Câu1

Nhân vật phu nhân trong Chinh phụ ngâm của Đoàn Thị Điểm là hình tượng tiêu biểu cho nỗi đau và bi kịch của người phụ nữ trong xã hội phong kiến có chiến tranh phi nghĩa. Trước hết, phu nhân hiện lên là người vợ giàu tình yêu thương, hết lòng gắn bó với chồng. Khi chồng ra trận, nàng rơi vào trạng thái cô đơn, trống trải, ngày dài lê thê trong nỗi nhớ mong khắc khoải. Những hình ảnh như ngọn đèn khuya, tiếng gà eo óc, bóng hoa lay động đã khắc sâu tâm trạng buồn tủi, chờ đợi vô vọng của người chinh phụ. Không chỉ đau khổ vì xa cách, phu nhân còn ý thức rõ ràng về sự vô nghĩa của chiến tranh khi nó cướp đi hạnh phúc lứa đôi, tuổi xuân và niềm sống của con người. Qua nhân vật phu nhân, Đoàn Thị Điểm đã thể hiện sâu sắc tấm lòng nhân đạo, sự cảm thông với số phận người phụ nữ, đồng thời kín đáo lên án chiến tranh phong kiến phi nghĩa. Hình tượng phu nhân vì thế mang giá trị nhân văn sâu sắc và sức ám ảnh bền lâu trong văn học trung đại Việt Nam.

Câu2

Nhân vật Đinh Hoàn trong văn bản Đinh Hoàn cứu nước hiện lên như một hình tượng người trí thức yêu nước, tận tâm vì việc nước. Ông không chỉ là người có tài năng, đức độ, mà còn là người dám hy sinh lợi ích cá nhân, dấn thân vào những công việc khó khăn, nguy hiểm để bảo vệ quốc gia. Qua nhân vật này, văn bản gửi gắm thông điệp về vai trò và trách nhiệm của người trí thức đối với đất nước: họ không chỉ là những người học rộng, hiểu sâu mà còn phải có tấm lòng, có hành động thực tế vì dân, vì nước.

Trong xã hội hiện đại, trách nhiệm của người trí thức cũng vẫn mang tính chất tương tự. Trí thức không chỉ là người nghiên cứu, sáng tạo tri thức mà còn là lực lượng dẫn dắt, góp phần giải quyết các vấn đề xã hội, bảo vệ lợi ích chung, chống lại những bất công, tiêu cực. Người trí thức cần dám nói lên sự thật, dám đấu tranh vì lẽ phải, đồng thời lan tỏa những giá trị văn hóa, tri thức, tinh thần cho cộng đồng. Họ là “tấm gương” về đạo đức, ý chí và trí tuệ, góp phần xây dựng đất nước phát triển bền vững.

Có thể thấy, Đinh Hoàn là tấm gương sáng về tinh thần trách nhiệm cao cả, luôn đặt lợi ích quốc gia lên trên lợi ích cá nhân. Hình ảnh ông nhắc nhở mỗi trí thức hôm nay rằng tri thức nếu không đi cùng trách nhiệm thì chỉ là sức mạnh vô dụng. Trí thức không chỉ học để biết, mà phải học để làm, học để phục vụ, học để góp phần cải thiện đời sống của nhân dân và bảo vệ đất nước.

Vì vậy, mỗi trí thức cần nhận thức sâu sắc vai trò của mình, không trốn tránh trách nhiệm, không thờ ơ trước các vấn đề của xã hội, mà luôn nỗ lực cống hiến, góp trí tuệ và năng lực vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Như vậy, Đinh Hoàn không chỉ là nhân vật lịch sử trong văn học, mà còn là tấm gương về tinh thần trách nhiệm cao quý mà mọi người trí thức cần noi theo.

**Câu 1. (0,5 điểm)**

Văn bản thuộc **thể loại truyền kì** (truyện truyền kì trung đại).

**Câu 2. (0,5 điểm)**

Văn bản viết về **đề tài tình nghĩa vợ chồng, ca ngợi tiết hạnh – trinh liệt của người phụ nữ**, đồng thời phản ánh quan niệm đạo đức, lý tưởng trung – hiếu – tiết – nghĩa trong xã hội phong kiến.

**Câu 3. (0,5 điểm)**

* **Yếu tố kì ảo**: giấc mộng phu nhân gặp lại chồng đã chết; chồng ở “Thiên Đình”, trông coi việc bút nghiên; sự giao tiếp giữa người sống và người chết; linh ứng sau khi lập đền thờ.

* **Tác dụng**:

* Tăng sức hấp dẫn, li kì cho câu chuyện.

* Thể hiện ước vọng đoàn tụ, niềm tin vào sự bất tử của tình nghĩa vợ chồng.

* Góp phần **tôn vinh phẩm hạnh trinh liệt** của phu nhân và hợp thức hóa cái chết theo chồng bằng màu sắc linh thiêng.

**Câu 4. (0,5 điểm)**

* **Tác dụng của điển tích, điển cố**:

* Tạo sắc thái trang trọng, cổ kính, giàu tính bác học cho văn bản.

* Giúp khắc sâu tâm trạng, số phận nhân vật bằng những mẫu hình quen thuộc trong văn hóa cổ.

* Tăng tính thuyết phục cho quan niệm đạo đức được đề cao.

* **Điển tích ấn tượng** (có thể chọn): *Chức nữ – Ngưu Lang*, vì gợi khát vọng đoàn tụ vượt qua cách trở âm dương, làm nổi bật nỗi oán trách và tình yêu tha thiết của phu nhân; đồng thời đối chiếu để thấy bi kịch chia lìa của nhân vật càng xót xa.

**Câu 5. (0,5 điểm)**

* **Chi tiết thể hiện sự kết hợp các cõi**: trần gian (cuộc sống phu nhân), âm giới/thiên giới (Thiên Đình), giấc mộng nơi hai cõi giao thoa; linh ứng sau khi lập đền thờ.

* **Tác dụng**:

* Mở rộng không gian nghệ thuật từ trần thế sang siêu nhiên, làm nổi bật tính truyền kì.

* Nhấn mạnh sự bền chặt của tình nghĩa vợ chồng vượt qua ranh giới sống – chết.

* Thể hiện quan niệm nhân quả, linh thiêng, qua đó khẳng định và tôn vinh giá trị đạo đức truyền thống.

*Câu 1: Cảm nhận về vẻ đẹp của bức tranh quê*

Bức tranh quê trong đoạn thơ "Trăng hè" của Đoàn Văn Cừ là một bức tranh yên bình, tĩnh lặng và đầy chất thơ. Tác giả đã sử dụng ngôn ngữ giản dị, gần gũi để miêu tả cảnh vật và con người trong một đêm hè yên ả. Tiếng võng kẽo kẹt, con chó ngủ lơ mơ, bóng cây lơi lả bên hàng dậu,... tất cả đều tạo nên một không gian thanh bình, yên tĩnh. Hình ảnh ông lão nằm chơi giữa sân, thằng cu đứng vịn bên thành chõng, ngắm bóng con mèo quyện dưới chân,... làm cho bức tranh quê trở nên ấm áp, gần gũi hơn. Qua đó, tác giả đã thể hiện tình yêu và sự gắn bó sâu sắc với quê hương, với cuộc sống bình dị của người dân quê ¹ ² ³.

*Câu 2: Suy nghĩ về sự nỗ lực hết mình của tuổi trẻ hiện nay*

Tuổi trẻ là thời kỳ đầy sức sống, năng lượng và khát vọng. Sự nỗ lực hết mình của tuổi trẻ hiện nay là một điều đáng được trân trọng và khuyến khích. Họ đang cố gắng học tập, rèn luyện, phát triển bản thân để trở thành những người có ích cho xã hội. Tuy nhiên, cũng cần phải nhận thức rằng sự nỗ lực hết mình không chỉ là về việc đạt được thành công, mà còn là về việc sống một cuộc sống có ý nghĩa, có giá trị.

Sự nỗ lực hết mình của tuổi trẻ hiện nay cũng cần phải đi kèm với sự cân bằng và hài hòa trong cuộc sống. Họ cần phải biết cách quản lý thời gian, sắp xếp công việc và nghỉ ngơi hợp lý để tránh bị kiệt sức. Đồng thời, họ cũng cần phải giữ cho mình một tâm hồn trong sáng, một tinh thần lạc quan, yêu đời để có thể vượt qua mọi khó khăn, thử thách.

Tóm lại, sự nỗ lực hết mình của tuổi trẻ hiện nay là một điều đáng được trân trọng và khuyến khích. Tuy nhiên, cũng cần phải nhận thức rằng sự nỗ lực hết mình cần phải đi kèm với sự cân bằng và hài hòa trong cuộc sống.

*Câu 1: Xác định ngôi kể của người kể chuyện*

Ngôi kể của người kể chuyện là ngôi thứ ba.

*Câu 2: Chỉ ra một số chi tiết về cách ứng xử của chị Bớt*

Một số chi tiết cho thấy chị Bớt không giận mẹ dù trước đó từng bị phân biệt đối xử:

- Khi mẹ đến ở cùng, Bớt rất mừng nhưng vẫn hỏi lại mẹ để mẹ suy nghĩ kỹ.

- Chị không trách móc mẹ mà chỉ lo mẹ sẽ lại thay đổi ý định.

- Chị tận tình chăm sóc mẹ, để mẹ ở cùng mà không oán giận chuyện cũ.

*Câu 3: Qua đoạn trích, anh/chị thấy nhân vật Bớt là người như thế nào?*

Nhân vật Bớt là người phụ nữ tốt bụng, không oán giận mẹ dù từng bị phân biệt đối xử. Cô là người chăm chỉ, lo lắng cho gia đình và sẵn sàng giúp đỡ mẹ.

*Câu 4: Hành động ôm lấy vai mẹ và câu nói của chị Bớt*

Hành động ôm lấy mẹ và câu nói "- Ô hay! Con có nói gì đâu, sao bu cứ nghĩ ngợi thế nhỉ?" thể hiện sự yêu thương, dịu dàng và an ủi mẹ. Chị muốn mẹ yên tâm, không phải lo lắng, đồng thời cũng phản ánh sự thấu hiểu và gần gũi giữa hai mẹ con.

*Câu 5: Thông điệp ý nghĩa nhất*

Thông điệp ý nghĩa nhất là: "Hãy bao dung và yêu thương gia đình, bởi gia đình là nơi cuối cùng ta có thể trở về."

Lý do: Thông điệp này giúp chúng ta hiểu được tầm quan trọng của sự tha thứ và bao dung trong cuộc sống, và cách mà nó có thể giúp chúng ta xây dựng mối quan hệ tốt đẹp hơn ¹.

*Câu 1: Tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường*

Bảo vệ môi trường là một vấn đề cấp thiết và quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của con người. Môi trường là nguồn cung cấp không khí, nước, đất đai và các tài nguyên thiên nhiên khác, giúp duy trì sự sống trên Trái Đất. Tuy nhiên, do sự phát triển kinh tế và xã hội, môi trường đang bị ô nhiễm và suy thoái nghiêm trọng. Vì vậy, bảo vệ môi trường là trách nhiệm của mỗi cá nhân, tổ chức và quốc gia.

Bảo vệ môi trường không chỉ giúp duy trì sự sống trên Trái Đất mà còn mang lại nhiều lợi ích kinh tế và xã hội. Ví dụ, bảo vệ rừng giúp ngăn chặn biến đổi khí hậu, giảm thiểu thiên tai và bảo tồn đa dạng sinh học. Ngoài ra, bảo vệ môi trường còn giúp cải thiện sức khỏe con người, tăng cường chất lượng cuộc sống và thúc đẩy phát triển bền vững.

*Câu 2: So sánh hình tượng người ẩn sĩ trong hai bài thơ*

Hai bài thơ "Nhàn" của Nguyễn Trãi và "Thu Vịnh" của Nguyễn Khuyến đều khắc họa hình tượng người ẩn sĩ, nhưng mỗi bài thơ có cách thể hiện khác nhau.

Trong bài thơ "Nhàn", Nguyễn Trãi miêu tả người ẩn sĩ là một người sống đơn giản, hòa mình với thiên nhiên. Ông tìm kiếm sự bình yên và tự do trong cuộc sống, tránh xa những phiền muộn và tham vọng của thế tục. Hình tượng người ẩn sĩ trong bài thơ này thể hiện sự thanh cao và trí tuệ của con người.

Trong bài thơ "Thu Vịnh", Nguyễn Khuyến miêu tả người ẩn sĩ là một người sống cô đơn, nhưng vẫn giữ được sự thanh cao và lòng yêu nước. Ông cảm thấy thẹn với ông Đào, một người ẩn sĩ nổi tiếng, vì mình chưa đạt được sự thanh cao như ông ấy. Hình tượng người ẩn sĩ trong bài thơ này thể hiện sự tự ti và lòng yêu nước của con người.

Tóm lại, hai bài thơ đều khắc họa hình tượng người ẩn sĩ, nhưng mỗi bài thơ có cách thể hiện khác nhau. Bài thơ "Nhàn" thể hiện sự thanh cao và trí tuệ của con người, trong khi bài thơ "Thu Vịnh" thể hiện sự tự ti và lòng yêu nước của con người ¹.

*Câu 1: Hiện tượng tiếc thương sinh thái là gì?*

Tiếc thương sinh thái là nỗi đau khổ trước những mất mát về sinh thái mà con người hoặc là đã trải qua, hoặc là tin rằng đang ở phía trước, do biến đổi khí hậu gây ra.

*Câu 2: Bài viết trình bày thông tin theo trình tự nào?*

Bài viết trình bày thông tin theo trình tự giới thiệu khái niệm, giải thích, và sau đó là các ví dụ cụ thể về tác động của biến đổi khí hậu đến tâm lý con người.

*Câu 3: Tác giả đã sử dụng những bằng chứng nào?*

Tác giả đã sử dụng các bằng chứng như nghiên cứu của Ashlee Cunsolo và Neville R. Ellis, cuộc thăm dò của Caroline Hickman, và các ví dụ về tác động của biến đổi khí hậu đến các cộng đồng người Inuit, người bản địa Brazil, và trẻ em, thanh thiếu niên trên toàn thế giới.

*Câu 4: Nhận xét về cách tiếp cận vấn đề biến đổi khí hậu của tác giả*

Tác giả tiếp cận vấn đề biến đổi khí hậu một cách toàn diện, không chỉ tập trung vào các tác động môi trường mà còn chú ý đến tác động tâm lý và xã hội. Tác giả cũng sử dụng các ví dụ cụ thể và nghiên cứu khoa học để minh họa cho các điểm chính.

*Câu 5: Thông điệp sâu sắc nhất*

Thông điệp sâu sắc nhất là biến đổi khí hậu không chỉ ảnh hưởng đến môi trường mà còn tác động nghiêm trọng đến tâm lý và sức khỏe tinh thần của con người, đặc biệt là các cộng đồng dễ bị tổn thương và trẻ em, thanh thiếu niên ¹ ².

*Câu 1: Đoạn văn nghị luận về phương thức để sống một cách ý nghĩa*

Sống một cách ý nghĩa là một trong những mục tiêu quan trọng nhất của con người. Để đạt được điều này, chúng ta cần phải có một phương thức sống đúng đắn. Trước hết, chúng ta cần phải sống có mục tiêu và lý tưởng, biết rõ mình muốn gì và phấn đấu để đạt được nó. Thứ hai, chúng ta cần phải sống có trách nhiệm, biết chăm sóc và yêu thương những người xung quanh. Thứ ba, chúng ta cần phải sống có đạo đức, biết phân biệt đúng sai và hành động theo lương tâm. Cuối cùng, chúng ta cần phải sống có sự biết ơn, biết trân trọng những gì mình đã có và không ngừng học hỏi, phát triển bản thân.

*Câu 2: Phân tích bài thơ Áo cũ của Lưu Quang Vũ*

Bài thơ Áo cũ của Lưu Quang Vũ là một tác phẩm thơ đầy cảm xúc và sâu sắc, thể hiện tình cảm yêu thương và biết ơn của người con dành cho mẹ. Bài thơ bắt đầu bằng việc miêu tả chiếc áo cũ đã bị sờn và bạc màu, nhưng lại chứa đựng nhiều ký ức và tình cảm của người con. Áo cũ trở thành một biểu tượng của tình mẫu tử, của sự hy sinh và yêu thương không ngừng nghỉ của mẹ.

Qua bài thơ, tác giả muốn truyền tải một thông điệp sâu sắc về giá trị của tình cảm gia đình và sự biết ơn. Người con trong bài thơ không chỉ thương chiếc áo cũ mà còn thương mẹ, thương những gì mẹ đã làm cho mình. Áo cũ trở thành một phần của ký ức, của tình cảm và của sự sống.

Bài thơ cũng thể hiện sự trưởng thành và nhận thức của người con về giá trị của tình cảm gia đình. Người con không chỉ nhận ra sự hy sinh của mẹ mà còn biết trân trọng và yêu thương mẹ hơn. Áo cũ trở thành một nhắc nhở về sự quý giá của tình cảm gia đình và sự biết ơn.

Tóm lại, bài thơ Áo cũ của Lưu Quang Vũ là một tác phẩm thơ đẹp và sâu sắc, thể hiện tình cảm yêu thương và biết ơn của người con dành cho mẹ. Bài thơ nhắc nhở chúng ta về giá trị của tình cảm gia đình và sự biết ơn, và khuyến khích chúng ta sống có trách nhiệm và yêu thương hơn.

*Câu 1: Phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích*

Phương thức biểu đạt chính trong đoạn trích là nghị luận và tự sự.

*Câu 2: Nội dung chính của đoạn trích*

Nội dung chính của đoạn trích là suy ngẫm về ý nghĩa của cái chết và cách con người nên sống. Tác giả cho rằng cái chết là một lời nhắc nhở con người sống tốt hơn, trân trọng những người xung quanh và không để lòng tham và sự ích kỷ chi phối.

*Câu 3: Biện pháp tu từ trong đoạn (7)*

Biện pháp tu từ được sử dụng trong đoạn (7) là so sánh: "đời sống chúng ta đang sống là một cánh đồng. Còn cái chết là một cánh đồng bên cạnh mà chúng ta chưa hề biết".

Hiệu quả nghệ thuật: So sánh giúp tác giả diễn tả cái chết như một sự tiếp nối của cuộc sống, chứ không phải là kết thúc. Điều này làm cho người đọc suy ngẫm về ý nghĩa của cuộc sống và cái chết.

*Câu 4: Tác giả cho rằng cái chết chứa đựng điều gì?*

Tác giả cho rằng cái chết chứa đựng một lời nhắc nhở những người còn sống hãy sống tốt hơn như con người có thể.

Đồng tình: Có, vì cái chết là một phần của cuộc sống, và nó giúp con người nhận ra giá trị của thời gian và sự sống.

*Câu 5: Thông điệp ý nghĩa nhất*

Thông điệp ý nghĩa nhất là: Sống tốt hơn, trân trọng những người xung quanh và không để lòng tham và sự ích kỷ chi phối.

Lý do: Thông điệp này giúp con người nhận ra giá trị của cuộc sống và ý nghĩa của cái chết, từ đó sống một cuộc sống có ý nghĩa hơn.

Câu1.

Diễn biến tâm lý của nhân vật Chi-hon trong đoạn trích "Hãy chăm sóc mẹ" là một quá trình biến đổi sâu sắc, từ sự bực tức, trách móc đến sự cảm thông và thấu hiểu muộn màng. Ban đầu, Chi-hon cảm thấy bực tức khi biết mẹ bị lạc, cô trách móc mọi người trong gia đình sao không có ai ra ga tàu điện ngầm Seoul đón bố mẹ. Tuy nhiên, khi nhớ lại những ký ức về mẹ, cô bắt đầu cảm thấy hối hận và xót xa.Cô nhớ lại những lần mẹ dẫn cô ra cửa hàng quần áo, mẹ chọn cho cô chiếc váy xếp nếp có đai và đường diềm, nhưng cô lại không thích. Cô cũng nhớ lại những lần mẹ chăm sóc cô, lo lắng cho cô. Những ký ức này khiến cô nhận ra sự hy sinh và yêu thương của mẹ dành cho mình.Diễn biến tâm lý của Chi-hon cho thấy sự trưởng thành và nhận thức của cô về giá trị của tình mẫu tử. Cô bắt đầu hiểu rằng mẹ là người quan trọng nhất trong cuộc đời mình, và cô cần phải trân trọng và chăm sóc mẹ khi còn có thể

Câu2.

Kí ức về những người thân yêu là một phần không thể thiếu trong cuộc đời mỗi người. Những kí ức này không chỉ là những hình ảnh, âm thanh, cảm giác được lưu giữ trong tâm trí, mà còn là nguồn động viên, sức mạnh và ý nghĩa cho cuộc sống.

Kí ức về những người thân yêu giúp chúng ta hiểu rõ hơn về bản thân, về giá trị và niềm tin của mình. Những kí ức về thời thơ ấu, về gia đình, về bạn bè, về những trải nghiệm và sự kiện quan trọng trong cuộc sống đều góp phần hình thành nên con người của chúng ta.Những kí ức đẹp về những người thân yêu giúp chúng ta vượt qua khó khăn, thử thách trong cuộc sống. Chúng ta có thể dựa vào những kí ức này để tìm lại sự cân bằng, để nhớ lại những giá trị và niềm tin của mình. Những kí ức này cũng giúp chúng ta trân trọng cuộc sống hơn, biết yêu thương và chia sẻ với những người xung quanh.Tuy nhiên, không phải tất cả kí ức về những người thân yêu đều đẹp và dễ chịu. Có những kí ức đau buồn, khó quên, nhưng chúng cũng giúp chúng ta trưởng thành hơn, mạnh mẽ hơn. Những kí ức này giúp chúng ta học hỏi, rút kinh nghiệm và trở thành người tốt hơn.

Vì vậy, chúng ta nên giữ gìn, tôn trọng và chia sẻ những kí ức về những người thân yêu. Chúng ta nên học cách đối diện và chấp nhận những kí ức đau buồn, để có thể vượt qua và trưởng thành hơn. Hãy trân trọng những kí ức đẹp, và học hỏi từ những kí ức khó khăn, để cuộc sống của chúng ta trở nên ý nghĩa và hạnh phúc hơn .

Câu 1: Ngôi kể của văn bản trên là ngôi kể thứ nhất (xưng "tôi").

Câu 2: Điểm nhìn trong đoạn trích là điểm nhìn của nhân vật "tôi" (Chi-hon), con gái thứ ba của bà Park So Nyo.

Câu 3: Biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong đoạn văn trên là đối lập (đối lập giữa tình huống của mẹ và tình huống của con gái). Tác dụng của biện pháp này là làm nổi bật sự tương phản giữa sự bận rộn, thành công của con gái và sự lạc lõng, cô đơn của mẹ.

Câu 4: Những phẩm chất của người mẹ được thể hiện qua lời kể của người con gái là sự hy sinh, yêu thương, và kiên nhẫn. Câu văn thể hiện phẩm chất của người mẹ là: "Mẹ nắm chặt tay cô, bước đi giữa biển người với phong thái có thể đe dọa cả những tòa nhà lừng lững đang từ trên cao nhìn thẳng xuống."

Câu 5: Chi-hon hối tiếc vì đã không hiểu và không quan tâm đến mẹ nhiều hơn. Cô hối tiếc vì đã không mặc thử chiếc váy xếp nếp mà mẹ thích.*

Những hành động vô tâm có thể khiến những người thân tổn thương vì chúng thể hiện sự thiếu quan tâm, thiếu hiểu biết và thiếu yêu thương. Khi chúng ta quá bận rộn với cuộc sống riêng, chúng ta có thể quên mất những người thân yêu nhất của mình và khiến họ cảm thấy cô đơn, bị bỏ rơi. Vì vậy, hãy luôn nhớ đến những người thân yêu và thể hiện sự quan tâm, yêu thương của mình đối với họ.