Vũ Đức Tiến
Giới thiệu về bản thân
Câu 1 (2.0 điểm)
Bài thơ Khán “Thiên gia thi” hữu cảm của Nguyễn Ái Quốc thể hiện quan niệm sâu sắc về chức năng của thơ ca. Hai câu đầu gợi lên đặc trưng của thơ xưa với cảm hứng chủ đạo là vẻ đẹp thiên nhiên: núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió. Đó là thế giới nghệ thuật giàu chất trữ tình, tinh tế, hướng con người đến sự rung cảm trước cái đẹp. Tuy nhiên, nhà thơ không dừng lại ở sự ngợi ca mà từ đó chuyển sang khẳng định yêu cầu của thơ ca hiện đại. Thơ hôm nay “nên có thép”, nghĩa là phải mang tinh thần chiến đấu, phản ánh hiện thực cách mạng và cổ vũ con người hành động. Không chỉ thơ phải có “thép”, mà người làm thơ cũng phải “biết xung phong”, tức là phải dấn thân, gắn bó với vận mệnh dân tộc. Qua bài thơ ngắn gọn mà hàm súc, Nguyễn Ái Quốc đã khẳng định một quan điểm nghệ thuật tiến bộ: thơ ca không chỉ để thưởng ngoạn mà còn là vũ khí tinh thần phục vụ cuộc đấu tranh giải phóng con người.
Câu 2 (4.0 điểm)
Trong dòng chảy mạnh mẽ của toàn cầu hóa và công nghệ số, văn hóa truyền thống dân tộc vừa đứng trước cơ hội lan tỏa rộng rãi, vừa đối diện nguy cơ bị lãng quên. Chính trong bối cảnh ấy, ý thức giữ gìn, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của giới trẻ trở thành một vấn đề có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Văn hóa truyền thống là toàn bộ những giá trị vật chất và tinh thần được cha ông ta sáng tạo, lưu giữ và truyền lại qua nhiều thế hệ. Đó là tiếng Việt, trang phục dân tộc, lễ hội, phong tục, tín ngưỡng, nghệ thuật dân gian, lối sống nghĩa tình, hiếu học, yêu nước. Những giá trị ấy không chỉ tạo nên bản sắc riêng của dân tộc Việt Nam mà còn là cội nguồn hình thành nhân cách mỗi con người. Một dân tộc đánh mất văn hóa cũng giống như một cái cây bị chặt rễ: có thể vẫn đứng đó, nhưng không còn sức sống.
Giới trẻ hôm nay là lực lượng đông đảo, năng động, sáng tạo, nắm trong tay tri thức và công nghệ. Điều này khiến họ trở thành nhân tố quyết định trong việc bảo tồn và phát huy văn hóa dân tộc. Thực tế cho thấy, nhiều bạn trẻ đã có ý thức tích cực: mặc áo dài trong các sự kiện, lan tỏa âm nhạc dân gian qua nền tảng số, phục dựng lễ hội truyền thống, quảng bá ẩm thực Việt ra thế giới, đưa chất liệu văn hóa dân tộc vào thời trang, phim ảnh, thiết kế. Những hành động ấy cho thấy văn hóa truyền thống không hề “lỗi thời”, mà hoàn toàn có thể sống động, hấp dẫn khi được tiếp cận bằng tư duy hiện đại.
Tuy nhiên, bên cạnh mặt tích cực, vẫn còn không ít bạn trẻ thờ ơ với văn hóa dân tộc, chạy theo trào lưu ngoại lai một cách mù quáng, coi nhẹ tiếng Việt, xem thường phong tục, lối sống truyền thống. Một số người tiếp nhận văn hóa nước ngoài nhưng thiếu chọn lọc, dẫn đến lệch chuẩn trong cách nghĩ, cách sống. Đây là biểu hiện đáng lo ngại, bởi khi giới trẻ quay lưng với cội nguồn, văn hóa dân tộc sẽ dần mất đi người kế thừa.
Giữ gìn và phát huy văn hóa truyền thống không có nghĩa là khép mình trong quá khứ, mà là hiểu đúng, trân trọng và sáng tạo trên nền tảng truyền thống. Mỗi bạn trẻ có thể bắt đầu từ những việc nhỏ: nói và viết tiếng Việt chuẩn mực, tìm hiểu lịch sử – văn hóa dân tộc, tham gia lễ hội truyền thống với thái độ văn minh, lan tỏa giá trị Việt qua mạng xã hội, đưa tinh thần dân tộc vào học tập và công việc. Quan trọng hơn, cần hình thành một thái độ sống: tự hào nhưng không tự mãn, hội nhập nhưng không hòa tan.
Có thể nói, văn hóa truyền thống chính là “căn cước tinh thần” của dân tộc. Khi giới trẻ biết giữ gìn và thổi vào đó sức sống mới, văn hóa sẽ không nằm yên trong bảo tàng, mà sẽ bước cùng dân tộc trên con đường phát triển. Đó không chỉ là trách nhiệm, mà còn là cách để mỗi người trẻ khẳng định mình giữa thế giới rộng lớn.
Câu 1. Bài thơ được viết theo thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật (mỗi dòng7 chữ, có 4 câu).
Câu 2. Luật của bài thơ
Bài thơ thuộc luật bằng của thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.
Câu 3. Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ em ấn tượng
Biện pháp tu từ nổi bật là liệt kê :Núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió;
làm tăng tính nhịp điệu,gợi hình,gợi cảm
Tác dụng:Gợi ra bức tranh thiên nhiên phong phú, đẹp, thơ mộng, rất đặc trưng cho thơ ca cổ điển.Làm nổi bật đặc điểm của thơ xưa: nghiêng về cảm hứng thiên nhiên, cái đẹp, cái tĩnh.Tạo nền để đối lập với tư tưởng thơ hiện đại ở hai câu sau.
Câu4
Theo em, vì:Thời đại lúc bấy giờ là thời đại đấu tranh, cách mạng, cứu nước, không thể chỉ ngắm trăng, ngợi hoa.“Thép” tượng trưng cho tinh thần chiến đấu, ý chí, bản lĩnh, tính chiến đấu của thơ ca.Nhà thơ không chỉ là người rung cảm trước cái đẹp, mà còn phải là chiến sĩ trên mặt trận tinh thần, dám dấn thân, dẫn đường, cổ vũ quần chúng.Bác Hồ đề cao chức năng xã hội của thơ ca hiện đại: phục vụ cách mạng, phục vụ con người, phục vụ dân tộc.
Câu 5. Nhận xét về cấu tứ bài thơ
Bài thơ có cấu tứ chặt chẽ, mạch lạc, theo kiểu so sánh – chuyển hướng tư tưởng:Hai câu đầu: Nhận xét thơ xưa → thiên về thiên nhiên, cái đẹp.Hai câu sau: Định hướng thơ nay → phải có “thép”, có tinh thần xung phong.Cấu tứ thể hiện rõ quá trình vận động tư tưởng: từ thưởng thức → suy ngẫm → khẳng định quan điểm nghệ thuật mới.
Câu1
Hình ảnh hàng rào dây thép gai trong văn bản phần Đọc hiểu không chỉ mang ý nghĩa tả thực mà còn chứa đựng giá trị biểu tượng sâu sắc. Trước hết, đó là hình ảnh của sự ngăn cách, chia cắt giữa con người với con người, giữa tự do và giam hãm, giữa sự sống bình thường và hoàn cảnh khắc nghiệt. Những vòng thép gai sắc nhọn gợi lên cảm giác đau đớn, lạnh lẽo, tượng trưng cho bạo lực, chiến tranh hoặc những rào cản vô hình do con người tạo ra. Bên cạnh đó, hàng rào dây thép gai còn là biểu tượng của nỗi sợ hãi và áp bức, nơi quyền sống, quyền tự do của con người bị chà đạp. Tuy nhiên, chính trong sự tồn tại khắc nghiệt ấy, hình ảnh hàng rào lại làm nổi bật khát vọng vượt thoát, ước mơ được sống nhân ái, được yêu thương và được là con người đúng nghĩa. Qua hình ảnh này, tác giả không chỉ phản ánh hiện thực đau thương mà còn gửi gắm thông điệp nhân văn sâu sắc: con người cần phá bỏ những “hàng rào” vô hình của hận thù, ích kỉ và vô cảm để hướng tới một cuộc sống nhân đạo hơn.
Câu2
Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều cơ hội song hành cùng không ít thách thức, lối sống có trách nhiệm trở thành một yêu cầu cấp thiết đối với thế hệ trẻ ngày nay. Trách nhiệm không chỉ là nghĩa vụ đối với bản thân mà còn là bổn phận với gia đình, cộng đồng và xã hội. Trước hết, lối sống có trách nhiệm giúp người trẻ hoàn thiện nhân cách và làm chủ cuộc đời mình. Khi sống có trách nhiệm, mỗi người biết suy nghĩ trước hành động, biết chịu trách nhiệm về lựa chọn của bản thân thay vì đổ lỗi cho hoàn cảnh. Trách nhiệm với việc học tập, rèn luyện giúp người trẻ tích lũy tri thức, kỹ năng, từ đó tạo dựng nền tảng vững chắc cho tương lai. Một người trẻ sống buông thả, thiếu trách nhiệm không chỉ đánh mất cơ hội của chính mình mà còn trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội. Bên cạnh đó, lối sống có trách nhiệm còn thể hiện ở ý thức với cộng đồng và xã hội. Trong thời đại số, nhiều bạn trẻ dễ bị cuốn vào lối sống ích kỉ, thờ ơ trước các vấn đề chung. Sống có trách nhiệm nghĩa là biết tôn trọng pháp luật, giữ gìn môi trường, ứng xử văn minh trên mạng xã hội, sẵn sàng sẻ chia và giúp đỡ người khác. Những hành động nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn ấy góp phần xây dựng một xã hội lành mạnh, nhân văn. Hơn nữa, thế hệ trẻ là lực lượng nòng cốt của tương lai đất nước, nên trách nhiệm của họ không chỉ dừng lại ở hiện tại. Một thế hệ trẻ sống thiếu trách nhiệm sẽ kéo theo sự trì trệ, xuống cấp về đạo đức và văn hóa. Ngược lại, nếu người trẻ có ý thức trách nhiệm, dám dấn thân, dám cống hiến thì đất nước sẽ có nguồn lực to lớn để phát triển bền vững. Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn không ít bạn trẻ sống vô trách nhiệm: học tập đối phó, lạm dụng mạng xã hội, thờ ơ trước những vấn đề xã hội, thậm chí vi phạm pháp luật. Những biểu hiện đó đáng bị phê phán và cảnh tỉnh, bởi chúng không chỉ gây tổn hại cho cá nhân mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến cộng đồng. Tóm lại, lối sống có trách nhiệm là nền tảng để thế hệ trẻ trưởng thành và đóng góp cho xã hội. Mỗi bạn trẻ cần bắt đầu từ những việc nhỏ nhất: có trách nhiệm với bản thân, gia đình và những hành động của mình mỗi ngày. Chỉ khi sống có trách nhiệm, tuổi trẻ mới thực sự có ý nghĩa và xứng đáng với vai trò làm chủ tương lai đất nước
Câu1
Hình ảnh hàng rào dây thép gai trong văn bản phần Đọc hiểu không chỉ mang ý nghĩa tả thực mà còn chứa đựng giá trị biểu tượng sâu sắc. Trước hết, đó là hình ảnh của sự ngăn cách, chia cắt giữa con người với con người, giữa tự do và giam hãm, giữa sự sống bình thường và hoàn cảnh khắc nghiệt. Những vòng thép gai sắc nhọn gợi lên cảm giác đau đớn, lạnh lẽo, tượng trưng cho bạo lực, chiến tranh hoặc những rào cản vô hình do con người tạo ra. Bên cạnh đó, hàng rào dây thép gai còn là biểu tượng của nỗi sợ hãi và áp bức, nơi quyền sống, quyền tự do của con người bị chà đạp. Tuy nhiên, chính trong sự tồn tại khắc nghiệt ấy, hình ảnh hàng rào lại làm nổi bật khát vọng vượt thoát, ước mơ được sống nhân ái, được yêu thương và được là con người đúng nghĩa. Qua hình ảnh này, tác giả không chỉ phản ánh hiện thực đau thương mà còn gửi gắm thông điệp nhân văn sâu sắc: con người cần phá bỏ những “hàng rào” vô hình của hận thù, ích kỉ và vô cảm để hướng tới một cuộc sống nhân đạo hơn.
Câu2
Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều cơ hội song hành cùng không ít thách thức, lối sống có trách nhiệm trở thành một yêu cầu cấp thiết đối với thế hệ trẻ ngày nay. Trách nhiệm không chỉ là nghĩa vụ đối với bản thân mà còn là bổn phận với gia đình, cộng đồng và xã hội. Trước hết, lối sống có trách nhiệm giúp người trẻ hoàn thiện nhân cách và làm chủ cuộc đời mình. Khi sống có trách nhiệm, mỗi người biết suy nghĩ trước hành động, biết chịu trách nhiệm về lựa chọn của bản thân thay vì đổ lỗi cho hoàn cảnh. Trách nhiệm với việc học tập, rèn luyện giúp người trẻ tích lũy tri thức, kỹ năng, từ đó tạo dựng nền tảng vững chắc cho tương lai. Một người trẻ sống buông thả, thiếu trách nhiệm không chỉ đánh mất cơ hội của chính mình mà còn trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội. Bên cạnh đó, lối sống có trách nhiệm còn thể hiện ở ý thức với cộng đồng và xã hội. Trong thời đại số, nhiều bạn trẻ dễ bị cuốn vào lối sống ích kỉ, thờ ơ trước các vấn đề chung. Sống có trách nhiệm nghĩa là biết tôn trọng pháp luật, giữ gìn môi trường, ứng xử văn minh trên mạng xã hội, sẵn sàng sẻ chia và giúp đỡ người khác. Những hành động nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn ấy góp phần xây dựng một xã hội lành mạnh, nhân văn. Hơn nữa, thế hệ trẻ là lực lượng nòng cốt của tương lai đất nước, nên trách nhiệm của họ không chỉ dừng lại ở hiện tại. Một thế hệ trẻ sống thiếu trách nhiệm sẽ kéo theo sự trì trệ, xuống cấp về đạo đức và văn hóa. Ngược lại, nếu người trẻ có ý thức trách nhiệm, dám dấn thân, dám cống hiến thì đất nước sẽ có nguồn lực to lớn để phát triển bền vững. Tuy nhiên, trong thực tế vẫn còn không ít bạn trẻ sống vô trách nhiệm: học tập đối phó, lạm dụng mạng xã hội, thờ ơ trước những vấn đề xã hội, thậm chí vi phạm pháp luật. Những biểu hiện đó đáng bị phê phán và cảnh tỉnh, bởi chúng không chỉ gây tổn hại cho cá nhân mà còn ảnh hưởng tiêu cực đến cộng đồng. Tóm lại, lối sống có trách nhiệm là nền tảng để thế hệ trẻ trưởng thành và đóng góp cho xã hội. Mỗi bạn trẻ cần bắt đầu từ những việc nhỏ nhất: có trách nhiệm với bản thân, gia đình và những hành động của mình mỗi ngày. Chỉ khi sống có trách nhiệm, tuổi trẻ mới thực sự có ý nghĩa và xứng đáng với vai trò làm chủ tương lai đất nước