Câu 1 :

Bài thơ Than đạo học phản ánh tâm trạng bi quan, chán nản của nhà Nho trước thực trạng đạo học suy tàn vào cuối thời kỳ phong kiến. Nội dung bài thơ thể hiện nỗi niềm đau đáu của tác giả khi chứng kiến lối sống thực dụng, chạy theo danh lợi đã làm mai một tinh thần học đạo, học làm người. Tác giả than vãn rằng việc học ngày nay không còn là con đường rèn luyện đạo đức mà đã trở thành công cụ để cầu danh, cầu lợi. Nghệ thuật của bài thơ nổi bật với giọng điệu châm biếm nhẹ nhàng nhưng sâu cay, sử dụng từ ngữ giản dị mà giàu hình ảnh. Cấu trúc bài thơ cân đối, giàu tính biểu cảm, giúp truyền tải trọn vẹn nỗi xót xa của tác giả. Qua đó, Than đạo học không chỉ là lời than mà còn là tiếng chuông cảnh tỉnh về lẽ sống và cách học đúng đắn.

Câu1:

Bài thơ được viết theo thể thơ: thất ngôn bát cú Đường luật

Câu 2:

Đề tài của bài thơ là nỗi buồn và sự châm biếm về tình trạng suy thoái của nền Nho học và đạo học đương thời.

Câu 3:

Tác giả cho rằng đạo học đã chán vì Người học đạo không còn vì lý tưởng cao đẹp mà chỉ vì danh lợi , người bán sách thì ế ẩm, thầy khóa tư lương thì uể oải, không còn tâm huyết với nghề. Nho sĩ thì rút lui, không còn giữ khí phách mà đi tranh giành những điều tầm thường .

Câu 4:

Tác giả sử dụng từ láy như “lim dim”, “nhấp nhổm”

Làm cho bài thơ trở nên sinh động hấp dẫn, gợi hình , gợi cảm và để miêu tả sự mệt mỏi, thiếu sức sống, và trạng thái chán nản của người học, người dạy đạo học. Những từ láy này giúp tăng tính biểu cảm, tạo màu sắc trào phúng mà nhẹ nhàng.

Câu 5:

Bài thơ thể hiện nỗi buồn chua chát và thái độ châm biếm sâu sắc của Tú Xương trước thực trạng suy thoái của nền Nho học và đạo lý truyền thống vào thời kỳ giao thời giữa Nho học và Tây học. Qua đó, nhà thơ cũng bày tỏ nỗi thất vọng, bất lực và tâm trạng hoài nghi về giá trị của con đường khoa cử, đạo học xưa trong bối cảnh xã hội thay đổi nhanh chóng dưới ảnh hưởng của thực dân Pháp.