Câu 1.

Nhân vật Đạm Tiêu trong " Truyện Kiều" tuy chỉ xuất hiện thoáng qua nhưng mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc, góp phần soi chiếu thêm tâm trạng và số phận của Thúy Kiều. Đạm Tiêu vốn là một người thiếu nữ chết trẻ, oan khuất, hồn ma nương náu nơi am mộ, được Kiều gặp trong đêm “đạm Tiêu” khi nàng theo cha và em đi tảo mộ. Hình tượng Đạm Tiêu toát lên vẻ buồn thương và lạnh lẽo: một linh hồn bạc mệnh, bị thời thế vùi dập, không thể tự giải nỗi oan trái của mình. Đạm Tiêu trở thành tấm gương phản chiếu định mệnh bất hạnh mà Kiều sắp phải trải qua.Cuộc gặp gỡ này làm nổi bật cảm thức nhân sinh đầy xót xa trong lòng Kiều: nàng đồng cảm sâu sắc với nỗi oan nghiệt của người đã khuất, từ đó dự cảm về con đường đầy trắc trở của chính mình. Nguyễn Du khéo léo xây dựng Đạm Tiêu như một biểu tượng của kiếp tài hoa nhưng bạc mệnh, là lời cảnh báo mơ hồ về số phận người con gái tài sắc giữa xã hội phong kiến bất công. Vì thế, dù xuất hiện rất ngắn, nhân vật Đạm Tiêu vẫn góp phần tạo chiều sâu cho thế giới nghệ thuật của *Truyện Kiều*, đồng thời khắc họa rõ hơn bi kịch và tấm lòng giàu trắc ẩn của Thúy Kiều.

Câu 2.

Trong thời đại 4.0, mạng xã hội trở thành công cụ quen thuộc đối với học sinh. Tuy nhiên, việc lạm dụng nó đang gây ra không ít hệ lụy. Vì thế, câu hỏi đặt ra là: làm thế nào để sử dụng mạng xã hội một cách lành mạnh và hiệu quả?

Trước tiên ta phải hiểu " Sử dụng mạng xã hội lành mạnh" nghĩa là dùng đúng mục đích, có chọn lọc và không để nó ảnh hưởng xấu đến học tập, sức khỏe hay nhân cách.

Tuy nhiên , trong cuộc sống hiện đại ngày nay nhiều học sinh dành quá nhiều thời gian để lướt Facebook, TikTok, xem video giải trí, đọc tin đồn thất thiệt… Thậm chí có bạn thức khuya để online, bỏ bê học tập, ít giao tiếp trực tiếp với gia đình và bạn bè.

Tình trạng trên xuất phát từ sức hấp dẫn của mạng xã hội, sự tò mò, tâm lý muốn thể hiện bản thân và thói quen sống ảo. Bên cạnh đó, học sinh thiếu kỹ năng quản lý thời gian, còn gia đình và nhà trường chưa kịp thời định hướng.

Việc lạm dụng mạng xã hội khiến học lực giảm sút, tinh thần mệt mỏi, dễ bị ảnh hưởng bởi tin giả, nội dung độc hại. Một số học sinh trở nên lệ thuộc công nghệ, xa rời trách nhiệm và mục tiêu học tập.

Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn nhiều người cho rằng mạng xã hội không chỉ mang mặt tiêu cực mà còn giúp kết nối, học tập, chia sẻ kiến thức. Điều này đúng, nhưng chỉ khi người dùng biết tự kiểm soát và sử dụng đúng cách.

Vậy chúng ta cần làm gì để giải quyết vấn đề trên? Trước tiên mỗi học sinh cần tự rèn luyện ý thức sử dụng mạng xã hội có giới hạn, phân bổ thời gian hợp lý giữa học và giải trí. Đồng thời cần biết chọn lọc thông tin, tránh xa nội dung xấu, không chia sẻ thông tin chưa được kiểm chứng.

Bên cạnh đó, nhà trường nên tăng cường giáo dục kỹ năng số, trang bị cho học sinh khả năng nhận diện thông tin độc hại, tổ chức các hoạt động ngoại khóa để các em giảm phụ thuộc vào thiết bị điện tử.

Cuối cùng gia đình cần quan tâm, theo dõi thói quen sử dụng mạng của con, định hướng kịp thời và tạo môi trường sinh hoạt lành mạnh, cân bằng giữa học tập và giải trí.

Mạng xã hội chỉ thật sự có ích khi được sử dụng đúng cách. Mỗi học sinh cần biết tự điều chỉnh để biến mạng xã hội thành công cụ học tập và phát triển, thay vì trở thành rào cản khiến cuộc sống và tương lai bị ảnh hưởng. Nếu sử dụng lành mạnh, mạng xã hội sẽ trở thành người bạn đồng hành hữu ích trong thời đại mới.

Câu 1. 

Thể thơ: Lục bát. 

Câu 2. 

– Lời thoại của nhân vật: “Sao trong tiết thanh minh/ Mà đây hương khói vắng tanh thế mà?”.

– Kiểu lời thoại: Lời đối thoại.

Câu 3. 

– Các từ láy được tác giả sử dụng trong văn bản là : Sè sè, dàu dàu, xôn xao, mong manh, đầm đầm.

– Tác dụng của hệ thống từ láy:

Việc sử dụng nhiều từ láy có tác dụng khắc hoạ chân thực, sinh động những đối tượng, sự việc được khắc hoạ trong văn bản; đồng thời tạo âm hưởng nhịp nhàng, dễ nhớ cho văn bản. 

Câu 4. 

– Tâm trạng, cảm xúc của nàng Kiều trước hoàn cảnh của Đạm Tiên: Đau lòng, xót thương cho số phận của Đạm Tiên.

– Nhận xét về nhân vật Thuý Kiều: Nàng là người con gái nhân hậu. Trước hoàn cảnh của Đạm Tiên, nàng không chỉ đồng cảm với cảnh ảm đạm, lạnh lẽo nhang khói của nấm mồ Đạm Tiên khi không người thăm nom, săn sóc; mà nàng còn khóc thương cho thân phận những người phụ nữ tài hoa, bạc mệnh trong xã hội của nàng. 

Câu 5. 

– Dựa vào nội dung văn bản em rút ra bài học cho bản thân là :

+ Biết trân trọng những người tài năng trong cuộc sống.

+ Biết đồng cảm với những con người có số phận đáng thương trong cuộc sống.

+ Dù rơi vào hoàn cảnh khó khăn, con người vẫn phải giữ lòng trong sạch và nhân phẩm.

Vì : " Truyện Kiều" là tác phẩm gửi gắm những giá trị nhân văn sâu sắc, phản ánh số phận con người và những phẩm chất tốt đẹp mà ai cũng cần có. Qua hành trình đầy đau khổ nhưng giàu nghị lực và lòng nhân ái của Kiều, tác phẩm giúp em hiểu rõ hơn điều gì là quan trọng trong cuộc sống và từ đó rút ra những bài học cho bản thân.

Câu 1.

Nhân vật bà má trong văn bản “Bà má Hậu Giang” là hình ảnh tiêu biểu cho người phụ nữ Nam Bộ giàu tình yêu nước, nghĩa tình sâu nặng và lòng dũng cảm kiên cường trong kháng chiến. Dù không phải người thân ruột thịt, bà má vẫn coi cán bộ cách mạng như con, sẵn sàng che chở, nuôi nấng và hy sinh vì họ. Bà không chỉ chăm lo từng bữa ăn, giấc ngủ mà còn đồng cam cộng khổ, chia sẻ những hiểm nguy cùng các chiến sĩ. Qua lối kể chân thành, giản dị, tác giả đã khắc họa một bà má già với tấm lòng bao dung, đôn hậu và tinh thần cách mạng cao đẹp. Hình ảnh bà má Hậu Giang không chỉ gợi nhắc về những người mẹ anh hùng trong lịch sử mà còn là biểu tượng cho hậu phương vững chắc trong kháng chiến. Bà má chính là hiện thân của tình mẹ, tình dân gắn bó keo sơn với cách mạng, góp phần làm nên thắng lợi vĩ đại của dân tộc Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh gian khó.

Câu 2.

Khi đọc văn bản “Bà má Hậu Giang”, người đọc không khỏi xúc động trước hình ảnh một người phụ nữ nông dân Nam Bộ giàu lòng yêu nước, dũng cảm và bao dung. Bà má không chỉ nuôi giấu cán bộ cách mạng, chăm lo từng miếng ăn giấc ngủ cho họ như con ruột, mà còn sẵn sàng chịu đựng gian khổ, hiểm nguy để bảo vệ cách mạng. Hình ảnh bà má chính là biểu tượng cho hậu phương vững chắc, cho tinh thần “mỗi người dân là một chiến sĩ” trong cuộc kháng chiến đầy gian khổ của dân tộc. Từ câu chuyện ấy, thế hệ trẻ hôm nay cần nhận thức rõ hơn về "trách nhiệm của bản thân đối với đất nước trong thời đại hòa bình và phát triển".

Nếu trong chiến tranh, trách nhiệm là cầm súng bảo vệ Tổ quốc, là hy sinh thầm lặng như bà má, thì hôm nay, trách nhiệm của người trẻ là "học tập tốt, rèn luyện đạo đức, sống có lý tưởng và cống hiến cho xã hội". Bởi đất nước không chỉ cần được gìn giữ, mà còn cần được phát triển vững mạnh bằng tri thức, bằng sáng tạo và tinh thần đoàn kết. Giới trẻ cần nuôi dưỡng lòng yêu nước từ những điều giản dị: biết ơn thế hệ đi trước, không ngừng học hỏi, sống tử tế và hành động vì cộng đồng.

Bên cạnh đó, thế hệ trẻ cần có những hành động cụ thể để thể hiện trách nhiệm của mình. Đó là siêng năng học tập để có kiến thức xây dựng đất nước; là tích cực tham gia các hoạt động tình nguyện, bảo vệ môi trường, giữ gìn văn hóa dân tộc; là ứng xử văn minh trên mạng xã hội và sẵn sàng lên tiếng trước cái xấu, cái ác. Trách nhiệm còn là biết sống vì người khác, vì lợi ích chung, không chạy theo lối sống ích kỷ hay vô cảm.

Tấm gương của bà má Hậu Giang là minh chứng cho tinh thần yêu nước thầm lặng nhưng bền bỉ. Noi gương bà, thế hệ trẻ hôm nay càng cần sống trách nhiệm hơn, bởi mỗi hành động nhỏ hôm nay chính là nền móng vững chắc cho tương lai của đất nước.

Câu 1.

Văn bản "Bà má Hậu Giang" được viết theo thể thơ song thất lục bát.

Câu 2.

Sự việc xảy ra trong văn bản: Một tên giặc xông vào túp lều, tra khảo và dùng bạo lực để bắt bà má khai chỗ ở của du kích.

Câu 3.

Những hành động thể hiện sự độc ác của tên giặc:

– Đạp rơi liếp mành, xông vào nhà dân một cách thô bạo.

– Tra khảo, rống hét, buộc bà má phải khai nơi ở của du kích.

– Đe doạ chém đầu khi bà má không khai.

– Đạp lên đầu bà má, dùng lưỡi gươm lạnh kề hông để uy hiếp.

Nhận xét về nhân vật tên giặc:

– Tên giặc hiện lên với bản chất tàn bạo, hung hãn, mất nhân tính.

– Hắn là đại diện cho tội ác của kẻ thù xâm lược, gieo rắc đau thương và mất mát của nhân dân ta.

Câu 4.

– Biện pháp tu từ được sử dụng trong hai dòng thơ là so sánh. Những người lính được so sánh với rừng đước và rừng chàm.

– Tác dụng của biện pháp tu từ so sánh:

+ Khẳng định sức mạnh chiến đấu bền bỉ, dẻo dai, bất khuất của những người lính trong kháng chiến.

+ Thể hiện niềm tin, sự tự hào lớn lao của bà má về những người lính, người con của cách mạng.

+ Hình ảnh so sánh gần gũi, bình dị, tăng sức gợi hình, gợi cảm cho bài thơ.

Câu 5.

Tinh thần yêu nước của nhân dân ta trong cuộc đấu tranh bảo vệ Tổ quốc:

– Nhân dân dù gian khổ, hiểm nguy vẫn một lòng trung thành với cách mạng, sẵn sàng hi sinh để bảo vệ Tổ quốc.

– Tinh thần kiên cường, bất khuất được thể hiện ở chỗ không chùn bước trước mọi hiểm nguy, áp bức, sẵn sàng đối mặt với cái chết để bảo vệ lý tưởng.

– Lòng dũng cảm phi thường được thể hiện qua việc vượt lên nỗi sợ hãi bản năng để đứng vững, chống lại kẻ thù mạnh hơn nhiều lần.

Câu 1 :

Trong văn bản “Chinh phụ ngâm” , hình tượng người chinh phụ hiện lên đầy xúc động với những tâm trạng đau đớn, xót xa khi phải xa chồng vì chiến tranh. Người chinh phụ sống trong cô đơn, lặng lẽ giữa không gian quạnh hiu và thời gian dài đằng đẵng. Nàng mỏi mòn chờ đợi, mong ngóng tin chồng mà chẳng có hồi âm. Tâm trạng của nàng chuyển biến theo từng cung bậc: từ buồn tủi, cô đơn đến nhớ nhung da diết và cuối cùng là tuyệt vọng. Qua đó, tác giả đã khắc họa một cách tinh tế nỗi đau của người phụ nữ thời chiến – những người không trực tiếp ra trận nhưng lại phải chịu đựng sự giày vò về tinh thần. Hình tượng người chinh phụ không chỉ thể hiện nỗi niềm riêng mà còn là tiếng nói chung cho khát vọng hòa bình, hạnh phúc của con người trong chiến tranh. Tác phẩm góp phần lên án chiến tranh phi nghĩa, đồng thời khiến người đọc hôm nay thêm trân trọng cuộc sống hòa bình và yên ấm mà mình đang có

Câu 2 :

Khi đọc "Chinh phụ ngâm", ta không khỏi xúc động trước hình ảnh người chinh phụ cô đơn, ngày ngày mòn mỏi ngóng trông chồng quay về từ nơi biên ải xa xôi. Nàng không chỉ chờ đợi trong vô vọng mà còn sống trong nỗi buồn tủi, nhớ nhung và đau khổ kéo dài. Hình ảnh ấy không chỉ là nỗi niềm riêng của một người phụ nữ mà còn là tiếng lòng chung của bao con người từng trải qua chiến tranh – nơi hạnh phúc bị chia cắt, tình yêu bị gián đoạn và cuộc sống bị nhuộm màu đau thương. Qua đó, ta nhận rõ những "mất mát và bi kịch sâu sắc mà chiến tranh đã gây ra cho con người và xã hội".

Chiến tranh, dù mang danh nghĩa gì, cũng để lại vô vàn hậu quả nặng nề. Đó không chỉ là sự hủy diệt về vật chất – nhà cửa tan hoang, đất nước tiêu điều – mà còn là tổn thương tinh thần khôn nguôi. Người lính ra trận có thể hy sinh, còn những người ở lại – như người chinh phụ – thì phải sống trong lo âu, nhớ nhung, cô độc. Những gia đình tan vỡ, những đứa trẻ mồ côi, những giấc mơ dở dang… tất cả đều là hệ quả của chiến tranh. Đặc biệt, chiến tranh cướp đi điều quý giá nhất: "hòa bình và quyền được sống hạnh phúc của con người".

Từ những đau thương trong quá khứ, thế hệ trẻ hôm nay cần "ý thức rõ giá trị của hòa bình". Cuộc sống chúng ta đang có – không tiếng súng, không đổ máu, không chia ly – là kết quả của biết bao hy sinh của cha ông. Vì vậy, giới trẻ không chỉ nên trân trọng mà còn có trách nhiệm gìn giữ nền hòa bình ấy. Trách nhiệm đó được thể hiện qua hành động cụ thể: sống tử tế, yêu thương, biết ơn, học tập tốt, rèn luyện đạo đức và sẵn sàng cống hiến khi đất nước cần. Đồng thời, phải biết nói không với bạo lực, cực đoan, hận thù – những mầm mống của xung đột. Hơn ai hết, người trẻ chính là lực lượng quan trọng để xây dựng một thế giới bền vững và nhân văn hơn.

Từ hình ảnh người chinh phụ trong "Chinh phụ ngâm", chúng ta không chỉ cảm nhận nỗi đau của một thời mà còn thấm thía giá trị của hòa bình hôm nay. Mỗi người trẻ cần sống có trách nhiệm, trân trọng những gì mình đang có, và góp phần giữ gìn hòa bình – không chỉ cho bản thân, mà còn cho cả cộng đồng và thế hệ mai sau.

Câu 1.

Thể thơ song thất lục bát.

Câu 2.

Dòng thơ cho thấy sự mong mỏi, ngóng trông tin chồng của người chinh phụ: Thấy nhạn luống tưởng thư phong.

Câu 3.

− Nghĩ về người chồng đang chiến đấu nơi xa, người chinh phụ đã:

+ Sắm áo bông cho chồng.

+ Định "đề chữ gấm" để xin cho chồng được về nhà.

+ Gieo bói tiền.

− Nhận xét: Những hành động trên cho thấy:

+ Tình cảm yêu thương chân thành, sâu sắc mà người chinh phụ dành cho người chinh phu.

+ Sự lo lắng, quan tâm của người chinh phụ.

+ Sự mong mỏi, nhớ mong đến khắc khoải, bồn chồn của chinh phụ.

Câu 4.

− Biện pháp tu từ nhân hoá trong hai dòng thơ: Đèn có biết dường bằng chẳng biết, / Lòng thiếp riêng bi thiết mà thôi.:

\+ Biện pháp nhân hoá được thể hiện ở chỗ ngọn đèn − vốn là vật vô tri, vô giác song lại được miêu tả với những từ ngữ như "có biết" và "chẳng biết.

+ Tác dụng: Ngọn đèn ấy thường ngày vẫn luôn đồng hành cùng người chinh phụ, là người bạn duy nhất để người chinh phụ bày tỏ nỗi lòng bi thiết nỗi buồn rầu của mình. Thế nhưng dẫu ngọn đèn có biết nhưng nó cũng chỉ là vật vô tri, vô giác nên chẳng thể nào an ủi, vỗ về người chinh phụ. Chính vì thế, hình ảnh này vừa có tác dụng làm cho hình ảnh thơ trở nên sinh động, gần gũi hơn, vừa góp phần khắc hoạ sâu sắc nỗi cô đơn cùng cực của người chinh phụ khi không nhận được hồi âm của người chồng đang chinh chiến phương xa.

Câu 5.

- Tâm trạng của người chinh phụ :

+ Bà cảm thấy cô đơn, lẻ loi khi sống một mình trong cảnh vắng vẻ.

+ Bà luôn nhớ thương chồng da diết , lúc nào cũng mong tin tức từ nơi chiến trường.

+ Bà lo âu, thấp thỏm vì không biết chồng mình còn sống hay đã hy sinh.

+ Bà thấy buồn tủi và đau khổ khi phải sống cảnh chia ly, lạnh lẽo.

+ Bà khát khao được sum họp , sống bình yên bên người chồng yêu quý.

- Từ câu chuyện của người chinh phụ, em càng thêm trân quý cuộc sống của những ngày hoà bình. Bởi nhờ có hoà bình, con người mới được hưởng trọn vẹn hạnh phúc gia đình. Vì vậy, chúng ta ngày hôm nay cần biết trân trọng và gìn giữ hoà bình.

câu 1: Nhân vật Hữu Chi trong truyện ngắn “Chuyện Lý Tướng Quân” là hình tượng tiêu biểu cho người trí thức mang khát vọng phụng sự đất nước nhưng lại sống trong thời loạn, bất lực và lạc lõng trước thời cuộc. Hữu Chi là một nhà nho có tài, có lý tưởng và phẩm chất đạo đức, luôn mong muốn dùng tài học của mình để giúp đời, giúp dân. Tuy nhiên, khi ra làm quan, ông nhanh chóng nhận ra bộ máy quan trường đầy rẫy sự mục nát, bất công và không dung nạp người hiền tài. Chính vì vậy, Hữu Chi chọn cách rời bỏ chốn quan trường để sống ẩn dật, giữ trọn khí tiết và lý tưởng của mình. Dù rút lui, ông vẫn trăn trở về thời cuộc, về vận mệnh dân tộc, thể hiện một tinh thần yêu nước sâu sắc. Qua nhân vật Hữu Chi, tác giả không chỉ thể hiện sự tiếc nuối cho một nhân tài bị bỏ lỡ mà còn phơi bày hiện thực xã hội đương thời — nơi người hiền tài bị chèn ép, lý tưởng bị vùi dập. Nhân vật Hữu Chi mang dáng dấp của người trí thức cô đơn nhưng kiên định, là biểu tượng cho khí phách và nỗi đau của tầng lớp nho sĩ chân chính thời phong kiến.

câu 2 :

Từ câu chuyện về Lý tướng quân Hữu Chi, người mà lòng tham đã biến từ một người lính dũng mãnh thành một bạo chúa tàn ác, chúng ta thấy được lòng tham là một trong những thói xấu nguy hiểm nhất, không chỉ hủy hoại cá nhân mà còn làm băng hoại các giá trị xã hội. Lòng tham là ham muốn vượt quá giới hạn, vượt qua cả đạo đức và lương tri để chiếm đoạt những thứ không thuộc về mình, dù đó là vật chất, quyền lực, hay danh vọng.

Tác hại của lòng tham là vô cùng lớn. Trước hết, nó hủy hoại nhân cách con người. Khi tham lam vật chất, người ta sẵn sàng "vơ vét" bằng mọi giá như cách Lý Hữu Chi tậu ruộng, đào ao, bức hại dân lành. Trong môi trường học đường, lòng tham điểm số dẫn đến hành vi gian lận, phá vỡ sự công bằng và giết chết niềm tin vào giá trị thực của tri thức. Kẻ tham lam luôn bị nỗi sợ hãi mất mát và khao khát chiếm hữu mới chi phối, dẫn đến một cuộc sống tinh thần trống rỗng và bất an, dù của cải có chất chồng. Cuộc đời Lý Hữu Chi chính là minh chứng: giàu có, quyền uy nhưng cuối cùng lại phải chịu sự trừng phạt đau đớn và vĩnh cửu nơi địa ngục.

Mặt khác, lòng tham còn là mầm mống gây ra bất ổn và bất công xã hội. Nó làm xói mòn đạo đức công vụ, gây nên nạn tham nhũng, chia rẽ cộng đồng và là căn nguyên của nhiều cuộc xung đột, đấu đá. Một xã hội mà con người chỉ biết vun vén cho bản thân, dẫm đạp lên lợi ích chung vì mục đích cá nhân sẽ không thể phát triển bền vững.

Để hạn chế và loại bỏ thói xấu này, cần thực hiện đồng thời nhiều giải pháp từ cá nhân đến cộng đồng. Đầu tiên và quan trọng nhất là tu dưỡng đạo đức cá nhân và học cách "tri túc" . Mỗi người cần nhận ra rằng hạnh phúc không nằm ở việc sở hữu thật nhiều, mà ở sự an yên trong tâm hồn và sự trọn vẹn của những giá trị hiện tại. Thứ hai, cần nâng cao lòng vị tha và tinh thần trách nhiệm đối với xã hội, thực hành chia sẻ và đóng góp. Cuối cùng, xã hội cần xây dựng một hệ thống pháp luật nghiêm minh và một nền giáo dục chú trọng vào nhân cách, để răn đe và trừng phạt thích đáng những hành vi trục lợi, tham lam, từ đó củng cố lòng tin vào lẽ công bằng.

Tóm lại, câu chuyện "Chuyện Lý tướng quân" gửi gắm bài học sâu sắc: con người không chỉ sống bằng sức mạnh thể chất hay quyền lực tạm thời, mà phải sống bằng cái tâm và sự lương thiện. Chỉ khi loại bỏ được lòng tham vô độ, cá nhân mới tránh được họa diệt thân, và xã hội mới có thể hướng tới những giá trị tốt đẹp, bền vững.

câu 1 : văn bản thuộc thể loại truyện truyền kì

câu 2 : văn bản sử dụng ngôi kể thứ 3

câu 3 : - nhân vật chính : Lý Hữu Chi

- đặc điểm nhân vật : dữ tợn , tham lam , độc ác ,ích kỉ , coi thường đạo lí

câu 4 : - Chi tiết kì ảo: Thúc Khoản xuống Minh Ti chứng kiến cảnh xử tội các linh hồn.  

-Tác dụng:

   + Làm tăng thêm sức hấp dẫn, li kì cho truyện.

   + Nhấn mạnh luật nhân quả, sự công minh của "lưới trời", qua đó thể hiện chủ đề, tư tưởng của truyện và nhấn mạnh đạo lí ở hiền gặp lành, ác giả ác báo.

câu 5 :

– Ý nghĩa văn bản: Qua truyện Chuyện Lý tướng quân, truyện không chỉ lên án, tố cáo Lý tướng quân đã lạm quyền mà trở nên tàn ác, tham lam, coi thường đạo lí, làm nhiều chuyện ác mà còn từ chính câu chuyện ấy, khẳng định sự công minh của "lưới trời", nhấn mạnh lối sống "ác giả ác báo, thiện giả thiện báo".

– Bài học là :

+ cần có tư duy lý lẽ và thấu hiểu bản chất vấn đề thay vì chỉ dựa vào sức mạnh uy quyền

+ phải có lòng nhân ái , đối xử với mọi người bằng sự thiện lương thay vì lòng tham lam , bạo ngược

Chinh phụ ngâm là một trong những tác phẩm thơ trữ tình xuất sắc của văn học trung đại Việt Nam, được sáng tác bởi Đặng Trần Côn bằng chữ Hán và sau đó được Đoàn Thị Điểm dịch thơ Nôm.

Đoạn trích trong Chinh phụ ngâm đã thể hiện một cách sâu sắc tâm trạng của người phụ nữ khi chồng ra đi tham gia chiến tranh, đồng thời bộc lộ rõ nét tài năng nghệ thuật của cả tác giả và người dịch. Nội dung đoạn trích tập trung phản ánh nỗi lòng cô đơn, buồn tủi và tâm trạng lo lắng, nhớ thương da diết của người chinh phụ khi chồng phải rời xa quê hương, lên đường ra trận. Cảnh thiên nhiên lạnh lẽo, hoang vắng cùng những âm thanh của mùa hè như tiếng ve kêu, ánh trăng khuya mờ ảo không chỉ tạo nên không khí buồn bã, ảm đạm mà còn là tấm gương phản chiếu nỗi cô đơn và tâm trạng bất an của người vợ. Nỗi nhớ thương chồng, nỗi lo lắng không biết chồng còn sống hay đã mất, cùng sự chờ đợi mòn mỏi đã khiến tâm hồn người phụ nữ trở nên day dứt, nặng trĩu. Đoạn thơ cũng gián tiếp lên án chiến tranh phi nghĩa, tàn khốc, khiến biết bao gia đình phải chia lìa, đau thương. Về nghệ thuật, bản dịch của Đoàn Thị Điểm sử dụng thể thơ lục bát truyền thống, một thể thơ đặc trưng của văn học Việt Nam, tạo nên sự mềm mại, uyển chuyển và dễ đi vào lòng người đọc. Ngôn ngữ trong đoạn thơ giản dị, mộc mạc nhưng lại rất giàu sức gợi hình và gợi cảm, đưa người đọc hòa nhập vào không gian buồn man mác, cảm nhận được nỗi niềm sâu sắc của người phụ nữ chinh phụ. Thiên nhiên được miêu tả không chỉ là bối cảnh mà còn như một nhân vật đồng cảm, làm nổi bật tâm trạng và tình cảm của nhân vật chính. Các hình ảnh như trăng khuya, tiếng ve râm ran, lá rụng đều mang ý nghĩa biểu tượng, gợi lên sự cô đơn, tàn phai và nỗi nhớ da diết. Bên cạnh đó, biện pháp nghệ thuật điệp ngữ được sử dụng khéo léo nhằm nhấn mạnh nỗi buồn dai dẳng, kéo dài không nguôi của người vợ. Những ẩn dụ và so sánh tinh tế giúp câu thơ vừa mang tính biểu cảm vừa giàu giá trị nhân văn. Đặc biệt, Chinh phụ ngâm còn toát lên tính dân tộc sâu sắc khi phản ánh tâm hồn và cuộc sống của người Việt trong thời kỳ chiến tranh. Tình cảm thủy chung, sự chịu đựng và nỗi đau chia ly được thể hiện chân thực và cảm động, góp phần làm nên sức sống bền bỉ của tác phẩm qua nhiều thế hệ.

Tóm lại, đoạn trích Chinh phụ ngâm bản dịch của Đoàn Thị Điểm không chỉ là một bài thơ hay về nội dung, mà còn là một tác phẩm nghệ thuật tinh tế với ngôn ngữ đậm chất trữ tình, cảnh vật và tâm trạng hòa quyện hài hòa, tạo nên một bức tranh xúc động về cuộc đời và tâm hồn người phụ nữ có chồng đi lính. Đây chính là một trong những kiệt tác nổi bật của văn học trung đại Việt Nam, lưu giữ và truyền tải những giá trị văn hóa, nhân đạo sâu sắc.

Thông điệp : tình yêu và hạnh phúc không chỉ đến từ vẻ đẹp bên ngoài mà còn từ tâm hồn và sự đồng điệu giữa hai người

Lí giải: nàng không chỉ đẹp về hình thức mà còn là hiện thân của sự thuần khiết , hiền dịu và yêu thương . Chính tâm hồn , phẩm chất bên trong mới là yếu tố quyết định sự bền vững của tình yêu