Câu 1:
Bài làm
Lao động và ước mơ có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ trong cuộc sống của mỗi con người. Ước mơ là những khát vọng, mục tiêu tốt đẹp mà con người muốn hướng tới, còn lao động chính là con đường giúp biến những ước mơ ấy thành hiện thực. Nếu chỉ có ước mơ mà không chịu cố gắng học tập, rèn luyện và làm việc thì ước mơ sẽ mãi chỉ là điều viển vông. Ngược lại, lao động mà không có ước mơ sẽ khiến con người dễ mất phương hướng, làm việc một cách nhàm chán và thiếu động lực. Trong thực tế, rất nhiều người đã thành công nhờ biết nuôi dưỡng ước mơ và kiên trì lao động. Những bác sĩ tận tụy cứu người, những thầy cô ngày đêm miệt mài bên trang giáo án hay những vận động viên không ngừng tập luyện đều đang nỗ lực vì ước mơ và mục tiêu của mình. Lao động không chỉ giúp con người đạt được thành công mà còn rèn luyện ý chí, nghị lực và tạo nên giá trị cho xã hội. Vì vậy, mỗi người trẻ cần biết xây dựng cho mình những ước mơ đẹp và cố gắng lao động, học tập nghiêm túc để biến ước mơ thành hiện thực, góp phần làm cho cuộc sống ngày càng ý nghĩa hơn.

Câu 2:
Bài làm
Trong dòng chảy của thơ ca kháng chiến chống Pháp, Nguyễn Đình Thi là một nghệ sĩ tài hoa với tâm hồn nhạy cảm và ngòi bút giàu chất suy tư. Thơ ông không chỉ tái hiện hiện thực chiến tranh mà còn đi sâu khám phá vẻ đẹp tâm hồn con người trong những năm tháng gian khổ ấy. Bài thơ “Nhớ” là một trong những bài thơ tình đặc sắc nhất của thơ ca kháng chiến. Ở đó, người đọc không chỉ cảm nhận được nỗi nhớ da diết của người chiến sĩ dành cho người mình yêu mà còn thấy được tình yêu đất nước hòa quyện cùng lí tưởng sống cao đẹp. Qua những vần thơ giàu nhạc điệu và cảm xúc, Nguyễn Đình Thi đã khắc họa thành công tâm trạng của nhân vật trữ tình: tha thiết nhớ thương, thủy chung son sắt nhưng cũng đầy lạc quan, mạnh mẽ giữa khói lửa chiến tranh.
Ngay từ những câu thơ mở đầu, nỗi nhớ đã hiện lên vừa dịu dàng, sâu lắng vừa mênh mang như lan tỏa vào cả thiên nhiên, đất trời:
“Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh
Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây”
Giữa núi rừng chiến khu hoang vu, lạnh giá, người chiến sĩ hiện lên trên những chặng đường hành quân đầy gian khổ. Không gian ấy có “đèo mây”, có “ngàn cây”, có cái lạnh thấm sâu của núi rừng đêm tối. Nhưng giữa cái khắc nghiệt ấy lại bừng sáng ánh sao và hơi ấm của ngọn lửa. Hình ảnh “ngôi sao”, “ngọn lửa” không chỉ là hình ảnh thực mà còn mang ý nghĩa biểu tượng cho tình yêu, niềm tin và hi vọng. Biện pháp nhân hóa qua câu hỏi “nhớ ai” khiến thiên nhiên như cũng mang tâm trạng của con người. Dường như nỗi nhớ của người lính đã lan vào cảnh vật, khiến ánh sao cũng thao thức, ngọn lửa cũng bâng khuâng. Nỗi nhớ ấy thật đẹp, thật trong trẻo và đầy chất thơ.
Trong hoàn cảnh chiến tranh khốc liệt, người lính vẫn giữ trong tim mình những rung động yêu thương tha thiết. Chính điều đó đã làm sáng lên vẻ đẹp tâm hồn của họ. Nỗi nhớ không khiến con người chìm trong yếu mềm, bi lụy mà trở thành nguồn động viên âm thầm giúp người chiến sĩ vượt qua mọi gian khổ. Ánh sao soi đường và ngọn lửa sưởi ấm không chỉ sưởi ấm không gian mà còn sưởi ấm cả tâm hồn người lính đang ngày đêm chiến đấu vì quê hương.
Nếu khổ thơ đầu là nỗi nhớ kín đáo gửi vào thiên nhiên thì đến khổ thơ thứ hai, tình cảm của nhân vật trữ tình được bộc lộ trực tiếp, chân thành và mãnh liệt:
“Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần”
Có thể nói đây là câu thơ đẹp nhất, xúc động nhất của bài thơ. Tình yêu đôi lứa đã được đặt ngang hàng với tình yêu Tổ quốc. Đó không phải là sự so sánh bình thường mà là sự hòa quyện tự nhiên giữa tình cảm riêng và tình cảm lớn lao của thời đại. Người chiến sĩ yêu người con gái bằng một tình yêu sâu sắc, chân thành như chính tình yêu anh dành cho đất nước mình.
Đặc biệt, hình ảnh đất nước hiện lên qua những từ ngữ đối lập: “vất vả đau thương” nhưng lại “tươi thắm vô ngần”. Đó là hình ảnh của đất nước Việt Nam trong kháng chiến: chịu biết bao mất mát, hi sinh nhưng vẫn đẹp đẽ, kiên cường và tràn đầy sức sống. Qua cách cảm nhận ấy, ta thấy tâm hồn người chiến sĩ không hề bi quan trước gian khổ mà luôn nhìn cuộc đời bằng niềm tin và tình yêu tha thiết. Chính tình yêu đã giúp họ nhìn thấy vẻ đẹp của quê hương ngay trong đau thương mất mát.
Nỗi nhớ người yêu còn theo người lính trong từng nhịp sống thường ngày:
“Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn”
Điệp từ “mỗi” lặp đi lặp lại khiến nỗi nhớ như trải dài theo thời gian và không gian. Nỗi nhớ ấy thường trực trong từng bước chân hành quân, trong từng giấc ngủ, từng bữa ăn nơi chiến khu. Người yêu đã trở thành một phần máu thịt trong tâm hồn người lính. Đó là nỗi nhớ chân thật, giản dị nhưng vô cùng sâu nặng.
Đọc những câu thơ ấy, ta cảm nhận được vẻ đẹp rất con người của anh bộ đội thời kháng chiến. Họ cầm súng chiến đấu giữa bom đạn nhưng vẫn mang trong tim một trái tim biết yêu thương tha thiết. Chính tình yêu ấy đã tiếp thêm sức mạnh cho họ vượt qua mọi thiếu thốn, hiểm nguy. Bởi trong sâu thẳm trái tim người lính, chiến đấu không chỉ vì độc lập dân tộc mà còn vì hạnh phúc, vì những điều đẹp đẽ của cuộc đời.
Nếu những khổ thơ đầu mang âm hưởng nhẹ nhàng, sâu lắng thì đến khổ cuối, cảm xúc bài thơ bỗng trở nên mạnh mẽ, hào hùng hơn:
“Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt
Chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời
Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực
Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người.”
Hình ảnh “ngôi sao” và “ngọn lửa” được lặp lại ở cuối bài như tạo thành vòng sáng bất tận của niềm tin và tình yêu. “Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt” chính là biểu tượng cho lí tưởng, cho hi vọng và cho tình yêu bất diệt. Dù chiến tranh có khốc liệt đến đâu thì ánh sáng ấy vẫn luôn rực cháy trong tâm hồn con người.
Điệp ngữ “chúng ta yêu nhau” vang lên tha thiết mà đầy tự hào. Tình yêu trong bài thơ không còn chỉ là tình cảm cá nhân riêng tư mà đã hòa vào tình yêu đất nước, tình yêu cuộc sống và lí tưởng chiến đấu. Đặc biệt, câu thơ “Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người” mang ý nghĩa thật sâu sắc. Trong chiến tranh, con người phải đối mặt với biết bao đau thương, mất mát nhưng vẫn sống đẹp, sống có lí tưởng, có tình yêu và niềm tin. Đó chính là vẻ đẹp cao quý nhất của con người Việt Nam thời kháng chiến.
Bằng giọng thơ tha thiết, giàu nhạc điệu, hình ảnh thơ giản dị mà giàu sức gợi, Nguyễn Đình Thi đã diễn tả thành công tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ “Nhớ”. Đó là nỗi nhớ da diết, tình yêu thủy chung son sắt hòa quyện cùng tình yêu đất nước và niềm tin mãnh liệt vào tương lai. Bài thơ không chỉ ca ngợi vẻ đẹp của tình yêu trong chiến tranh mà còn làm sáng lên vẻ đẹp tâm hồn của người chiến sĩ cách mạng Việt Nam: giàu yêu thương, giàu lí tưởng và luôn kiên cường trước mọi gian khổ. Dù thời gian trôi qua, “Nhớ” vẫn là khúc ca đẹp về tình yêu, về con người Việt Nam trong những năm tháng kháng chiến đầy gian lao mà hào hùng.

Câu 1:Trả lời: Phương thức biểu đạt chính là Nghị luận.

Câu 2:Trả lời: Văn bản bàn về giá trị và ý nghĩa của lao động đối với đời sống con người và sự vận động của thế giới tự nhiên.

Câu 3:Để làm rõ cho ý kiến: “Mọi động vật đều lao động, trước hết là để duy trì sự sống”, tác giả đã sử dụng những bằng chứng sau: Tác giả đưa ra hình ảnh "chú chim yến khi còn non được bố mẹ mang mồi về mớm cho nhưng khi lớn lên sẽ tự mình đi kiếm mồi", và khẳng định loài hổ, loài sư tử cũng đều như vậy.

==>Nhận xét: Các bằng chứng này rất xác thực, gần gũi và giàu sức thuyết phục. Chúng lấy từ quy luật tự nhiên để làm nền tảng khách quan cho lập luận, giúp người đọc dễ dàng chấp nhận quan điểm của tác giả.

Câu 4: Câu: “Việc con người có cảm nhận được niềm vui trong lao động hay không sẽ có ý nghĩa lớn lao, quyết định cuộc đời của người đó hạnh phúc hay không” đem đến cho em suy nghĩ là câu nói nhấn mạnh rằng hạnh phúc không chỉ nằm ở kết quả hay tiền bạc mà lao động mang lại, mà nằm ở thái độ và cảm xúc của chúng ta trong quá trình làm việc. Khi tìm thấy niềm đam mê và sự tự nguyện, lao động sẽ trở thành nguồn vui, giúp cuộc sống trở nên ý nghĩa và bớt áp lực hơn.

Câu 5: Từ thực tiễn đời sống và những suy nghĩ của em sau khi đọc văn bản là “Hiện nay vẫn còn tình trạng một bộ phận giới trẻ có tư tưởng "lười lao động, thích hưởng thụ", ỷ lại vào gia đình hoặc chọn những việc nhẹ nhàng, "việc nhẹ lương cao" mà không muốn bỏ công sức bền bỉ. Một số khác lại coi lao động chỉ là công cụ để kiếm tiền thuần túy, dẫn đến tâm lý đối phó, mệt mỏi và không tìm thấy giá trị nhân văn của công việc mình đang làm.

-Hình ảnh “tiếng sóng” xuất hiện trong hai câu thơ trên là:

"Đưa người, ta không đưa qua sông,

Sao có tiếng sóng ở trong lòng?"

- “Tiếng sóng” trong lòng tượng trưng cho tâm trạng xáo động, bâng khuâng, lưu luyến và vấn vương cùng nỗi buồn man mác khó tả tựa như những lớp sóng đang trào dâng vô hồi vô hạn trong lòng người tiễn đưa.

- Gợi ra khung cảnh những cuộc chia li thời cổ. Góp phần thổi vào câu thơ hơi thở Đường thi

Cuộc chia tay không xác định không gian và câu chỉ thời gian là "cuộc chia tay"

Nhân vật trữ tình trong bài thơ là “ta” – người đưa tiễn