Câu 1.

Phương thức biểu đạt chính là Nghị luận.

Câu 2.

Văn bản bàn về vai trò, giá trị và ý nghĩa của lao động đối với sự tồn tại của muôn loài và hạnh phúc của con người, cũng như mối quan hệ giữa lao động cá nhân và lợi ích cộng đồng.

Câu 3.

• Bằng chứng:

• Chim yến: Khi lớn lên phải tự mình đi kiếm mồi (thay vì được bố mẹ mớm như lúc non).

• Hổ và sư tử: Cũng phải tự mình lao động (săn mồi) để tồn tại.

• Nhận xét: Các bằng chứng này rất cụ thể, thực tế và khách quan. Việc lấy ví dụ từ thế giới tự nhiên giúp người đọc dễ dàng chấp nhận quy luật: lao động là bản năng sinh tồn tất yếu của mọi sinh vật trước khi nói đến những giá trị cao hơn ở con người.

Câu 4.

• Lao động không chỉ là gánh nặng hay nghĩa vụ để kiếm sống, mà là nguồn sống tinh thần.

• Khi chúng ta làm việc với sự đam mê và tìm thấy niềm vui, công việc sẽ trở nên nhẹ nhàng, giúp cuộc sống có mục đích và ý nghĩa hơn.

• Ngược lại, nếu coi lao động là sự cưỡng ép, con người sẽ luôn cảm thấy mệt mỏi và bế tắc. Hạnh phúc thật sự nằm ở thái độ của chúng ta đối với công việc mỗi ngày.

Câu 5.

• Thái độ lười biếng, ỷ lại: Nhiều người (đặc biệt là một bộ phận giới trẻ) có tư tưởng "ngồi mát ăn bát vàng", thích hưởng thụ nhưng không muốn làm việc, dựa dẫm vào gia đình.

• Coi thường những công việc chân tay: Có người cho rằng chỉ có lao động trí óc mới cao quý, từ đó nảy sinh thái độ xem nhẹ những người lao động phổ thông, công nhân, lao công... trong khi mọi nghề nghiệp chính đáng đều đóng góp giá trị cho xã hội.

• Làm việc đối phó: Làm việc chỉ vì tiền hoặc vì sợ bị trách phạt, không đặt tâm huyết và không tìm thấy giá trị nhân văn trong việc mình làm.