Câu 1 (khoảng 200 chữ) Đoạn trích “Chén thuốc độc” của Vũ Đình Long đã khắc họa sâu sắc bi kịch của nhân vật Thông Thu – một người trí thức nghèo nhưng coi trọng danh dự. Thông qua hình thức kịch với những lời thoại giàu kịch tính, tác giả đã làm nổi bật diễn biến tâm lí phức tạp của nhân vật. Từ trạng thái lo lắng, bế tắc vì cảnh khánh kiệt, Thông Thu dần rơi vào tuyệt vọng khi danh dự bị đe dọa. Những lời thoại căng thẳng cùng chỉ dẫn sân khấu đã góp phần thể hiện rõ sự giằng xé nội tâm giữa việc sống tiếp hay giữ gìn phẩm giá. Đỉnh điểm của bi kịch là khi nhân vật lựa chọn cái chết như một cách giải thoát, cho thấy sự bế tắc của con người trong xã hội cũ. Qua đó, tác phẩm không chỉ phản ánh hiện thực xã hội mà còn gửi gắm thông điệp sâu sắc về giá trị của danh dự và sự sống. Đồng thời, tác giả cũng bày tỏ niềm cảm thông đối với những số phận bị dồn ép đến bước đường cùng. Câu 2 (khoảng 600 chữ) Trong xã hội hiện đại, bên cạnh những cơ hội phát triển, một bộ phận giới trẻ đang hình thành thói quen tiêu xài thiếu kiểm soát, “tiêu hoang ném tiền qua cửa sổ”. Thực trạng này không chỉ khiến nhiều người rơi vào cảnh khánh kiệt như nhân vật Thông Thu trong “Chén thuốc độc”, mà còn kéo theo nhiều hệ lụy đáng lo ngại. Trước hết, tiêu xài thiếu kiểm soát là việc chi tiêu vượt quá khả năng tài chính của bản thân, không có kế hoạch rõ ràng và thường bị chi phối bởi cảm xúc hoặc xu hướng nhất thời. Nhiều bạn trẻ sẵn sàng chi tiền cho những món đồ không thực sự cần thiết, chạy theo hàng hiệu, công nghệ mới hay những thú vui xa xỉ để thể hiện bản thân. Sự phát triển của mạng xã hội càng khiến tâm lí “so sánh” và “sống ảo” gia tăng, từ đó thúc đẩy hành vi tiêu dùng thiếu lí trí. Nguyên nhân của hiện tượng này đến từ nhiều phía. Trước hết là do nhận thức tài chính còn hạn chế, chưa hiểu rõ giá trị của đồng tiền và cách quản lí chi tiêu. Bên cạnh đó, một số bạn trẻ sống dựa dẫm vào gia đình nên chưa có ý thức tự lập. Ngoài ra, ảnh hưởng từ môi trường xung quanh và quảng cáo cũng khiến việc tiêu tiền trở nên dễ dàng và khó kiểm soát hơn. Hậu quả của việc tiêu xài hoang phí là rất nghiêm trọng. Không ít người rơi vào tình trạng nợ nần, áp lực tài chính, thậm chí đánh mất cơ hội phát triển tương lai. Về lâu dài, thói quen này còn hình thành lối sống thực dụng, coi trọng vật chất hơn giá trị tinh thần. Đặc biệt, khi gặp biến cố, những người không có sự chuẩn bị tài chính sẽ dễ rơi vào khủng hoảng. Để khắc phục tình trạng này, mỗi người trẻ cần nâng cao ý thức quản lí tài chính cá nhân. Cần lập kế hoạch chi tiêu rõ ràng, phân biệt giữa nhu cầu và mong muốn, tránh chi tiêu theo cảm xúc. Đồng thời, nên rèn luyện thói quen tiết kiệm và đầu tư hợp lí. Gia đình và nhà trường cũng cần giáo dục kĩ năng sống, giúp giới trẻ hiểu rõ giá trị lao động và đồng tiền.

Câu 1. Văn bản “Chén thuốc độc” thuộc thể loại kịch (kịch nói). Câu 2. Đoạn trích chủ yếu được triển khai bằng hình thức đối thoại (lời thoại giữa các nhân vật), kết hợp với một số lời chỉ dẫn sân khấu. Câu 3. Một số lời chỉ dẫn sân khấu: (ví dụ) [trầm ngâm], [lo lắng], [đi lại], [giọng run]… Vai trò: Giúp người đọc hình dung cử chỉ, hành động, tâm trạng nhân vật. Làm rõ diễn biến tâm lí và tình huống kịch. Tăng tính sinh động, giúp văn bản gần với biểu diễn sân khấu. Câu 4. Hồi II: Thầy Thông Thu rơi vào trạng thái bế tắc, lo lắng, tuyệt vọng vì hoàn cảnh khánh kiệt, danh dự bị đe dọa. Hồi III: Tâm lí chuyển sang căng thẳng tột độ, dằn vặt giữa danh dự và sự sống, cuối cùng đi đến quyết định cực đoan (tìm đến cái chết). → Cho thấy bi kịch của một người trọng danh dự nhưng bị xã hội dồn ép. Câu 5. (tham khảo đoạn 5–7 dòng) Em không đồng tình với quyết định tìm đến cái chết của thầy Thông Thu. Dù hoàn cảnh khó khăn và danh dự bị tổn thương, việc từ bỏ sự sống không phải là cách giải quyết đúng đắn. Con người cần đối diện và tìm cách vượt qua thử thách thay vì trốn tránh. Tuy nhiên, em cũng cảm thông vì thầy bị dồn vào bước đường cùng, chịu nhiều áp lực từ xã hội. Qua đó, tác phẩm cho thấy cần biết trân trọng sự sống và tìm lối thoát tích cực hơn.

Để đi đến thành công chúng ta cần rèn luyện cho mình rất nhiều phẩm chất. Một trong số đó phải kể đến tính tự lập. Đó là một đức tính quan trọng để khẳng định nhân cách, bản lĩnh sống của mỗi người. Nói một cách dễ hiểu, tự lập là tự làm việc mà không cần ai phải nhắc nhở. Đó là khi ta "tự đi bằng chính đôi chân của mình" theo những kế hoạch đã xây dựng từ trước. Tính tự lập sẽ giúp con người tự chủ về suy nghĩ, dám chịu trách nhiệm với cuộc sống của bản thân. Nhờ có đức tính đó, chúng ta sẽ chủ động hơn, tự viết ra được những kế hoạch, mục tiêu và từng bước chinh phục chúng. Khi tự lập, con người sẽ không cần đến sự trợ giúp của bất kỳ ai. Họ tự giải quyết mọi khó khăn và hiện thực hóa mọi mong muốn, dự định của mình. Không chỉ vậy, họ còn tự tìm tòi, nỗ lực để nghĩ ra hướng giải quyết mọi khó khăn trong cuộc sống. Tự lập vô cùng quan trọng. Thế nhưng, còn một số người có lối sống dựa dẫm, phụ thuộc vào người khác, hễ gặp khó khăn là lùi bước, bỏ cuộc. Đây là một hiện tượng đáng báo động, đem đến nhiều tiêu cực cho cộng đồng. Tự lập là điều cần thiết đối với hành trình của chúng ta. Muốn thực hiện lối sống đó, chúng ta cần phải có mục đích rõ ràng. Khi xác định được điều mình muốn thì ta sẽ không bị mơ hồ và biết mình phải làm gì cho kế hoạch đã đề ra. Đức tính này không phải sinh ra đã có mà cần phải trải qua một quá trình rèn luyện thì mới hình thành được. Vậy nên, mỗi người hãy tự giác học tập và làm việc để vượt qua được những khó khăn, thử thách của cuộc sống. Tự lập chính là chiếc chìa khóa quan trọng để mở cánh cửa của tương lai, của hạnh phúc. Mỗi chúng ta hãy rèn cho mình đức tính đó để đạt được những thành công trong cuộc sống.

Hình tượng "li khách" trong bài thơ Tống biệt hành của Thâm Tâm mang vẻ đẹp vừa cổ điển vừa hiện đại. Vẻ đẹp cổ điển: Hình ảnh "li khách" (người ra đi) gợi liên tưởng đến những tráng sĩ, những người anh hùng thời xưa với chí lớn, sẵn sàng dứt áo ra đi vì nghĩa lớn, mang trong mình tâm thế bi tráng. Nỗi buồn chia ly được thể hiện qua những hình ảnh ước lệ, mang màu sắc Đường thi như "tiếng sóng ở trong lòng", "hoàng hôn trong mắt trong". Vẻ đẹp hiện đại: Nét hiện đại thể hiện ở tâm trạng phức tạp, đầy mâu thuẫn của nhân vật "ta" (người đưa tiễn) và sự dửng dưng bề ngoài của người ra đi ("một giã gia đình, một dửng dưng") nhằm che giấu nỗi buồn sâu kín bên trong. Hình ảnh người ra đi không còn là một nhân vật anh hùng lý tưởng hoàn toàn, mà còn là một con người với những giằng xé nội tâm, nỗi nhớ nhà, nhớ quê hương da diết.

Thông điệp về tình yêu thương và sự sẻ chia trong nghịch cảnh

Tâm trạng, cảm xúc dâng trào của người đi, kẻ ở

Tác dụng của nó là tạo ra sự đối lập đầy ấn tượng giữa một bên là "hoàng hôn" (thường gợi sự mờ ảo, nặng nề, buồn bã)

thời gian hoàng hôn

nhân vật em