Câu 1: Lao động và ước mơ có mối quan hệ gắn bó chặt chẽ, không thể tách rời trong cuộc sống của mỗi con người. Ước mơ là mục tiêu, là điểm đến mà ta khao khát vươn tới, còn lao động chính là con đường hiện thực hóa những ước mơ ấy. Nếu chỉ có ước mơ mà không chịu lao động, ước mơ sẽ mãi chỉ là những điều viển vông, xa rời thực tế. Ngược lại, lao động không có ước mơ dẫn dắt thì dễ trở nên đơn điệu, thiếu phương hướng và ý nghĩa. Chính ước mơ tạo động lực để con người nỗ lực, kiên trì vượt qua khó khăn trong lao động; còn lao động lại giúp con người rèn luyện bản thân, tích lũy kinh nghiệm để từng bước chạm tới ước mơ. Trong thực tế, những người thành công đều là những người biết nuôi dưỡng ước mơ và bền bỉ lao động để biến nó thành hiện thực. Vì vậy, mỗi chúng ta cần xác định cho mình một ước mơ đúng đắn và không ngừng học tập, lao động nghiêm túc để đạt được mục tiêu ấy, từ đó tạo nên một cuộc sống có ý nghĩa. Câu 2: Bài thơ “Nhớ” của Nguyễn Đình Thi thể hiện một cách sâu sắc và cảm động tâm trạng của nhân vật trữ tình – người chiến sĩ trong những năm tháng kháng chiến. Đó là nỗi nhớ da diết hòa quyện giữa tình yêu đôi lứa và tình yêu đất nước, tạo nên vẻ đẹp vừa riêng tư vừa lớn lao. Mở đầu bài thơ là hình ảnh thiên nhiên giàu sức gợi: “Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh / Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây”. Nỗi nhớ không được nói trực tiếp mà được gửi gắm qua hình ảnh ngôi sao, ngọn lửa. Những hình ảnh ấy vừa mang ý nghĩa thực, vừa mang ý nghĩa biểu tượng. Ngôi sao soi đường trong đêm tối, cũng như nỗi nhớ của người chiến sĩ luôn âm thầm, bền bỉ dẫn lối cho anh trên hành trình chiến đấu. Tiếp đó, “Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh / Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây” gợi lên cảm giác ấm áp giữa hoàn cảnh gian khổ. Như vậy, nỗi nhớ không chỉ là cảm xúc mà còn là nguồn động viên tinh thần, giúp người lính vượt qua thử thách. Đến khổ thơ tiếp theo, tình cảm được bộc lộ trực tiếp hơn: “Anh yêu em như anh yêu đất nước / Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần”. Đây là một so sánh độc đáo, thể hiện sự hòa quyện giữa tình yêu cá nhân và tình yêu Tổ quốc. Tình yêu đôi lứa không tách rời mà gắn bó sâu sắc với tình yêu đất nước, cùng chung một vẻ đẹp vừa gian khổ vừa rực rỡ. Nỗi nhớ người yêu trở nên thường trực: “Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước / Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn”. Điệp cấu trúc “mỗi… mỗi…” nhấn mạnh nỗi nhớ hiện diện trong mọi khoảnh khắc của đời sống, cho thấy tình cảm chân thành, sâu nặng của người chiến sĩ. Ở khổ cuối, cảm xúc được nâng lên thành lí tưởng: “Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt… / Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực…”. Những hình ảnh ánh sáng tiếp tục được sử dụng để biểu tượng cho tình yêu và niềm tin. Tình yêu ấy không chỉ dừng lại ở nỗi nhớ cá nhân mà còn trở thành sức mạnh tinh thần, giúp con người “chiến đấu suốt đời” và “kiêu hãnh làm người”. Tâm trạng của nhân vật trữ tình lúc này không còn chỉ là nhớ nhung da diết mà đã chuyển hóa thành ý chí, niềm tin và lí tưởng sống cao đẹp. Như vậy, tâm trạng của nhân vật trữ tình trong bài thơ “Nhớ” là sự kết hợp hài hòa giữa nỗi nhớ người yêu, tình yêu đất nước và ý chí chiến đấu. Nỗi nhớ không làm con người yếu mềm mà ngược lại trở thành nguồn sức mạnh tinh thần to lớn. Qua đó, Nguyễn Đình Thi đã khắc họa thành công vẻ đẹp tâm hồn của người chiến sĩ trong kháng chiến: giàu tình cảm, giàu lí tưởng và luôn hướng tới những giá trị cao đẹp. Bài thơ vì thế không chỉ là lời bày tỏ tình yêu mà còn là bản ca về con người Việt Nam trong những năm tháng chiến đấu gian khổ mà anh hùng.

Câu 1. Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận. Câu 2. Văn bản bàn về: ý nghĩa, vai trò của lao động đối với con người và xã hội, đặc biệt nhấn mạnh việc con người cần nhận thức được giá trị và niềm vui trong lao động. Câu 3. Bằng chứng tác giả đưa ra: Chim non được bố mẹ mớm mồi nhưng khi lớn phải tự kiếm ăn. Hổ, sư tử cũng tự săn mồi để tồn tại. Nhận xét: → Các dẫn chứng cụ thể, gần gũi, tiêu biểu trong tự nhiên, giúp làm rõ rằng lao động là quy luật sống của mọi sinh vật → tăng tính thuyết phục. Câu 4. Câu nói gợi cho em suy nghĩ: → Lao động không chỉ để sống mà còn là nguồn mang lại niềm vui và hạnh phúc. → Nếu biết yêu thích, trân trọng lao động, con người sẽ thấy cuộc sống có ý nghĩa hơn. → Ngược lại, nếu coi lao động là gánh nặng, con người dễ cảm thấy mệt mỏi, chán nản và khó đạt được hạnh phúc. Câu 5. Một biểu hiện trong thực tế: → Có người lười lao động, chỉ muốn hưởng thụ, dựa dẫm vào gia đình hoặc người khác. → Ví dụ: một số bạn trẻ không chịu học tập, làm việc mà chỉ muốn kiếm tiền nhanh, sống ảo, ngại khó ngại khổ. → Điều này cho thấy họ chưa nhận thức đúng vai trò và ý nghĩa của lao động trong cuộc sống.