Câu 1. (2,0 điểm)

Đoạn văn (khoảng 200 chữ):

Trong khổ thơ cuối bài “Tương tư”, hình ảnh “giầu” và “cau“ không chỉ mang vẻ đẹp dân gian quen thuộc mà còn chứa đựng ý nghĩa biểu tượng sâu sắc về tình yêu đôi lứa.

“Nhà em có một giàn giầu,
Nhà anh có một hàng cau liên phòng.
Thôn Đoài thì nhớ thôn Đông,
Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào?”

Trong văn hoá Việt, cau – giầu là biểu tượng cho tình yêu và hôn nhân bền chặt. Hai thứ ấy chỉ thật sự có ý nghĩa khi đi đôi với nhau, như chàng trai và cô gái khi yêu thương, gắn bó. Nguyễn Bính mượn hình ảnh ấy để nói lên nỗi tương tư thắm thiết, đậm tình mà vẫn kín đáo, e ấp. Câu hỏi tu từ “Cau thôn Đoài nhớ giầu không thôn nào?” vừa hóm hỉnh vừa xót xa, thể hiện nỗi nhớ khôn nguôi của chàng trai, đồng thời gợi nét duyên mộc mạc của tình quê. Qua cặp hình tượng “cau – giầu”, Nguyễn Bính đã gửi gắm niềm khao khát sum vầy, hòa hợp trong tình yêu, đồng thời tôn vinh vẻ đẹp bình dị, chân thật của tâm hồn người nông thôn Việt Nam.

Câu 2.

Leonardo DiCaprio từng nói: “Hành tinh của chúng ta là nơi duy nhất mà chúng ta có thể sống, chúng ta cần bảo vệ nó.”Câu nói ngắn gọn nhưng chứa đựng lời nhắc nhở sâu sắc về trách nhiệm của con người đối với Trái Đất – ngôi nhà chung của nhân loại.

Trái Đất là nơi duy nhất có sự sống, là mái nhà nuôi dưỡng con người và muôn loài. Thế nhưng, ngày nay, môi trường đang bị tàn phá nghiêm trọng: rừng bị chặt phá, biển bị ô nhiễm, không khí ngột ngạt bởi khói bụi, khí hậu biến đổi cực đoan… Nguyên nhân chính là do lối sống thiếu ý thức, khai thác thiên nhiên vô độ của con người. Khi ta làm tổn thương hành tinh này, chính chúng ta phải gánh chịu hậu quả: thiên tai, dịch bệnh, khan hiếm tài nguyên và sự đe dọa tới sự sống của các thế hệ tương lai.Bảo vệ Trái Đất không phải là việc của riêng ai, mà là trách nhiệm chung của toàn nhân loại. Mỗi cá nhân có thể bắt đầu từ những hành động nhỏ: tiết kiệm năng lượng, hạn chế rác thải nhựa, trồng cây xanh, sử dụng phương tiện thân thiện với môi trường… Các quốc gia, doanh nghiệp cũng cần có chính sách phát triển bền vững, đặt lợi ích của môi trường lên hàng đầu. Khi mỗi người đều hành động, sức mạnh cộng hưởng ấy sẽ cứu lấy hành tinh xanh.Lời nhắn của Leonardo DiCaprio không chỉ là lời kêu gọi, mà còn là một cảnh tỉnh. Trái Đất không cần con người để tồn tại, nhưng con người không thể sống nếu thiếu Trái Đất. Bảo vệ hành tinh này chính là bảo vệ chính cuộc sống, tương lai và hạnh phúc của chúng ta.

Vậy nên,ý kiến trên khẳng định một chân lý giản dị mà cấp thiết: Trái Đất là nhà – hãy sống và yêu thương như người giữ nhà. Chỉ khi biết trân trọng và bảo vệ hành tinh này, con người mới thật sự xứng đáng với sự sống mà thiên nhiên đã trao tặng.

Câu 1.
Thể thơ: Thơ lục bát (một cặp câu 6 – 8 tiếng, gieo vần nhịp nhàng theo lối truyền thống dân gian).

Câu 2.
Cụm từ “chín nhớ mười mong” diễn tả nỗi nhớ sâu sắc, da diết, triền miên của người đang yêu. Cách dùng số từ tăng tiến “chín – mười” làm nổi bật cường độ tình cảm, cho thấy tâm hồn người con trai luôn hướng về người mình thương, nhớ nhung khôn nguôi.

Câu 3.
Biện pháp tu từ: Nhân hoá – “Thôn Đoài ngồi nhớ thôn Đông.”
Tác dụng:Biến không gian địa lý (hai thôn) thành hai nhân vật có tâm hồn, cảm xúc.Gợi nên nét duyên dáng, mộc mạc của tình quê; đồng thời thể hiện gián tiếp nỗi nhớ tha thiết, kín đáo của chàng trai đối với cô gái.

Câu 4.
Hai câu thơ:

“Bao giờ bến mới gặp đò?
Hoa khuê các bướm giang hồ gặp nhau?”
gợi cảm giác khát khao, mong chờ, nhưng cũng đầy xa vời và vô vọng. Hình ảnh “bến – đò”, “hoa – bướm” vừa mang vẻ đẹp lãng mạn, vừa ẩn chứa nỗi buồn chia cách, tượng trưng cho tình yêu chưa được đáp lại, cho những mong ước được sum vầy mà vẫn cách trở.

Câu 5.
Từ tâm trạng tương tư tha thiết trong bài thơ, em nhận thấy tình yêu là một giá trị thiêng liêng và cần thiết trong cuộc sống. Tình yêu khiến con người biết rung động, biết nhớ thương và sống sâu sắc hơn. Dù có thể mang đến nỗi buồn, nhưng chính tình yêu làm cho cuộc đời thêm ý nghĩa, giúp con người biết trân trọng và hướng đến những điều tốt đẹp, chân thành.

Câu 1.

Bài thơ “Những bóng người trên sân ga” của Nguyễn Bính là một bức tranh chan chứa nỗi buồn chia ly – một đề tài quen thuộc nhưng được thể hiện bằng giọng điệu riêng, rất đậm chất trữ tình dân gian. Qua hình ảnh những cuộc tiễn đưa ở sân ga, nhà thơ đã khắc họa nhiều cung bậc cảm xúc của con người trong khoảnh khắc chia xa: bịn rịn, thương nhớ, cô đơn và xót xa. Điệp cấu trúc “Có lần tôi thấy…” vừa tạo nhịp điệu da diết, vừa như những lớp sóng cảm xúc dâng lên trong lòng người chứng kiến. Hình ảnh “bóng người”, “chiếc khăn”, “bàn tay”, “đôi mắt” được sử dụng giản dị mà gợi cảm, thể hiện sâu sắc sự mong manh của kiếp người phiêu bạt giữa dòng đời. Nghệ thuật tả thực kết hợp trữ tình giúp bức tranh chia ly trên sân ga vừa cụ thể, vừa thấm đẫm chất thơ. Bài thơ không chỉ là tiếng thở dài về nỗi buồn tiễn biệt mà còn là lời nhắn gửi về tình người, về khát vọng sum họp và yêu thương trong cuộc sống.

Câu 2.

Trong một bài thơ nổi tiếng, nhà thơ Mỹ Robert Frost viết:
“Trong rừng có nhiều lối đi
Và tôi chọn lối đi chưa có dấu chân người.”
Câu thơ gợi cho ta suy ngẫm sâu sắc về sự chủ động lựa chọn lối đi riêng và tinh thần sáng tạo trong cuộc sống.

Mỗi con người đều có một hành trình riêng để khẳng định bản thân. Giữa muôn ngả đường của cuộc đời, nhiều người chọn đi theo những lối mòn an toàn, ít rủi ro; nhưng cũng có những người dũng cảm bước đi trên con đường mới – con đường chưa ai từng đi qua. Sự chủ động lựa chọn và sáng tạo ấy không chỉ thể hiện bản lĩnh mà còn là nền tảng để con người phát triển, để xã hội tiến lên. Nếu ai cũng rập khuôn, sao có thể có những phát minh, sáng tác, hay những đột phá vĩ đại làm thay đổi thế giới?

Trong thực tế, những người thành công thường là người dám nghĩ khác, làm khác. Steve Jobs không chấp nhận sao chép ý tưởng mà sáng tạo ra những sản phẩm mang tính cách mạng; nhà thơ Nguyễn Bính dám giữ hồn quê giữa phong trào thơ mới Tây hóa; hay bao bạn trẻ ngày nay dám khởi nghiệp bằng những ý tưởng độc đáo, góp phần tạo nên giá trị mới. Họ đều có điểm chung là chủ động lựa chọn con đường riêng với niềm tin và nỗ lực không ngừng.

Tuy vậy, chọn “lối đi chưa có dấu chân người” không có nghĩa là liều lĩnh hay bất chấp. Sự sáng tạo chân chính phải dựa trên hiểu biết, bản lĩnh và trách nhiệm. Con đường mới luôn có khó khăn, nhưng chỉ khi dám bước đi, ta mới có cơ hội khám phá năng lực của chính mình và đóng góp điều mới mẻ cho cuộc đời.

Từ đó, mỗi người trẻ hôm nay cần nuôi dưỡng tinh thần độc lập, dám ước mơ, dám khác biệt, nhưng cũng phải không ngừng học hỏi để lựa chọn hướng đi đúng đắn. Bởi cuộc sống chỉ thật sự có ý nghĩa khi ta được là chính mình, khi ta dám bước đi bằng đôi chân và trí tuệ của mình trên con đường riêng.

Câu 1.
Thể thơ: Thơ bảy chữ (mỗi dòng có 7 tiếng).

Câu 2.
Khổ cuối:

Những chiếc khăn mầu thổn thức bay,
Những bàn tay vẫy những bàn tay,
Những đôi mắt ướt nhìn đôi mắt,
Buồn ở đâu hơn ở chốn này?

→ Vần: bay – tay – này
→ Kiểu vần: Vần liền (vần chân, gieo liên tiếp giữa các câu 1, 2, 4).

Câu 3.
Biện pháp tu từ chủ đạo: Điệp cấu trúc (“Có lần tôi thấy…”) và ẩn dụ hình ảnh “bóng người”.
Tác dụng:Điệp cấu trúc tạo nhịp điệu trầm buồn, gợi sự lặp lại của những cuộc chia ly trên sân ga.Hình ảnh ẩn dụ “bóng người” làm nổi bật nỗi cô đơn, lưu luyến và khắc khoải chia xa trong cuộc đời.

Câu 4.
Đề tài: Cảnh chia ly trên sân ga – một nét sinh hoạt quen thuộc trong đời sống con người.
Chủ đề: Nỗi buồn, sự xúc động và tình người sâu sắc ẩn trong những cuộc chia tay, chia ly của kiếp người phiêu bạt.

Câu 5.
Yếu tố tự sự: Bài thơ được kể qua lời chứng kiến của “tôi” – người quan sát các cảnh chia ly (“Có lần tôi thấy…”).
Tác dụng:Làm cho bài thơ mang màu sắc tự sự trữ tình, gợi cảm giác chân thực, sống động.Giúp thể hiện tình cảm nhân ái, đồng cảm sâu sắc của nhà thơ trước nỗi buồn chia xa của con người.Qua cái nhìn của “tôi”, cảm xúc buồn thương, day dứt được lan tỏa nhẹ nhàng mà thấm thía.