Câu 1 Đoạn trích “Chén thuốc độc” của Vũ Đình Long đã khắc họa sâu sắc bi kịch tinh thần của nhân vật thầy Thông Thu khi rơi vào cảnh khánh kiệt. Trước hết, nhân vật hiện lên với sự tỉnh ngộ muộn màng: từ một người ăn chơi trác táng, “ném tiền qua cửa sổ”, Thông Thu nhận ra sai lầm của bản thân, tự dằn vặt và hối hận sâu sắc. Tuy nhiên, sự thức tỉnh ấy lại dẫn đến tâm trạng tuyệt vọng khi anh đối diện với thực tế mất hết tài sản, danh dự và nguy cơ vào tù. Đỉnh điểm của bi kịch là khi Thông Thu tìm đến cái chết như một lối thoát. Nhưng trong giây phút ấy, nhân vật vẫn giằng xé nội tâm dữ dội, nghĩ đến mẹ, vợ, em và trách nhiệm của mình. Điều này cho thấy anh chưa hoàn toàn mất đi lương tri và tình cảm. Qua nghệ thuật kịch với độc thoại nội tâm và chỉ dẫn sân khấu sinh động, tác giả đã thể hiện rõ sự suy sụp tinh thần của con người khi sa ngã, đồng thời gửi gắm thông điệp: con người cần sống có trách nhiệm, biết làm chủ bản thân trước những cám dỗ của cuộc đời. Câu 2 Trong cuộc sống hiện đại, bên cạnh những cơ hội phát triển, một bộ phận giới trẻ đang rơi vào tình trạng tiêu xài thiếu kiểm soát, thậm chí “ném tiền qua cửa sổ” như nhân vật Thông Thu trong “Chén thuốc độc”. Đây là một thực trạng đáng lo ngại, ảnh hưởng trực tiếp đến tương lai của mỗi cá nhân và cả xã hội. Trước hết, tiêu xài thiếu kiểm soát là việc sử dụng tiền bạc một cách bừa bãi, không có kế hoạch, chi tiêu vượt quá khả năng tài chính của bản thân. Nhiều bạn trẻ hiện nay dễ bị cuốn vào lối sống hưởng thụ: mua sắm theo trào lưu, chạy theo hàng hiệu, tiêu tiền cho những nhu cầu không thực sự cần thiết. Thậm chí, không ít người còn vay nợ, dùng thẻ tín dụng để thỏa mãn nhu cầu nhất thời, dẫn đến áp lực tài chính nặng nề. Nguyên nhân của hiện tượng này đến từ nhiều phía. Trước hết là do tâm lí sính hình thức, thích thể hiện bản thân của một bộ phận giới trẻ. Họ muốn khẳng định mình qua vật chất thay vì giá trị thực. Bên cạnh đó, sự phát triển của mạng xã hội khiến nhiều người dễ bị ảnh hưởng bởi lối sống xa hoa, hào nhoáng. Ngoài ra, việc thiếu kĩ năng quản lí tài chính cá nhân cũng là một nguyên nhân quan trọng. Nhiều bạn trẻ chưa được trang bị kiến thức về tiết kiệm, chi tiêu hợp lí nên dễ rơi vào tình trạng mất kiểm soát. Hậu quả của thói quen này là rất nghiêm trọng. Trước hết, nó khiến người trẻ rơi vào khủng hoảng tài chính, nợ nần chồng chất, thậm chí ảnh hưởng đến gia đình. Về lâu dài, lối sống này làm mai một ý chí phấn đấu, khiến con người trở nên phụ thuộc, thiếu trách nhiệm với bản thân. Không chỉ vậy, nó còn góp phần hình thành một lối sống thực dụng, đề cao vật chất hơn giá trị tinh thần, gây ảnh hưởng tiêu cực đến xã hội. Tuy nhiên, không thể phủ nhận rằng việc chi tiêu là nhu cầu chính đáng. Điều quan trọng là mỗi người cần biết kiểm soát và cân đối. Giới trẻ cần xây dựng thói quen lập kế hoạch chi tiêu, phân biệt rõ nhu cầu và mong muốn, ưu tiên những giá trị thiết thực. Đồng thời, cần học cách tiết kiệm, đầu tư cho tương lai thay vì tiêu xài ngắn hạn. Gia đình và nhà trường cũng nên giáo dục sớm về kĩ năng tài chính cá nhân, giúp các bạn trẻ có nhận thức đúng đắn. Bản thân mỗi người trẻ cần ý thức rằng tiền bạc không chỉ là phương tiện hưởng thụ mà còn là kết quả của lao động và trách nhiệm. Sống tiết kiệm không có nghĩa là keo kiệt, mà là biết trân trọng giá trị của đồng tiền và hướng đến tương lai bền vững. Tóm lại, tiêu xài thiếu kiểm soát là một thói quen nguy hiểm mà giới trẻ cần tránh. Bài học từ nhân vật Thông Thu là lời cảnh tỉnh sâu sắc: nếu không biết làm chủ bản thân, con người rất dễ đánh mất tất cả. Vì vậy, hãy sống có trách nhiệm, chi tiêu hợp lí để xây dựng một cuộc sống ổn định và ý nghĩa.

Câu 1: Văn bản “Chén thuốc độc” thuộc thể loại kịch.

Câu 2: Đoạn trích chủ yếu được triển khai bằng ngôn ngữ độc thoại

Câu 3: Một số lời chỉ dẫn sân khấu: “(Bóp trán nghĩ ngợi)” “(Một mình, thở dài)” “(Đứng dậy lấy chai dấm thanh…)” “(Cầm cốc nâng lên sắp uống lại đặt xuống)” Vai trò: Giúp thể hiện hành động, cử chỉ, trạng thái tâm lí của nhân vật. Làm rõ diễn biến nội tâm:do dự, dằn vặt, tuyệt vọng. Tăng tính sinh động, kịch tính cho văn bản kịch.

Câu 4: Diễn biến tâm lí của thầy Thông Thu: Hồi II: Nhận ra sự sa sút tài sản -> hối hận, tự trách bản thân. Ý thức được lỗi lầm: ăn chơi, không nghe lời khuyên -> xấu hổ, day dứt. Hồi III: Rơi vào tuyệt vọng: hết tiền, mất danh dự, sắp vào tù. Nảy sinh ý định tìm đến cái chết để giải thoát. Tuy nhiên còn giằng co nội tâm: nghĩ đến mẹ, vợ, em -> do dự, chưa dứt khoát. -> Tâm lí chuyển từ hối hận -> tuyệt vọng -> giằng xé.

Câu 5: Em không đồng tình với quyết định tìm đến cái chết của thầy Thông Thu. Bởi vì cái chết không giải quyết được vấn đề mà còn để lại đau khổ cho gia đình. Dù mắc sai lầm, con người vẫn có thể sửa chữa và làm lại cuộc đời. Thầy Thông Thu cần dũng cảm đối diện hậu quả, chịu trách nhiệm và cố gắng thay đổi. Sự sống luôn quý giá hơn việc trốn tránh bằng cái chết.