1. Mở bài -Giới thiệu khái quát về đề tài người mẹ trong văn học Việt Nam.

-Dẫn vào hai tác phẩm: Nhà mẹ Lê (Thạch Lam) và Làm mẹ (Nguyễn Ngọc Tư).

-Nêu vấn đề nghị luận: cả hai cùng khắc họa hình ảnh người phụ nữ gắn với thiên chức làm mẹ, song trong bối cảnh, cách khai thác và nghệ thuật có nhiều điểm khác biệt.

2. Thân bài

Điểm giống: -nội dung: + Dì Diệu, Mẹ Lê và Dì Lành đều là những người phụ nữ gắn bó với thiên chức làm mẹ mang trong mình số phận éo le, là nhân vật trung tâm để tác giả gửi gắm thông điệp nhân sinh: thương cảm cho số phận người phụ nữ, ca ngợi tình mẹ thiêng liêng.

-Nghệ thuật: +Ngôi kể: Thứ 3:

Giúp người kể có góc nhìn bao quát, linh hoạt, dễ dàng khắc họa cả cảnh đời lẫn tâm trạng nhân vật.

Tạo cảm giác khách quan, khiến câu chuyện có sức thuyết phục hơn, như được ghi lại từ một chứng

+ Ngôn ngữ kể chuyện giản dị, giàu sức gợi-> giúp nhân vật trở nên chân thực, sinh động với đời sống nội tâm phong , khơi dậy những xúc cảm cho người đọc

- Khác: Nội dung

+Số phận :

Tác phẩm 1: Mẹ Lê là một người nông dân nghèo, góa chồng, một mình gồng gánh nuôi những 11 đứa con trong cảnh túng quẫn nghèo đói. Bà được khắc họa là một người phụ nữ điển hình trong xã hội xưa: Ngoại hình gầy gò, khắc khổ, luôn sẵn sàng hi sinh vì con cái.

Tác phẩm 2: Ngược lại, dì Diệu được xây dựng là một người phụ nữ thành thị đương đại, điều kiện kinh tế tương đối khá khẩm, có phần dư dả để trang trải cuộc sống và nuôi con. Dù không thiếu thốn về mặt vật chất nhưng lại bất hạnh vì bị bệnh tật khiến cho bà mất đi khả năng làm mẹ- một thiên chức vô cùng thiêng liêng của người phụ. Dì thèm cái cảm giác được nuôi nấng, che chở cho một sinh linh bé nhỏ từ bên trong mình, song vẫn chỉ thể cảm nhận gián tiếp điều ấy qua người mang thai hộ.

+ Phẩm chất:

-Mẹ Lê: người mẹ nhân dân truyền thống, dù nghèo cùng cực nhưng vẫn dành tất cả cho đàn con

- Dì diệu: mang vẻ đẹp khát vọng làm mẹ, khát khao đến mức chập nhận việc mang thai hộ.

- Nghệ thuật:

Thạch Lam: +sử dụng bút pháp hiện thực xen lẫn trữ tình, tập trung khắc họa ngoại hình và cảnh nghèo khó, thiên về kể và tả.

+Ngôn ngữ kể chuyện mang sắc thái bắc bộ, lời văn trong sáng, tinh tế.

Nguyễn Ngọc Tư: đi sâu miêu tả tâm lí tinh tế với giọng văn thấm đẫm trữ tình xót , mang hơi thở hiện đại, gần gũi với độc giả thời hiện đại.

+ Ngôn ngữ kể chuyện Nam bộ, gần gũi và giàu sắc thái biểu cảm.

- Nguyên nhân khác biệt:

Thạch Lam: viết trước cách mạng tháng 8, khi nhân dân còn nghèo đói,-> bi kịch gắn với miếng cơm manh áo.

Nguyễn Ngọc Tư: tác phẩm ra đời trong bối cảnh xã hội hiện, khi đời sống vật chật đã được cải thiện hơn nhưng lại xuất hiện những bi kịch mang tính tinh thần.

Thạch Lam: Văn phong chú trọng khắc họa cảnh nghèo và tình cảm giản dị.

Nguyễn Ngọc Tư: Văn phong đi sâu khai thác tâm lý, bi kịch nhân sinh trong bối cảnh hiện đại.

3. Đánh giá

Cả hai đều thể hiện tài năng và tấm lòng nhân đạo của nhà văn.

Dù khác thời đại, khác bối cảnh, nhưng đều khẳng định: tình mẫu tử là tình cảm thiêng liêng, bất diệt, đồng thời phản ánh bi kịch và số phận người phụ nữ trong xã hội.

Đem đến cho người đọc sự xúc động, đồng cảm và suy ngẫm về vai trò của người mẹ, về trách nhiệm xã hội với những thân phận phụ nữ.

4.Kết bài

Khẳng định giá trị nhân văn sâu sắc của hai đoạn trích.

Mỗi tác phẩm đã góp phần khắc họa vẻ đẹp tình mẫu tử và tiếng nói thương cảm với thân phận người phụ nữ.

Nhấn mạnh giá trị lâu bền của đề tài “người mẹ” trong văn học, luôn lay động trái tim người đọc ở mọi thời đại.