a] Kế hoạch chi tiêu là xác định các khoản chi tiêu dựa trên những nguồn lực hiện có để thực hiện những mục tiêu tài chính của cá nhân, gia đình

b] Lí do cần phải lập kế hoạch chi tiêu:

Lập kế hoạch chi tiêu giúp cân bằng được tài chính, tránh những khoản chi không cần thiết, thực hiện được tiết kiệm, góp phần tạo dựng cuộc sống ổn định, ấm no

a] Những hình thức bạo lực gia đình trong tình huống trên:

Bạo lực tinh thần: Mẹ thường xuyên cáu gắt, la mắng, nói lời nặng nề với bạn H

Bạo lực thể chất: Đánh bạn H, khiến bạn phải sang nhà họ hàng tá túc tạm thời

b] Tác hại của bạo lực gia đình:

Đối với cá nhân: Gây tổn thương về thể chất và tinh thần, làm người bị bạo lực sợ hãi, căng thẳng, ảnh hưởng học tập và cuộc sống

Đối với gia đình: Làm mất hòa khí, tình cảm gia đình rạn nứt, không khí gia đình luôn căng thẳng

Đối với xã hội: ảnh hưởng trật tự xã hội, làm gia tăng các vấn đề tiêu cực và ảnh hưởng đến sự phát triển lành mạnh của con người

Câu 1:

bài thơ trên được viết theo thể thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật

Câu 2:

trợ từ: kìa

từ tượng hình: cheo leo

Câu 3:

từ ngữ miêu tả thái độ của nữ sĩ khi đi qua đền Sầm Nghi Đống trong bài thơ: ghé mắt trông ngang, kìa, đứng cheo leo, há bấy nhiêu

Em thấy rằng thái độ của nữ sĩ khi ấy đầy châm biếm, mỉa mai, khinh bỉ. Bà tỏ rõ thái độ khinh thường một viên tướng xâm lược thất bại thảm hại nhưng vẫn được lập đền thờ để tưởng nhớ. Qua đó bà cũng cho chúng ta thấy được niềm tự hào dân tộc trước chiến thắng vẻ vang của dân và quân ta

Câu 4:

Biện pháp tu từ: đảo ngữ ( ghé mắt trông ngang )

tác dụng: làm nổi bật vẻ chênh vênh, lạc lõng của đền Sầm Nghi Đống. Thể hiện thái độ mỉa mai, khinh bỉ của bà đối với kẻ thù từng xâm lược nước ta. Tăng sự biểu cảm, tạo ấn tượng mạnh về sự đối lập giữa quá khứ ngạo mạn và hiện tại đáng khinh

Câu 5

thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm trong bài thơ là lên án, chế giễu những kẻ xâm lược từng đầy quyền thế nhưng cuối cùng cũng vẫn thất bại thảm hại, đồng thời khẳng định niềm tự hào dân tộc, tinh thần quật cường của nhân dân Việt Nam. bài thơ còn thể hiện bản lĩnh, trí tuệ và tiếng nói mạnh mẽ của người phụ nữ trong xã hội phong kiến, dám cất lời phê phán và bày tỏ chính kiến

Trong năm học vừa qua, em đã được tham gia một chuyến đi tham quan mà đến bây giờ em vẫn còn nhớ mãi: chuyến thăm Khu di tích Nhà Trần ở Đông Triều, Quảng Ninh. Đây là một địa điểm lịch sử – văn hoá có giá trị lớn gắn với triều đại nhà Trần, và chuyến đi đã để lại trong em nhiều ấn tượng sâu sắc.

Buổi sáng hôm ấy, trời trong xanh, đoàn học sinh chúng em háo hức lên xe từ sớm. Khi đến nơi, trước mắt em hiện ra quần thể di tích rộng lớn với đền, lăng mộ, những hàng cây cổ thụ và các bức tường gạch rêu phong nhuốm màu thời gian. Điểm dừng chân đầu tiên là đền An Sinh, nơi thờ các vị vua nhà Trần. Khói hương nghi ngút và không khí trang nghiêm khiến em cảm nhận sâu sắc sự linh thiêng của nơi đây. Tiếp đó, cô hướng dẫn viên kể cho chúng em nghe về những chiến công oanh liệt của các vị vua Trần trong hai cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông, đặc biệt là Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn. Những câu chuyện ấy khiến em như được trở lại quá khứ, hình dung ra hình ảnh hào hùng của cha ông.

Khi bước chân đến khu lăng mộ các vua Trần, em cảm nhận rõ hơn sự giản dị và gần gũi trong kiến trúc xưa. Những phiến đá cổ, những con đường nhỏ lát gạch đều như đang kể lại lịch sử của một thời vàng son. Điều khiến em ấn tượng nhất là sự trân trọng của mọi người đối với di sản này: ai cũng giữ trật tự, không xả rác, và nhẹ nhàng bước đi như thể sợ làm “tỉnh giấc” những dấu tích của cha ông.

Chuyến tham quan kết thúc nhưng những cảm xúc vẫn đong đầy trong em. Em nhận ra rằng di tích lịch sử không chỉ là những công trình cũ kỹ mà là nơi lưu giữ hồn dân tộc, nhắc nhở chúng ta về truyền thống và lòng tự hào. Chuyến đi ấy giúp em yêu hơn quê hương Quảng Ninh giàu truyền thống và hiểu rằng mỗi học sinh đều trách nhiệm giữ gìn những giá trị quý báu ấy.

Câu thơ "Pháo trúc nhà ai một tiếng đùng" gợi lên âm thanh báo hiệu mùa xuân, đồng thời gợi nhắc rằng trong cuộc sống, niềm hi vọng luôn có sức mạnh đặc biệt. Trước những khó khăn, thử thách, hi vọng giúp con người giữ vững niềm tin, không gục ngã và tiếp tục bước về phía trước. Khi có hi vọng, chúng ta có thêm động lực để vượt qua nỗi buồn, tìm thấy ánh sáng giữa những ngày tối tăm nhất. Dù cuộc đời có lúc khắc nghiệt, chỉ một tia hi vọng nhỏ cũng có thể làm ấm lòng người và mở ra cơ hội thay đổi. Vì vậy, mỗi người cần nuôi dưỡng niềm hi vọng cho mình và truyền nó cho người khác, để cuộc sống trở nên ý nghĩa và tốt đẹp hơn. Niềm hi vọng chính là “tiếng pháo xuân” giúp ta mạnh mẽ đi qua những ngày gian khó.

Bài thơ “Chợ Đồng” của Nguyễn Khuyến gợi lại một khung cảnh quen thuộc của quê hương ông: phiên chợ cuối tháng Chạp ở làng Vị Hạ. Theo phong tục xưa, chợ Và của làng thường họp ngay trong làng, nhưng đến cuối năm, người dân lại dời chợ ra cánh đồng mạ phía sau làng nên gọi là chợ Đồng. Đây vốn là phiên chợ đặc biệt – chợ sắm Tết – mang đậm không khí náo nức của mùa xuân và chứa nhiều nét đẹp cổ truyền. Thế nhưng phong tục đẹp ấy đã mất từ năm 1949 khi quân Pháp về đóng đồn. Vì vậy, khi viết bài thơ này, tâm trạng của Nguyễn Khuyến không chỉ là quan sát, mà còn chan chứa nỗi hoài niệm về những gì đã từng thân thuộc mà nay không còn nữa.

Tâm trạng ấy thể hiện ngay ở hai câu đầu: “Năm nay chợ họp có đông không?” – một câu hỏi trực dâng nỗi nhớ. Tác giả như đang đứng từ xa, không trực tiếp có mặt ở chợ nhưng lòng vẫn hướng về phiên chợ cũ. Sự lo lắng về “mưa bụi còn hơi rét” hay tiếng hỏi han “nợ nần năm hết” cũng cho thấy sự thấu hiểu, cảm thông của ông đối với cuộc sống lam lũ của người dân quê. Đặc biệt, câu thơ “Nếm rượu, tường đền được mấy ông?” lại chứa đựng một nỗi nhớ rất sâu sắc. Đây là phong tục đẹp của làng Vị Hạ: vào ba phiên chợ cuối năm, các bô lão tựa lưng vào tường đền để nếm rượu, chọn rượu ngon dâng Thánh dịp Tết. Khi Nguyễn Khuyến nhắc đến, đó không chỉ là kể một hình ảnh sinh hoạt, mà là nhắc đến một phần hồn cốt văn hóa đang mai một.

Toàn bộ bài thơ vì thế được bao phủ bởi một tâm trạng bâng khuâng, xót xa và hoài cảm. Chợ Đồng từng là nơi lưu giữ những nét văn hóa giản dị mà đẹp đẽ của quê hương, nên khi phong tục mất đi, lòng tác giả càng thêm ngậm ngùi. Tuy vậy, trong nỗi buồn ấy vẫn le lói một niềm hi vọng khi tiếng “pháo trúc” báo xuân vang lên ở cuối bài. Đây là âm thanh của sự sống mới, tượng trưng cho niềm tin và mong ước về những ngày tốt đẹp hơn.

Như vậy, tâm trạng của Nguyễn Khuyến trong bài thơ “Chợ Đồng” là sự hòa quyện giữa nỗi nhớ thương quá khứ, sự xót xa trước những đổi thay, cùng chút hi vọng vào mùa xuân đang tới. Nhờ lồng ghép phong tục và hoàn cảnh của chợ Đồng, bài thơ không chỉ gợi cảnh – gợi tình mà còn gợi lại cả hồn quê Việt Nam một thuở.

Bài thơ “Bạn đến chơi nhà” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của Nguyễn Khuyến, thể hiện sâu sắc tình bạn chân thành, mộc mạc đồng thời chứa đựng nhiều nét nghệ thuật đặc sắc. Ngay từ câu mở đầu “Đã bấy lâu nay bác tới nhà”, tác giả gợi ra niềm vui chân thật của người chủ khi được gặp lại bạn tri kỉ sau nhiều ngày xa cách. Niềm vui ấy càng được làm nổi bật qua một loạt những chi tiết tưởng như thiếu thốn: “Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa”, “Ao sâu nước cả, khôn chài cá”, “Cải chửa ra cây, cà mới nụ”. Những hình ảnh ấy vẽ nên khung cảnh thôn quê đạm bạc, nơi mà ngay cả những vật dụng giản dị để thiết đãi bạn cũng không sẵn có. Tuy nhiên, sự thiếu thốn ấy không làm giảm đi tình cảm, trái lại còn tôn lên sự vô tư, chân thành và giản dị trong mối quan hệ giữa hai người bạn.

Về nội dung, bài thơ ca ngợi một tình bạn thuần khiết, không bị chi phối bởi vật chất. Dù chủ nhà chẳng có gì để tiếp đãi, người bạn vẫn đến thăm, và sự hiện diện của bạn đã là niềm vui lớn nhất. Câu kết “Bác đến chơi đây, ta với ta” thể hiện sự đồng điệu tâm hồn, sự gắn bó sâu sắc giữa hai con người coi nhau như tri kỉ. Tình bạn ấy vượt lên trên những lễ nghi thông thường, chỉ còn lại sự gặp gỡ ấm áp của hai tấm lòng.

Về nghệ thuật, bài thơ mang nhiều nét đặc sắc của thơ Nôm Nguyễn Khuyến. Trước hết là giọng thơ hóm hỉnh, tự nhiên nhưng hết sức tinh tế: cái “không có gì” được liệt kê liên tiếp tạo nên nét vui tươi, thanh thoát. Ngôn ngữ giản dị, gần gũi với đời sống làng quê nhưng vẫn gợi được vẻ đẹp chân thật của tình người. Bố cục bài thơ cũng rất chặt chẽ: sáu câu giữa liệt kê những thiếu thốn của vật chất, làm nổi bật giá trị tình cảm trong câu kết. Việc sử dụng thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật nhưng xử lý sáng tạo, phá cách ở giọng điệu và cách kết thúc khiến bài thơ vừa cổ điển vừa mang màu sắc dân dã.

Từ nội dung đến hình thức, “Bạn đến chơi nhà” là bài thơ vừa mộc mạc vừa sâu sắc, thể hiện vẻ đẹp của tình bạn chân thành nơi thôn quê Việt Nam. Thơ Nguyễn Khuyến vì thế mà luôn sống mãi trong lòng người đọc, bởi nó chạm đến những tình cảm giản dị nhưng bền vững nhất của con người.

Bài thơ "Chiều xuân ở thôn Trừng Mại" gợi ra vẻ đẹp bình dị của ruộng đồng mà còn khiến đọc giả cảm nhận ý nghĩa sâu sắc của việc con người sống hòa hợp với thiên nhiên. Khi hòa mình vào nhịp sống của đất trời, con người cảm nhận được sự tươi mới, sức sống và nguồn năng lượng mà thiên nhiên mang lại. Thiên nhiên giúp con người thêm gắn bó với lao động, trân trọng từng mùa cây trái và hiểu rằng hạnh phúc đến từ những điều giản dị. Sự hòa hợp ấy đem đến cảm giác bình yên, giúp con người vơi bớt lo toan khi "dẫu chẳng hành môn đói cũng khuây". Nhờ sống thân thiện với thiên nhiên, con người biết giữ gìn đất đai, nguồn sống, đồng thời bồi đắp tình yêu quê hương sâu sắc hơn

Bức tranh thiên nhiên trong bài thơ hiện lên mộc mạc, trong trẻo và thấm đẫm sắc xuân của làng quê Bắc Bộ. Thiên nhiên không được miêu tả bằng những hình ảnh lộng lẫy mà bằng những chi tiết quen thuộc, gần gũi với cuộc sống nông thôn

Trước hết, mưa phùn "phân phất xâm xẩm bay" là nét đặc trưng của mùa xuân niềm Bắc, gợi cảm giác nhẹ nhàng, êm dịu và hơi se lạnh. Trên nền thời tiết ấy, thiên nhiên hiện nên như đang chuyển mình. Những mầm cây, ngọn mía, khóm khoai đều "nảy ngọn", "xanh cây" cảnh vật vì thế mang vẻ đẹp tươi mới, tràn trề sức sống

Thiên nhiên trong bài thơ không tách khỏi đời sống con người mà còn hòa quyện với lao động, tạo nên một khung cảnh thanh bình, bên hàng giậu tre là mía non, trong đám cỏ là luống khoai xanh mướt. Đây là những hình ảnh bình dị, gợi lên vẻ đẹp yên ả của đồng ruộng mùa xuân

Nhìn chung, bức tranh thiên nhiên trong bài thơ không chỉ giàu sức sống mà còn đậm chất thôn quê, mang lại cảm giác bình yên, giản dị và ấm áp, thể hiện tình yêu của tác giả đối với cảnh sắc quê hương và lao động

Tình bạn là một trong những điều thiêng liêng và quý giá nhất trong cuộc đời mỗi người. Đó là sợi dây vô hình gắn kết những tâm hồn đồng điệu, là điểm tựa tinh thần vững chắc khi ta mỏi mệt giữa những bộn bề cuộc sống. Thật vậy, cuộc sống sẽ trở nên tẻ nhạt, đơn điệu và lạnh lẽo biết bao nếu thiếu đi một người bạn - người sẵn sàng lắng nghe, sẻ chia và đồng hành cùng ta trên mọi chặng đường

Tình bạn không chỉ là niềm vui trong những ngày hạnh phúc mà còn là ngọn đèn sưởi ấm trong những lúc ta lạc lối. Khi gặp khó khăn, bạn bè là người nâng ta dậy, tiếp thêm sức mạnh cho ta tiếp bước. Trong học tập, bạn bè giúp ta học hỏi, cùng tiến bộ. Trong công việc, họ là những cộng sự cùng gánh vác khó khăn. Và trong đời sống thường ngày, họ là người khiến ta cảm thấy mình được yêu thương và không bao giờ đơn độc

Một tình bạn chân thành được xây dựng trên nền tảng của sự thấu hiểu, sẻ chia, tôn trọng và tha thứ. Dẫn chứng rõ ràng nhất là câu chuyện nổi tiếng về Lưu Bị, Quan Vũ, Trương Phi trong Tam quốc diễn nghĩa. Họ kết nghĩa huynh đệ, cùng vào sinh ra tử đồng cam cộng khổ. Dù trải qua bao biến cố, sự gắn bó và lòng trung thành của họ khiến người đời ngưỡng mộ, trở thành biểu tượng đẹp về tình bạn keo sơn. Gần gũi hơn, trong lịch sử Việt Nam, tình bạn giữa Bác Hồ và đồng chí Phạm Văn Đồng cũng là minh chứng tiêu biểu cho một tình bạn bền vững, vì lý tưởng và nghĩa tình sâu đậm. Không chỉ trong sách vở hay lịch sử, chúng ta cũng dễ dàng thấy được giá trị của tình bạn ngay trong đời thường. Đó có thể là người bạn ngồi cạnh ta năm tháng học trò, người không ngại giúp ta khi ta vấp ngã, hay đơn giản chỉ là người lắng nghe ta khi ta cần. Những điều nhỏ bé ấy lại chính là thứ giữ ta lại giữa cuộc sống nhiều thử thách

Tuy nhiên, để duy trì một tình bạn đẹp không phải là điều dễ dàng. Cần có lòng chân thành, biết suy nghĩ cho nhau và đặc biệt là sự bao dung khi đối phương mắc lỗi. Nếu không có sự vun đắp và gìn giữ, tình bạn dù đẹp đến đâu cũng dễ phai nhạt. Ngược lại, một tình bạn giả tạo, ích kỷ sẽ khiến con người tổn thương và đánh mất niềm tin. Tình bạn vì thế không chỉ là món quà mà còn là trách nhiệm. Mỗi chúng ta cần học cách làm một người bạn tốt - sống thật lòng, sẵn sàng sẻ chia và cùng nhau vượt qua mọi giông bão. Khi ta có một người bạn đồng hành, cuộc sống sẽ trở nên dễ chịu và đáng sống hơn gấp nhiều lần

Tóm lại, tình bạn là điều không thể thiếu trong cuộc đời mỗi người. Nó là chiếc cầu nối tâm hồn, là bến bờ bình yên giữa sóng gió cuộc đời. Hãy biết trân trọng và gìn giữ tình bạn - bởi đó là một trong những điều đẹp đẽ và ý nghĩa nhất mà cuộc sống ban tặng cho ta