được sử dụng đế so sánh với từng hạt gạo ngọt thơm ở khổ thơ đầu tiên là lời ru của bà.

câu 3

phân tích tác dụng biện pháp tu từ liệt kê: những điều nhân vật tôi "nghe trong khói hương": hồn bà lan toả, bám sâu vào đất, mọc rễ vào ruộng đồng, bà se sẽ hát ru gọi lúa trổ đòng.

tác dụng:

+ thể hiện những cảm nhận tinh tế và sâu sắc, niềm xúc động của nhân vật tôi khi đứng trên cánh đồng, đứng trước mộ bà.

+ nhân vật trữ tình tôi như cảm nhận được linh hồn bà đã bám sâu gắn bó với đồng ruộng, với từng cây lúa nuôi con cháu lớn khôn. Qua đó đoạn trích thể hiện lòng biết ơn, sự kết nối thế hệ sau với thế hệ trước.

+ tăng hiệu quả diễn đạt, khái quát được những khía cạnh khác nhau của sự vật, sự việc; tạo giọng điệu thiết tha, sâu lắng.

câu 4

- suy nghĩ, tình cảm của nhân vật tôi qua những câu thơ:

- suy nghĩ sâu sắc: Nhận ra môi hạt gạo làm nên bát cơm trên tay hôm nay là kết tinh bao mồ hôi công sức của tổ tiên, kết tinh bao yêu thương của bà trong lời ru.

- tình cảm: Nhân vật tôi thế hiện sự trân trọng, biết ơn sâu sắc với tổ tiên, tình yêu thương đối với bà.

câu 5

hiện tại luôn được xây đắp từ quá khứ, cuộc sống ấm no trong hiện tại của mỗi cá nhân, mỗi cộng đồng đều có được nhờ những thế hệ đi trước vất vả dựng xây. Vì vậy nhìn những gì có trong hiện tại, cần có thái độ trân quý, biết ơn với những người đi trước, với quá khứ. Một người sẽ trưởng thành thực sự khi biết nhìn hiện tại mà thấy quá khứ, biết trân trọng những gì đang được thụ hưởng với lòng biết ơn, biết nhớ về tổ tiên, gắn kết với gia đình đặc biệt là với thế hệ trước