- Hiện tượng “đóng mở của khí khổng” thuộc kiểu ứng động không sinh trưởng. Vì hiện tượng này là vận động thuận nghịch do sự biến đổi sức trương nước của khí khổng dưới tác dụng của các tác nhân kích thích không định hướng như nhiệt độ, cường độ ánh sáng, độ ẩm không khí, gió,…

- Hiện tượng “nở của cây mười giờ” thuộc kiểu ứng động sinh trưởng. Vì hiện tượng này xảy ra do tốc độ sinh trưởng và phân chia tế bào không đều ở mặt trên và mặt dưới của hoa làm cho hoa nở hoặc khép dưới tác dụng của các tác nhân kích thích không định hướng mang tính chu kì như nhiệt độ, ánh sáng,…

Bệnh tiêu chảy sẽ gây ra tình trạng mất nước, điện giải. Đây là vấn đề quan trọng bởi việc mất nước ở trẻ thường diễn ra nhanh chóng có thể gây nguy hiểm đến tính mạng của trẻ. Ngoài ra,rối loạn hệ tiêu hóa còn khiến trẻ mất ngủ , biếng ăn, quấy khóc  . Từ đó mà các bé này dễ bị suy dinh dưỡng   

Cách phòng tránh bệnh tiêu chảy

1. Tăng cường vệ sinh cá nhân, môi trường, không gian sống,…
2. Bảo đảm an toàn vệ sinh thực phẩm, ăn chín, uống sôi.
3. Đảm bảo sử dụng nguồn nước sạch cho sinh hoạt.
4. Bảo vệ nguồn nước.
5. Thực hiện các biện pháp xử lý đúng cách khi có người bị ỉa chảy cấp.

Tiêu chí | hệ tuần hoàn hở | hệ tuần hoàn kínkín

----------------------|----------------------------------|----------------------------------

Cấu tạo |-máu không nằm   |-máu chảy liên tục

Mạch | hoàn toàn trong | trong mạng lưới 

| mạch | mạch

_______________________________________________________

Đường đi |-tim -> động mạchmạch |-tim -> động mạch

Máu | -> khoang cơ tth -> tĩnh | -> mạo mạch ->

| mạch -> tim | tĩnh mạch -> tim

_______________________________________________________dịch tuần |-máu và dịch mô hòa |-máu vàvà dịch mô

Hoàn | trộn thành huyết | riêng biệt, chỉ tiếp

| | xúc ở mao mạch

______________________________________________________

Áp lực máu | -thấp |- cao

______________________________________________________

Tốc độ máu chảy |-chậm |-nhanh

______________________________________________________

Trao đổi chất |-máu trực tiếp trao |-máumáu gián tiếp

| đổi với tế bào | trao đổi với tế bào

______________________________________________________

Tế bào máu |--chậm, kémkém hiệu |- nhanh,hiệu quả

| quả. | hơn

______________________________________________________

Động vật đại |- côn trùng, tôm, cua |-giun đốt,mực ống,

Diện |, ốc sên. | bạch tuộc,cá,chim

| | thú, người.

______________________________________________________

______________________________________________________

Câu 1:

Đoạn trích từ “Chèo đi rán thứ sáu” đến “Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” là bức tranh bi tráng về cuộc đấu tranh sinh tử giữa con người và thiên nhiên khắc nghiệt, làm nổi bật ý chí kiên cường và nỗi sợ hãi nguyên thủy của người đi biển. Khung cảnh biển cả và ý chí kiên cường .Đoạn trích mở đầu bằng sự đối lập giữa khung cảnh ghê rợn của biển cả và ý chí quyết tâm của người chèo thuyền: “Thấy nước vằn mông mốc / Xé nhau đục vật vờ / Chèo đi thôi, chèo đi!”. Hình ảnh “nước vằn mông mốc,” “xé nhau đục vật vờ” gợi lên sự hỗn loạn, dữ tợn của những con sóng đầu tiên. Tuy nhiên, người chèo thuyền (người kể chuyện) đã tự trấn an và thúc giục: “Một người cầm cán dầm cho vững, / Nước cuộn thác chớ lo / Biển nổi bão phong ba đừng run đừng rợn.” Lời thúc giục ấy không chỉ hướng đến người đồng hành mà còn là lời tự nhủ, khẳng định tinh thần thép, sẵn sàng đối mặt với mọi thử thách. Tiếp đến là mối đe dọa sinh tử và nỗi sợ hãi. Đến “rán thứ bảy,” thử thách tăng cấp độ, mang tính chất huyền thoại và siêu nhiên: “Nước ác kéo ầm ầm, / Nơi đây có quỷ dữ chặn đường, / Nơi đây có ngọ lồm bủa giăng / Chực ăn người đi biển.” Nguy hiểm không chỉ đến từ thiên nhiên mà còn từ những thế lực ma quái, đe dọa trực tiếp mạng sống. Sự thật phũ phàng được lồng ghép với yếu tố tâm linh: “Mau mau lên lấy tiền, lấy tiền ra thế, / Đem vàng bạc ra lễ chuộc thân. / Có bạc mới được qua.” Đây là sự phản ánh thực tế về tập tục cúng lễ, hối lộ thần linh để cầu mong an toàn, đồng thời là lời than trách cay đắng về một xã hội nơi sinh mạng cũng có thể được mua bằng tiền bạc. Sức mạnh Áp đảo của Thiên nhiên (Rán thứ tám và chín).Các “rán” tiếp theo đẩy con người vào cuộc chiến không cân sức. Ở “rán thứ tám,” sức mạnh của nước được so sánh một cách dân dã mà ấn tượng: “Nước đổ xuống ầm ầm, / To hơn bịch đựng lúa.” Sức mạnh thô bạo, dữ dội được cảm nhận qua âm thanh và hình ảnh: “Nước xoáy dữ ào ào, / Nước thét gào kéo xuống Long Vương.” Đỉnh điểm là “rán thứ chín,” khi biển cả hiện ra như một thực thể khổng lồ, dựng đứng “chấm trời,” với âm thanh “nước sôi gầm réo.”Trước sự áp đảo tuyệt đối ấy, ý chí kiên cường ban đầu nhường chỗ cho nỗi sợ hãi nguyên thủy và lời khẩn cầu bi ai: “Biển ơi, đừng giết tôi, / Nước hỡi, đừng lôi lấy thuyền, / Đừng cho thuyền lật ngang, / Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” Những câu thơ trực tiếp, ngắn gọn, lặp lại lời cầu xin tha thiết, thể hiện khao khát sống mãnh liệt của người đi biển. Đoạn trích này đã khắc họa thành công bi kịch và bản lĩnh của con người Việt Nam trước thử thách sinh tử nơi đầu sóng ngọn gió.

Câu 2:'

Tình thân là sợi dây vô hình nhưng bền chặt, là nền tảng vững chắc định hình cuộc sống và nhân cách mỗi con người. Trong dòng chảy hối hả của đời sống hiện đại, giá trị của tình thân không hề suy giảm mà càng trở nên quan trọng hơn, là điểm tựa tinh thần không thể thay thế.

Vây ta hiểu tình thân có nghãi là gì? Tình thân, trước hết, là nguồn cội của sự an toàn và nuôi dưỡng. Gia đình là tế bào đầu tiên của xã hội, nơi mỗi cá nhân được sinh ra và lớn lên. Tình yêu thương vô điều kiện từ cha mẹ, sự che chở của anh chị em tạo nên một không gian tâm lý an toàn tuyệt đối. Nhờ có tình thân, con người học được những bài học đầu tiên về chia sẻ, về sự bao dung và trách nhiệm. Theo thống kê về tâm lý học gia đình, những cá nhân có mối quan hệ gia đình bền chặt thường có khả năng phục hồi (resilience) cao hơn trước các biến cố cuộc đời. Sự hiện diện của gia đình trong những cột mốc quan trọng, từ những thất bại đầu đời đến những thành công rực rỡ, là minh chứng rõ ràng nhất cho vai trò nền tảng này.
Cuộc sống không thể tránh khỏi những sóng gió, và chính lúc này, tình thân trở thành điểm tựa vững chãi nhất. Khi đối mặt với khủng hoảng kinh tế, bệnh tật hay sự mất mát, những lời động viên chân thành, sự hỗ trợ không điều kiện từ người thân là liều thuốc tinh thần quý giá. Trong bối cảnh đại dịch toàn cầu COVID-19 vừa qua, khi các mối quan hệ xã hội bị giới hạn, chính sự gắn kết gia đình đã giúp nhiều người vượt qua nỗi cô đơn và áp lực. Tình thân dạy ta sự kiên nhẫn và lòng vị tha, giúp mỗi thành viên chấp nhận khuyết điểm của nhau và cùng nhau phát triển. Nó tạo ra một mạng lưới hỗ trợ không đòi hỏi sự đền đáp, khác biệt hoàn toàn với các mối quan hệ xã giao dựa trên lợi ích.
Bên cạnh đó, tình thân không chỉ là mối liên kết giữa hiện tại mà còn là sự kết nối giữa quá khứ và tương lai. Gia đình là nơi lưu giữ và truyền lại các giá trị văn hóa, truyền thống và đạo đức. Những bữa cơm sum họp, những câu chuyện kể về tổ tiên là cách thế hệ trước trao lại bản sắc cho thế hệ sau. Sự bận rộn của công việc và sự phát triển của công nghệ đôi khi khiến người trẻ lãng quên giá trị này. Tuy nhiên, việc giữ gìn và vun đắp tình thân không chỉ là trách nhiệm mà còn là cách tự làm giàu đời sống tinh thần của chính mình. Những người biết trân trọng và duy trì kết nối với gia đình thường cảm thấy mãn nguyện và có mục đích sống rõ ràng hơn.
Nói tóm lại, tình thân là tài sản vô giá mà mỗi người sở hữu. Nó không chỉ cung cấp sự hỗ trợ vật chất khi cần thiết mà còn là nguồn nuôi dưỡng tâm hồn, là cội rễ giúp con người đứng vững giữa phong ba bão táp cuộc đời. Việc nhận thức và dành thời gian vun đắp cho tình thân chính là cách ta bảo vệ nguồn sức mạnh nội tại lớn lao nhất, để cuộc sống được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.

Câu 1:

Đoạn trích từ “Chèo đi rán thứ sáu” đến “Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” là bức tranh bi tráng về cuộc đấu tranh sinh tử giữa con người và thiên nhiên khắc nghiệt, làm nổi bật ý chí kiên cường và nỗi sợ hãi nguyên thủy của người đi biển. Khung cảnh biển cả và ý chí kiên cường .Đoạn trích mở đầu bằng sự đối lập giữa khung cảnh ghê rợn của biển cả và ý chí quyết tâm của người chèo thuyền: “Thấy nước vằn mông mốc / Xé nhau đục vật vờ / Chèo đi thôi, chèo đi!”. Hình ảnh “nước vằn mông mốc,” “xé nhau đục vật vờ” gợi lên sự hỗn loạn, dữ tợn của những con sóng đầu tiên. Tuy nhiên, người chèo thuyền (người kể chuyện) đã tự trấn an và thúc giục: “Một người cầm cán dầm cho vững, / Nước cuộn thác chớ lo / Biển nổi bão phong ba đừng run đừng rợn.” Lời thúc giục ấy không chỉ hướng đến người đồng hành mà còn là lời tự nhủ, khẳng định tinh thần thép, sẵn sàng đối mặt với mọi thử thách. Tiếp đến là mối đe dọa sinh tử và nỗi sợ hãi. Đến “rán thứ bảy,” thử thách tăng cấp độ, mang tính chất huyền thoại và siêu nhiên: “Nước ác kéo ầm ầm, / Nơi đây có quỷ dữ chặn đường, / Nơi đây có ngọ lồm bủa giăng / Chực ăn người đi biển.” Nguy hiểm không chỉ đến từ thiên nhiên mà còn từ những thế lực ma quái, đe dọa trực tiếp mạng sống. Sự thật phũ phàng được lồng ghép với yếu tố tâm linh: “Mau mau lên lấy tiền, lấy tiền ra thế, / Đem vàng bạc ra lễ chuộc thân. / Có bạc mới được qua.” Đây là sự phản ánh thực tế về tập tục cúng lễ, hối lộ thần linh để cầu mong an toàn, đồng thời là lời than trách cay đắng về một xã hội nơi sinh mạng cũng có thể được mua bằng tiền bạc. Sức mạnh Áp đảo của Thiên nhiên (Rán thứ tám và chín).Các “rán” tiếp theo đẩy con người vào cuộc chiến không cân sức. Ở “rán thứ tám,” sức mạnh của nước được so sánh một cách dân dã mà ấn tượng: “Nước đổ xuống ầm ầm, / To hơn bịch đựng lúa.” Sức mạnh thô bạo, dữ dội được cảm nhận qua âm thanh và hình ảnh: “Nước xoáy dữ ào ào, / Nước thét gào kéo xuống Long Vương.” Đỉnh điểm là “rán thứ chín,” khi biển cả hiện ra như một thực thể khổng lồ, dựng đứng “chấm trời,” với âm thanh “nước sôi gầm réo.”Trước sự áp đảo tuyệt đối ấy, ý chí kiên cường ban đầu nhường chỗ cho nỗi sợ hãi nguyên thủy và lời khẩn cầu bi ai: “Biển ơi, đừng giết tôi, / Nước hỡi, đừng lôi lấy thuyền, / Đừng cho thuyền lật ngang, / Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” Những câu thơ trực tiếp, ngắn gọn, lặp lại lời cầu xin tha thiết, thể hiện khao khát sống mãnh liệt của người đi biển. Đoạn trích này đã khắc họa thành công bi kịch và bản lĩnh của con người Việt Nam trước thử thách sinh tử nơi đầu sóng ngọn gió.

Câu 2:'

Tình thân là sợi dây vô hình nhưng bền chặt, là nền tảng vững chắc định hình cuộc sống và nhân cách mỗi con người. Trong dòng chảy hối hả của đời sống hiện đại, giá trị của tình thân không hề suy giảm mà càng trở nên quan trọng hơn, là điểm tựa tinh thần không thể thay thế.

Vây ta hiểu tình thân có nghãi là gì? Tình thân, trước hết, là nguồn cội của sự an toàn và nuôi dưỡng. Gia đình là tế bào đầu tiên của xã hội, nơi mỗi cá nhân được sinh ra và lớn lên. Tình yêu thương vô điều kiện từ cha mẹ, sự che chở của anh chị em tạo nên một không gian tâm lý an toàn tuyệt đối. Nhờ có tình thân, con người học được những bài học đầu tiên về chia sẻ, về sự bao dung và trách nhiệm. Theo thống kê về tâm lý học gia đình, những cá nhân có mối quan hệ gia đình bền chặt thường có khả năng phục hồi (resilience) cao hơn trước các biến cố cuộc đời. Sự hiện diện của gia đình trong những cột mốc quan trọng, từ những thất bại đầu đời đến những thành công rực rỡ, là minh chứng rõ ràng nhất cho vai trò nền tảng này.
Cuộc sống không thể tránh khỏi những sóng gió, và chính lúc này, tình thân trở thành điểm tựa vững chãi nhất. Khi đối mặt với khủng hoảng kinh tế, bệnh tật hay sự mất mát, những lời động viên chân thành, sự hỗ trợ không điều kiện từ người thân là liều thuốc tinh thần quý giá. Trong bối cảnh đại dịch toàn cầu COVID-19 vừa qua, khi các mối quan hệ xã hội bị giới hạn, chính sự gắn kết gia đình đã giúp nhiều người vượt qua nỗi cô đơn và áp lực. Tình thân dạy ta sự kiên nhẫn và lòng vị tha, giúp mỗi thành viên chấp nhận khuyết điểm của nhau và cùng nhau phát triển. Nó tạo ra một mạng lưới hỗ trợ không đòi hỏi sự đền đáp, khác biệt hoàn toàn với các mối quan hệ xã giao dựa trên lợi ích.
Bên cạnh đó, tình thân không chỉ là mối liên kết giữa hiện tại mà còn là sự kết nối giữa quá khứ và tương lai. Gia đình là nơi lưu giữ và truyền lại các giá trị văn hóa, truyền thống và đạo đức. Những bữa cơm sum họp, những câu chuyện kể về tổ tiên là cách thế hệ trước trao lại bản sắc cho thế hệ sau. Sự bận rộn của công việc và sự phát triển của công nghệ đôi khi khiến người trẻ lãng quên giá trị này. Tuy nhiên, việc giữ gìn và vun đắp tình thân không chỉ là trách nhiệm mà còn là cách tự làm giàu đời sống tinh thần của chính mình. Những người biết trân trọng và duy trì kết nối với gia đình thường cảm thấy mãn nguyện và có mục đích sống rõ ràng hơn.
Nói tóm lại, tình thân là tài sản vô giá mà mỗi người sở hữu. Nó không chỉ cung cấp sự hỗ trợ vật chất khi cần thiết mà còn là nguồn nuôi dưỡng tâm hồn, là cội rễ giúp con người đứng vững giữa phong ba bão táp cuộc đời. Việc nhận thức và dành thời gian vun đắp cho tình thân chính là cách ta bảo vệ nguồn sức mạnh nội tại lớn lao nhất, để cuộc sống được trọn vẹn và ý nghĩa hơn.

Câu 1.

Người kể trong văn bản là nhân vật “tôi” trong truyện. Nhân vật kể lại chính trải nghiệm của mình khi vượt biển, diễn tả trực tiếp cảm giác sợ hãi, lo lắng và cố gắng vượt qua nguy hiểm. Cách kể này giúp người đọc cảm nhận chân thực và sống động hành trình gian nan của nhân vật.

Câu 2.

Hình ảnh biển trong văn bản được miêu tả hung dữ, dữ dội và nguy hiểm:

Biển “nước cuộn thác”, “nước ác kéo ầm ầm”, “nước dựng đứng chấm trời”, “nước sôi gầm réo”.

Biển vừa là thực tại hiểm nguy, vừa là biểu tượng cho thử thách, bão tố của cuộc đời mà con người phải vượt qua.

Biển cũng là đối tượng mà nhân vật phải cầu xin, thuyết phục, thể hiện mối quan hệ con người – thiên nhiên đầy căng thẳng và khát vọng sống.

Câu 3.

Chủ đề của văn bản là: khát vọng sống, sức mạnh vượt qua thử thách và ý chí kiên cường của con người trước thiên nhiên và số phận. Đồng thời, truyện cũng phản ánh niềm tin vào cõi tâm linh và các nghi lễ dân gian trong đời sống tinh thần của người Tày – Nùng.

Câu 4.

Các rán nước (từ rán thứ sáu đến rán thứ mười hai) là biểu tượng cho những thử thách, khó khăn và hiểm nguy liên tiếp mà con người phải đối mặt trong cuộc đời. Mỗi rán nước là một chặng đường gian nan, đòi hỏi ý chí, sự kiên trì và khả năng vượt khó. Chúng tượng trưng cho sự đấu tranh không ngừng để giành lại cuộc sống và tự do, đồng thời phản ánh quan niệm nhân quả và thử thách trong tín ngưỡng dân gian.

Câu 5. Những âm thanh và cảm xúc được gợi lên trong đoạn:

“Chèo đi rán thứ chín,/ Trông thấy nước dựng đứng chấm trời,/ Khắp mặt biển nước sôi gầm réo./ Biển ơi, đừng giết tôi,/ Nước hỡi, đừng lôi lấy thuyền?”

Âm thanh được thể hiện:

“nước sôi gầm réo” → âm thanh dữ dội, vang rền của sóng biển.

Tiếng cầu cứu của nhân vật: “Biển ơi, đừng giết tôi, Nước hỡi, đừng lôi lấy thuyền?” → âm thanh kêu van, lo sợ.

Câu 1. Văn bản trên thuộc kiểu văn bản thông tin

Câu 2.  Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản là thuyết minh

Câu 3. Cách đặt nhan đề của tác giả tuy ngắn gọn, nhưng lại mang đến cho người đọc sự tò mò và chú ý đặc biệt. Thông qua từ "phát hiện" đã thu hút sự chú ý của độc giả về việc tìm ra 4 hành tinh láng riềng của Trái Đất

Câu 4. Phương tiện phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản là "hình ảnh mô phỏng sao Barnard và các hành tinh của nó", "4 hành tinh nhỏ","khối lượng dao động từ 20% đến 30%", số liệu về ngày tháng năm,...

- Tác dụng: làm cho văn bản thêm sinh động, hấp dẫn, tăng sức gợi hình gợi cảm và nhằm cung cấp thông tin mang tính xác thực, khách quan

Câu 5.Văn bản có tính chính xác và khách quan cao, vì thông tin được dẫn nguồn rõ ràng từ các tổ chức uy tín và sử dụng số liệu, dữ kiện cụ thể để minh chứng.

Câu 1.Kiểu văn bản của ngữ liệu trên là văn bản thông tin

Câu 2. một số hình ảnh, chi tiết cho thấy cách giao thương, mua bán thú vị trên chợ nổi:

+ Rao hàng bằng cây bẹo dựng đứng trên xuồng nhìn như cột ăng-ten di động

+ Chế ra cách ''bẹo'' hàng băng âm thanh lạ tai của những chiếc kèn: có kèn bấm băng tay, có kèn đạp băng chân,..

+ Những tiếng rao: Ai ăn chè đạu đen, nước dừa đường cát hôn,…

Câu 3.  tác dụng của việc sử dụng tên các địa danh trong văn bản trên là:

+ các địa danh:Cái Bè (Tiền Giang),Cái Bè (Tiền Giang)...

+ giúp người đọc xác định được nơi diễn ra chợ nổi và chợ nổi còn là nét đặc trưng của miền tây. Làm cho baaif văn thêm sinh động hấp dẫn, tăng sức gợi hình, gợi cảm.

Câu 4.  tác dụng của phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ:

+ hình ảnh về chợ nổi Ngã Bảy-Hậu Giang, các mặt hàng được bán trong chợ nổi( hoa quả, rau củ,...)

+ Các phương tiện phi ngôn ngữ trên giúp cho người đọc có cái nhìn trực quan hơn về chợ nổi, tăng tính xac thực cho văn bản, giúp người đọc dễ dàng hình dung về hoạt động của chợ nổi.

Câu 5. Chợ nổi là một nét văn hóa vùng sông nước vô cùng độc đáo đối với người dân miền Tây cũng như khách du lịch trên toàn thế giới. Đối với người miền Tây sông nước, chợ nổi như một bức tranh cuộc sống sinh động, nhiều sắc màu với các xuồng, ghe bán những hàng hóa rực rỡ tạo nên một nét văn hóa đặc sắc của người dân vùng đồng bằng châu thổ phía Nam đất nước.