câu 1:

Trong dòng chảy hối hả của xu thế toàn cầu hóa, việc gìn giữ bản sắc quê hương đối với thế hệ trẻ không chỉ là trách nhiệm mà còn là chìa khóa để khẳng định giá trị bản thân. Bản sắc quê hương là "tấm căn cước" văn hóa giúp mỗi người trẻ không bị hòa tan giữa biển lớn nhân loại. Khi chúng ta trân trọng những làn điệu dân ca, những phong tục tập quán hay đơn giản là hương vị ẩm thực quê nhà, đó là lúc ta đang bồi đắp cho tâm hồn mình một điểm tựa tinh thần vững chãi. Chính tình yêu quê hương sẽ trở thành động lực để người trẻ nỗ lực học tập và cống hiến, biến những giá trị truyền thống thành sức mạnh mềm để quảng bá hình ảnh đất nước ra thế giới. Việc nhiều bạn trẻ hiện nay tích cực diện cổ phục, sáng tạo nội dung số về văn hóa vùng miền hay khởi nghiệp từ đặc sản địa phương chính là những minh chứng sống động cho tinh thần ấy. Ngược lại, nếu lãng quên bản sắc, chúng ta sẽ trở thành những "cây không rễ", dễ dàng chao đảo trước những biến động ngoại lai. Vì vậy, mỗi người trẻ cần ý thức rằng: hòa nhập nhưng không hòa tan, tiếp thu tinh hoa thế giới nhưng phải bắt đầu từ việc hiểu và yêu lấy mảnh đất nơi mình sinh ra.

câu 2:

Quê hương luôn là bến đỗ bình yên, là nguồn cảm hứng bất tận trong tâm thức mỗi người cầm bút. Nếu như Nguyễn Doãn Việt trong bài thơ "Quê biển" khắc họa hình ảnh một làng chài kiên cường giữa sóng gió, thì Đỗ Viết Tuyển trong bài "Về làng" lại dẫn dắt người đọc vào không gian hoài niệm của một người con xa xứ. Cùng viết về đề tài quê hương, song mỗi tác phẩm lại mang một vẻ đẹp nội dung riêng biệt, phản ánh những góc nhìn đa chiều về cội nguồn và tình yêu xứ sở.

​Thân bài:

Trước hết, về đề tài, cả hai văn bản đều gặp nhau ở điểm chung là tình cảm gắn bó sâu nặng với nơi chôn nhau cắt rốn. Tuy nhiên, không gian quê hương trong mỗi bài thơ lại mang đặc trưng vùng miền khác biệt. Ở "Quê biển", đó là một làng chài khắc nghiệt với "cát ấp ôm những phận người xô dạt", nơi con người lấy biển cả làm sinh kế và gối đầu lên sóng dữ. Ngược lại, "Về làng" của Đỗ Viết Tuyển lại tái hiện khung cảnh làng quê vùng đồng bằng Bắc Bộ quen thuộc với con đê, cánh đồng, khói bếp và âm vang của tiếng hát chèo.

​Xét về chủ đề, bài thơ "Quê biển" tập trung ca ngợi sức sống bền bỉ và vẻ đẹp của lao động. Nguyễn Doãn Việt không ngần ngại chỉ ra những khó khăn: "những mái nhà rám nắng / mọc chênh vênh sau mỗi trận bão về". Nhưng vượt lên trên tất cả là sự hi sinh thầm lặng của mẹ, là khát vọng "ăm ắp cá tôm" của cha. Chủ đề bài thơ là sự tri ân những người ngư phủ đã biến cuộc đời bấp bênh thành những "khoang thuyền ước vọng". Trong khi đó, chủ đề của "Về làng" lại thiên về nỗi lòng của cái tôi trữ tình. Đó là nỗi nhớ da diết và sự trăn trở trước sự khắc nghiệt của thời gian. Bài thơ bộc lộ khao khát được kết nối lại với tuổi thơ, với những giá trị xưa cũ đang dần lùi xa.

​Nội dung biểu hiện của hai tác phẩm cũng mang những sắc thái riêng. Ở bài "Quê biển", tác giả sử dụng những hình ảnh mang tính biểu tượng cao như "cánh buồm nghiêng", "mảnh lưới trăm năm" để thể hiện sự gắn kết máu thịt giữa con người và quê hương. Hình ảnh người mẹ bạc đầu hay những con còng, con cáy là sự hóa thân của những kiếp người "lặn lội với quê hương", tạo nên một bức tranh cộng đồng đầy tính sử thi. Còn ở "Về làng", nội dung lại thấm đẫm cảm xúc cá nhân. Tác giả khéo léo đan cài các thi liệu truyền thống như "khói bếp lam chiều", "cánh diều tuổi thơ" để tạo nên một không gian hoài cổ. Câu thơ kết thúc: "Tóc xanh đã bạc mà chưa tới làng" như một tiếng thở dài đầy tiếc nuối, cho thấy khoảng cách không phải về địa lý mà là khoảng cách của thời gian và những thay đổi trong tâm hồn người lữ thứ.

​Về giá trị nội dung, điểm gặp gỡ của hai nhà thơ là khẳng định quê hương chính là gốc rễ của nhân cách, là nơi lưu giữ những giá trị nhân văn cao đẹp. Dù là cuộc chiến sinh tồn nơi biển khơi hay hành trình tâm tưởng về làng cũ, quê hương vẫn hiện ra với tất cả sự bao dung và che chở. Tuy nhiên, nếu "Quê biển" mang âm hưởng mạnh mẽ, hào hùng của cộng đồng người lao động, thì "Về làng" lại man mác nỗi buồn, sâu lắng và giàu tính triết lý về kiếp người.

​Kết bài:

Tóm lại, "Quê biển" và "Về làng" là hai mảnh ghép tâm hồn khác nhau về bức tranh quê hương. Nguyễn Doãn Việt cho ta thấy diện mạo của lòng dũng cảm và sự bền bỉ, còn Đỗ Viết Tuyển nhắc nhở ta về sự trân trọng ký ức. Sự đa dạng trong cách thể hiện này không chỉ làm phong phú thêm kho tàng văn học dân tộc mà còn khơi dậy trong lòng mỗi độc giả tình yêu

Dưới đây là phần gợi ý trả lời cho các câu hỏi đọc hiểu văn bản bài thơ **"Quê biển"** của tác giả Nguyễn Doãn Việt:

## Trả lời câu hỏi đọc hiểu

### Câu 1

Thể thơ của văn bản: **Thể thơ tự do**.

### Câu 2

Một hình ảnh thơ mang tính biểu tượng cho cuộc sống của làng biển trong bài thơ có thể là:

* **Hình ảnh "cánh buồm":** Biểu tượng cho khát vọng, sự vươn xa và linh hồn của làng biển giong buồm ra khơi.

* **Hình ảnh "mảnh lưới":** Biểu tượng cho sự gắn kết bền chặt giữa con người với nghề biển, cũng như sự bao bọc của truyền thống cha ông.

* **Hình ảnh "mắt lưới":** Gợi lên sự đan cài giữa cuộc đời và biển cả.

### Câu 3

Ý nghĩa của hình ảnh **"mẹ tôi bạc đầu sau những đêm đợi biển"**:

* **Về mặt biểu cảm:** Hình ảnh gợi lên sự xót xa, khắc họa nỗi lo âu, mong chờ mòn mỏi của người phụ nữ hậu phương. "Bạc đầu" vừa là dấu vết của thời gian, vừa là sự hao gầy, lo toan vì những hiểm nguy mà người thân phải đối mặt nơi đầu sóng ngọn gió.

* **Về mặt chủ đề:** Hình ảnh này góp phần làm nổi bật sự gian khổ, nhọc nhằn của cuộc sống miền biển. Nó khẳng định rằng sự tồn tại của làng biển không chỉ được xây dựng bằng mồ hôi của người đi khơi mà còn bằng cả sự hy sinh, nhẫn nại và tình yêu của người ở lại.

### Câu 4

Cách hiểu về cuộc sống và truyền thống qua hình ảnh **"Làng là mảnh lưới trăm năm"**:

* **Sự gắn bó mật thiết:** Làng và nghề biển (mảnh lưới) không thể tách rời. Nghề chài lưới đã ăn sâu vào máu thịt, định hình nên hình hài, nhịp sống của người dân nơi đây qua bao thế hệ ("trăm năm").

* **Sự kết nối bền bỉ:** Hình ảnh "mảnh lưới" gợi lên sự đan bện, gắn kết cộng đồng. Đó là sự nối tiếp truyền thống từ "cha ông" đến con cháu, một sự bền bỉ chống chọi với thiên tai, bão táp để duy trì sự sống.

* **Giá trị tinh thần:** Làng không chỉ là nơi ở mà còn là một di sản văn hóa, nơi lưu giữ những ký ức và khát vọng của lớp lớp người ngư phủ.

### Câu 5: Đoạn văn nghị luận (5 – 7 câu)

Trong bài thơ "Quê biển", hình ảnh những người ngư phủ bền bỉ "vật lộn" với sóng gió để mang về "khoang thuyền ước vọng" đã gửi gắm thông điệp sâu sắc về giá trị của lao động. Trong cuộc sống hôm nay, sự lao động bền bỉ và nhẫn nại chính là chìa khóa để con người vượt qua những nghịch cảnh và thử thách nghiệt ngã. Khi chúng ta kiên trì theo đuổi mục tiêu, không chỉ những giá trị vật chất được tạo ra mà bản lĩnh và nhân cách cũng được rèn giũa trở nên vững vàng hơn. Lao động nhẫn nại giúp chúng ta thấu hiểu giá trị của thành quả, biết trân trọng những gì mình đang có và đóng góp tích cực cho cộng đồng. Giống như người dân làng biển coi sóng gió là trường đời, mỗi chúng ta cần biến khó khăn thành động lực để kiến tạo nên một cuộc đời ý nghĩa và rực rỡ. Cuối cùng, chính sự kiên tâm trong lao động là sợi dây kết nối chúng ta với những giá trị bền vững của truyền thống và tương lai.

Câu 1: Phân tích hình tượng người phụ nữ trong bài thơ (Khoảng 200 chữ)

Trong bài thơ của Nguyễn Quang Thiều, hình tượng người phụ nữ hiện lên với vẻ đẹp của sự lam lũ, nhẫn nại nhưng cũng đầy ám ảnh. Tác giả không thi vị hóa mà đi sâu vào những chi tiết thực đến trần trụi: "ngón chân xương xẩu, móng dài và đen toẽ ra như móng chân gà mái". Hình ảnh ấy gợi lên cái khắc nghiệt của lao động khổ cực, đôi bàn chân ấy đã bấm sâu vào bùn đất bến sông suốt bao năm tháng để gánh vác sự sống. Sự vất vả ấy còn được tạc dáng qua hình ảnh "bối tóc vỡ xối xả" và tấm lưng "áo mềm và ướt". Họ không chỉ gánh nước, họ đang gánh cả gia đình, gánh cả sự sinh tồn trên đôi vai gầy. Câu thơ "Một bàn tay họ bám vào đầu đòn gánh bé bỏng chơi vơi/ Bàn tay kia bám vào mây trắng" là một sáng tạo nghệ thuật độc đáo, cho thấy sự chông chênh giữa thực tại nghèo khó và niềm hy vọng xa vời. Hình tượng này mang tính bi kịch khi sự nhọc nhằn ấy không chỉ dừng lại ở một đời mà còn truyền sang đời con gái: "Con gái lại đặt đòn gánh lên vai và xuống bến". Qua đó, Nguyễn Quang Thiều đã bày tỏ niềm xót thương sâu sắc cho những kiếp người nhỏ bé, bền bỉ mà quẩn quanh trong cái nghèo truyền kiếp của làng quê Việt Nam.

Câu 2: Nghị luận về hội chứng "burnout" của giới trẻ hiện nay (Khoảng 600 chữ)

Mở bài:

Trong nhịp sống hối hả của thế kỷ 21, khi những ánh đèn thành phố không bao giờ tắt, có một thế hệ trẻ đang âm thầm rơi vào trạng thái cạn kiệt. Đó chính là hội chứng "burnout" – sự kiệt sức cả về thể xác lẫn tinh thần. Đây không còn là cảm giác mệt mỏi nhất thời mà đã trở thành một căn bệnh thời đại đáng báo động trong giới trẻ hiện nay.

Thân bài:

• Giải thích: "Burnout" (kiệt sức) là trạng thái kiệt quệ về cảm xúc, thể chất và tâm trí do áp lực kéo dài. Khi rơi vào trạng thái này, con người cảm thấy mất đi động lực, hoài nghi về giá trị bản thân và luôn trong tình trạng "hết pin".

• Thực trạng: Không khó để bắt gặp những người trẻ thức trắng đêm để chạy deadline, những sinh viên trầm cảm vì áp lực học tập, hay những nhân viên mới ra trường luôn cảm thấy nghẹt thở trong những tòa nhà cao tầng. Họ sống nhanh, sống gấp nhưng tâm hồn lại trống rỗng.

• Nguyên nhân:

• Áp lực từ xã hội và gia đình: Sự kỳ vọng quá lớn từ cha mẹ và tiêu chuẩn thành công khắt khe của xã hội khiến người trẻ luôn phải gồng mình.

• Sự bùng nổ của mạng xã hội: "Hội chứng sợ bỏ lỡ" (FOMO) và áp lực từ những tấm gương thành công rực rỡ của bạn bè đồng trang lứa (peer pressure) khiến họ không dám nghỉ ngơi vì sợ bị tụt hậu.

• Sự thiếu cân bằng: Nhiều người trẻ chưa biết cách quản lý thời gian, xem việc làm việc quá sức là biểu tượng của sự chăm chỉ mà quên đi việc chăm sóc sức khỏe tinh thần.

• Hậu quả: "Burnout" không chỉ bào mòn sức khỏe (mất ngủ, suy nhược) mà còn giết chết sự sáng tạo và niềm vui sống. Nó dẫn đến sự thờ ơ, lãnh cảm, thậm chí là các rối loạn tâm lý nguy hiểm như trầm cảm hay lo âu.

• Giải pháp:

• Về phía cá nhân: Cần học cách lắng nghe cơ thể, thiết lập ranh giới giữa công việc và đời sống riêng tư. Đừng ngần ngại nói "không" khi quá tải và hãy dành thời gian để kết nối lại với thiên nhiên, sở thích cá nhân.

• Về phía cộng đồng: Cần thay đổi tư duy về thành công. Thành công không chỉ là tiền bạc hay địa vị, mà còn là một cuộc sống hạnh phúc và cân bằng.

Kết bài:

Hành trình trưởng thành chưa bao giờ là dễ dàng, nhưng "vắt kiệt" mình không phải là cách duy nhất để đi đến đích. Hãy nhớ rằng, một ngọn nến chỉ có thể tỏa sáng lâu bền nếu nó không bị đốt cháy quá nhanh từ cả hai đầu. Giới trẻ cần học cách "nghỉ để đi xa hơn", bởi sức khỏe và tâm hồn chính là tài sản quý giá nhất của mỗi con người.

Câu 1.
→ Thể thơ: thơ tự do ( số tiếng , số dòng không tuân theo quy luật nào)

Câu 2.
→ Các phương thức biểu đạt:

• Biểu cảm (thể hiện cảm xúc, suy tư của tác giả)
• Tự sự (kể về cuộc đời, số phận con người qua thời gian)
• Miêu tả (khắc họa hình ảnh người đàn bà gánh nước, cảnh làng chài)

Câu 3.
→ Tác dụng của việc lặp lại câu:

• Nhấn mạnh thời gian dài đằng đẵng (5 năm, 15 năm, 35 năm, nửa đời người).
• Thể hiện sự ám ảnh, day dứt của tác giả khi chứng kiến cuộc sống lam lũ.
• Làm nổi bật sự lặp lại, nối tiếp của số phận qua nhiều thế hệ.

Câu 4.

• Đề tài: Cuộc sống con người lao động (đặc biệt là phụ nữ làng chài ven sông/biển).
• Chủ đề: Ca ngợi, đồng cảm với số phận lam lũ, vất vả, lặp lại qua nhiều thế hệ, đồng thời gợi nỗi buồn về vòng đời nghèo khó không đổi.

Câu 5.
→ Gợi cho em:

• Sự xót xa, thương cảm cho người lao động nghèo, nhất là người phụ nữ.
• Nhận ra cuộc sống có những vòng lặp số phận, con cái lại tiếp tục con đường của cha mẹ.
• Từ đó biết trân trọng cuộc sống hiện tại, cố gắng học tập để thay đổi tương lai.

Câu 1.

Văn bản trên thuộc kiểu: văn bản thông tin (thuyết minh).

Câu 2.

Đối tượng thông tin: Vạn Lý Trường Thành.

Câu 3.

→ Là dữ liệu thứ cấp (do tác giả tổng hợp từ nguồn khác).

Câu 4.

Phương tiện phi ngôn ngữ: Hình ảnh Vạn Lý Trường Thành.

• Tác dụng:
  
• • Giúp nội dung sinh động, trực quan hơn
  • Tăng độ tin cậy, hấp dẫn người đọc
  • Giúp người đọc dễ hình dung công trình

Câu 5. Văn bản gợi cho em:

• Sự khâm phục trước quy mô và giá trị lịch sử của công trình
• Ý thức bảo vệ, giữ gìn di sản văn hóa
• Nhận ra tầm quan trọng của việc bảo tồn những công trình cổ

Câu 1:

Bài thơ “Khán Thiên gia thi hữu cảm” của Hồ Chí Minh tuy ngắn gọn nhưng thể hiện rõ quan niệm của tác giả về thơ ca. Hai câu thơ đầu nhắc đến đặc điểm của thơ xưa, thường hướng về thiên nhiên với những hình ảnh quen thuộc như núi, sông, hoa, tuyết, trăng, gió. Những hình ảnh đó gợi lên vẻ đẹp nhẹ nhàng, thanh tao của thơ cổ, khi các nhà thơ chủ yếu bộc lộ tình cảm trước cảnh vật thiên nhiên. Tuy nhiên, đến hai câu sau, tác giả đã đưa ra một suy nghĩ mới về thơ ca trong thời đại hiện đại. Theo tác giả, thơ ca không chỉ để thưởng thức cái đẹp mà còn cần phản ánh cuộc sống và tinh thần đấu tranh của con người. Hình ảnh “thép” trong thơ mang ý nghĩa tượng trưng cho ý chí mạnh mẽ và tinh thần cách mạng. Qua đó, tác giả muốn nhấn mạnh rằng nhà thơ cũng cần có trách nhiệm với đất nước và thời đại của mình. Bài thơ tuy chỉ có bốn câu nhưng thể hiện tư tưởng sâu sắc về vai trò của thơ ca trong cuộc sống.

Câu 1.

Thể thơ của bài văn trên là: Thất ngôn tứ tuyệt

Câu 2.

Luật thơ của bài văn trên là: Luật bằng.

Câu 3.

Biện pháp tu từ: Liệt kê (núi, sông, khói, hoa, tuyết, trăng, gió).

Tác dụng: Làm nổi bật những hình ảnh thiên nhiên quen thuộc trong thơ xưa, qua đó cho thấy thơ cổ thường thiên về miêu tả vẻ đẹp thiên nhiên, đồng thời làm rõ quan điểm của tác giả về sự thay đổi của thơ ca thời đại mới.

Câu 4.

Tác giả cho rằng “Hiện đại thi trung ứng hữu thiết / Thi gia dã yếu hội xung phong” vì:

Thời đại mới gắn với cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, nên thơ ca không chỉ nói về thiên nhiên mà cần phản ánh hiện thực, thể hiện tinh thần chiến đấu và cổ vũ con người hành động vì đất nước.

Câu 5.

Cấu tứ bài thơ chặt chẽ theo kiểu đối lập:

• Hai câu đầu nói về thơ xưa (thường tả cảnh thiên nhiên).
• Hai câu sau nói về thơ hiện đại (phải có tinh thần chiến đấu, xung phong).
  → Qua đó thể hiện quan niệm mới của tác giả về chức năng và nhiệm vụ của thơ ca trong thời đại cách mạng.

Câu 1a. Bài học cơ bản từ các cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc (1945–nay):

• Giữ vững sự lãnh đạo của Đảng.
• Phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc.
• Kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại.
• Kết hợp quốc phòng với kinh tế, đối nội với đối ngoại.
• Kiên trì đường lối độc lập, tự chủ; chủ động, linh hoạt trong đối ngoại.
• Xây dựng nền quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh nhân dân.

Câu 1b. Học sinh cần làm gì để góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo:

• Học tập tốt, rèn luyện đạo đức, ý thức kỷ luật.
• Tìm hiểu đúng về lịch sử, pháp luật liên quan đến biển đảo.
• Không tin, không chia sẻ thông tin sai lệch trên mạng.
• Tuyên truyền, ủng hộ các hoạt động hướng về biển đảo.
• Chấp hành pháp luật; sẵn sàng tham gia nghĩa vụ khi đủ điều kiện.

Câu 2. Thành tựu kinh tế của công cuộc Đổi mới (từ 1986 đến nay):

• Chuyển sang kinh tế thị trường định hướng XHCN, nhiều thành phần cùng phát triển.
• Tốc độ tăng trưởng kinh tế khá cao trong nhiều giai đoạn.
• Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng CNH–HĐH.
• Sản xuất nông nghiệp phát triển, đảm bảo an ninh lương thực, xuất khẩu nông sản tăng.
• Công nghiệp, dịch vụ phát triển; thu hút mạnh đầu tư nước ngoài.
• Đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt; hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng.