câu 1:

Đoạn trích từ “Chèo đi rán thứ sáu” đến “Đừng cho tôi bỏ thân chốn này, biển hỡi!” đã khắc họa sinh động hành trình vượt biển đầy hiểm nguy của nhân vật trữ tình trong cõi âm. Trước hết, thiên nhiên hiện lên vô cùng dữ dội, đáng sợ với những hình ảnh như “nước cuộn thác”, “nước ác kéo ầm ầm”, “nước sôi gầm réo”, “nước dựng đứng chấm trời”. Biển không còn là không gian quen thuộc mà trở thành thế lực hung bạo, có thể cướp đi mạng sống con người bất cứ lúc nào. Bên cạnh đó, yếu tố huyền bí dân gian được thể hiện qua hình ảnh quỷ dữ, Long Vương, lễ chuộc thân, làm tăng thêm cảm giác rùng rợn và ám ảnh. Trong bối cảnh ấy, tiếng kêu van “Biển ơi, đừng giết tôi” vang lên tha thiết, thể hiện nỗi sợ hãi tột cùng nhưng cũng là khát vọng mãnh liệt được sống, được vượt qua số phận nghiệt ngã. Qua đoạn trích, tác giả dân gian không chỉ tái hiện một chuyến vượt biển đầy thử thách mà còn gửi gắm niềm xót thương sâu sắc cho thân phận con người nhỏ bé, bất hạnh trong cõi đời và cõi âm.

Câu 2:

Bài làm

Trong cuộc sống của mỗi con người, có những giá trị bền vững không bao giờ mất đi theo thời gian, trong đó tình thân luôn giữ một vị trí đặc biệt quan trọng. Tình thân không chỉ là sợi dây gắn kết máu mủ mà còn là nguồn sức mạnh tinh thần giúp con người vượt qua mọi khó khăn, thử thách.

Trước hết, tình thân là nơi con người được yêu thương và chở che vô điều kiện. Gia đình là điểm tựa đầu tiên của mỗi cá nhân, nơi ta được sinh ra, lớn lên và học cách làm người. Khi vấp ngã, mệt mỏi hay thất bại, vòng tay của người thân luôn sẵn sàng đón ta trở về mà không đòi hỏi sự đền đáp. Chính sự bao dung ấy giúp con người có thêm niềm tin để đứng dậy và bước tiếp. Không phải ngẫu nhiên mà trong những lúc khó khăn nhất, ta thường nghĩ đến cha mẹ, anh em – những người luôn lo lắng cho ta bằng tình cảm chân thành nhất.

Không chỉ dừng lại ở sự yêu thương, tình thân còn góp phần hình thành nhân cách con người. Những bài học về lòng nhân ái, sự sẻ chia, trách nhiệm và hi sinh thường bắt đầu từ chính gia đình. Một người lớn lên trong tình yêu thương sẽ dễ biết yêu thương người khác, biết sống tử tế và có trách nhiệm với cộng đồng. Ngược lại, sự đổ vỡ, lạnh nhạt trong tình thân có thể để lại những vết thương tinh thần sâu sắc, khiến con người trở nên cô độc, thậm chí đánh mất phương hướng sống.

Tình thân còn là sức mạnh giúp con người vượt qua nghịch cảnh. Trong hoạn nạn, khi vật chất có thể mất đi, danh vọng có thể tan biến, thì tình thân vẫn ở lại như một ngọn lửa sưởi ấm tâm hồn. Biết bao con người đã đứng vững trước bệnh tật, thiên tai hay biến cố cuộc đời nhờ sự động viên, hi sinh thầm lặng của người thân. Chính điều đó làm cho tình thân trở thành giá trị thiêng liêng, không gì có thể thay thế.

Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại, không ít người vì mải mê chạy theo danh lợi, công việc mà vô tình lãng quên tình thân. Sự thờ ơ, ích kỉ có thể làm rạn nứt những mối quan hệ ruột thịt vốn rất đáng trân trọng. Điều này nhắc nhở mỗi chúng ta cần biết gìn giữ, nuôi dưỡng tình thân bằng sự quan tâm, chia sẻ và thấu hiểu từ những điều nhỏ bé nhất.

Tóm lại, tình thân là giá trị cốt lõi làm nên ý nghĩa của cuộc sống con người. Biết trân trọng và giữ gìn tình thân không chỉ giúp mỗi cá nhân sống hạnh phúc hơn mà còn góp phần xây dựng một xã hội nhân văn, bền vững.

Câu 1:

Người kể trong văn bản là nhân vật trữ tình xưng “tôi” – linh hồn người em bị chết oan, bị bắt làm sa dạ sa dồng, trực tiếp chèo thuyền vượt biển và kể lại hành trình mười hai rán nước.

Câu 2 :

Hình ảnh biển hiện ra với những đặc điểm:

Dữ dội, hung bạo, đầy đe dọa: nước cuộn thác, nước ác kéo ầm ầm, nước xoáy dữ, nước sôi gầm réo.

Huyền bí, đáng sợ: gắn với quỷ dữ, Long Vương, cõi âm.

Có sức hủy diệt con người, khiến con người luôn ở thế nhỏ bé, mong manh.

Câu 3:

Chủ đề của văn bản là:
→ Hành trình vượt biển đầy hiểm nguy của linh hồn người chết oan trong cõi âm, qua đó thể hiện nỗi đau khổ, bi kịch số phận con người và niềm khát vọng được sống, được trở về bình an, đồng thời phản ánh quan niệm dân gian về thế giới bên kia của người Tày – Nùng.

Câu 4:

Các rán nước trong văn bản là biểu tượng cho những thử thách, tai ương và nỗi thống khổ chồng chất mà con người (đặc biệt là linh hồn người chết oan) phải trải qua trên hành trình số phận, cũng là biểu tượng cho con đường sinh – tử đầy gian nan.

Câu 5:

Những âm thanh được thể hiện: “gầm réo”, “sôi”, “thét gào” (hàm nghĩa), “ầm ầm”.

Những âm thanh đó gợi cảm xúc sợ hãi, hoảng loạn, tuyệt vọng, làm nổi bật sự dữ dội của biển cả và nỗi bất lực, van xin của con người trước sức mạnh khủng khiếp của thiên nhiên và cõi âm.

câu 1:

Bài làm

Nhân vật bé Em trong truyện “Áo Tết” là một cô bé ngoan ngoãn, hồn nhiên và giàu tình cảm. Lúc đầu, bé Em rất mong chờ được mẹ mua cho chiếc áo mới để mặc trong dịp Tết như bao bạn khác. Khi biết mẹ không đủ tiền, Em cảm thấy buồn và tủi thân. Tuy nhiên, khi được tặng chiếc áo mới từ bạn, Em không chỉ vui mừng mà còn thể hiện tấm lòng nhân hậu, biết yêu thương và trân trọng tình cảm chân thành. Bé Em hiểu rằng, điều quý giá hơn cả chiếc áo là tình bạn trong sáng giữa mình và bạn nhỏ kia. Nhờ vậy, Em nhận ra giá trị của sự sẻ chia, của tấm lòng con người trong cuộc sống. Qua nhân vật bé Em, tác giả muốn gửi gắm thông điệp: tình cảm chân thành và sự yêu thương mới là món quà ý nghĩa nhất, hơn mọi vật chất tầm thường.

câu 2:

Bài làm

Trong văn bản “Áo Tết”, bé Em ban đầu rất ao ước có một chiếc áo đầm mới để mặc trong ngày Tết. Thế nhưng, sau khi chứng kiến sự quan tâm chân thành của bạn mình, em nhận ra rằng tình bạn, sự sẻ chia và yêu thương giữa con người mới là điều quý giá hơn cả. Câu chuyện giản dị mà sâu sắc ấy gợi cho chúng ta suy nghĩ về mối quan hệ giữa giá trị vật chất và giá trị tinh thần trong cuộc sống hiện đại — làm sao để con người sống hài hòa, cân bằng giữa hai phương diện này?

Trước hết, vật chất là những điều hữu hình, đáp ứng nhu cầu thiết yếu của con người như ăn, mặc, ở, đi lại... Trong khi đó, tinh thần là thế giới cảm xúc, niềm tin, tình yêu thương, các giá trị đạo đức và tri thức. Vật chất giúp chúng ta tồn tại; tinh thần giúp chúng ta sống có ý nghĩa. Một cuộc sống chỉ chú trọng vật chất mà quên đi tinh thần sẽ trở nên trống rỗng và vô vị, còn nếu chỉ mơ mộng tinh thần mà quên lo cho đời sống vật chất thì con người khó có thể duy trì hạnh phúc lâu dài.

Trong xã hội hiện đại, nhiều người dễ rơi vào cạm bẫy của chủ nghĩa vật chất, coi tiền bạc, danh vọng, hàng hiệu là thước đo giá trị bản thân. Không ít người mải mê kiếm tiền mà đánh mất thời gian dành cho gia đình, quên chăm sóc sức khỏe hay không còn cảm xúc chân thành với người khác. Khi vật chất trở thành mục đích cuối cùng, con người dễ bị cuốn vào vòng xoáy so sánh, ganh đua và cô đơn. Ngược lại, cũng có người xem nhẹ vật chất, chỉ mải theo đuổi lý tưởng hoặc cảm xúc mà không lo rèn luyện năng lực, không biết tự lập — điều đó cũng khiến họ dễ gặp khó khăn, lệ thuộc và mất tự do. Vì vậy, điều quan trọng là con người phải biết cân bằng giữa vật chất và tinh thần. Cân bằng không có nghĩa là chia đều, mà là biết đặt mỗi giá trị đúng vị trí của nó: vật chất là nền tảng để sống, còn tinh thần là mục tiêu để sống đẹp. Khi con người biết kiếm tiền bằng sức lao động chân chính, biết trân trọng những gì mình có, đồng thời giữ được lòng nhân ái, sự trung thực và tình yêu thương, thì cuộc sống mới thật sự trọn vẹn.

Để xây dựng lối sống hài hòa giữa vật chất và tinh thần, chúng ta có thể bắt đầu từ những việc làm nhỏ bé như biết tiết kiệm, chi tiêu hợp lý, không chạy theo hàng hiệu hay hình thức; dành thời gian cho gia đình, bạn bè, quan tâm và chia sẻ nhiều hơn; giữ gìn sức khỏe, đọc sách, tham gia hoạt động thiện nguyện để bồi dưỡng tâm hồn; làm việc chăm chỉ nhưng cũng biết nghỉ ngơi, tận hưởng vẻ đẹp của cuộc sống; và quan trọng hơn hết là luôn sống với lòng biết ơn, tôn trọng giá trị con người hơn giá trị tiền bạc.

Như bé Em trong truyện “Áo Tết”, khi hiểu rằng tình bạn đáng quý hơn chiếc áo mới, em đã học được bài học lớn về cách nhìn nhận giá trị trong cuộc sống. Con người hiện đại cũng cần học cách ấy — biết yêu thương, sẻ chia, và trân trọng cả vật chất lẫn tinh thần. Bởi chỉ khi hai giá trị ấy hòa quyện, chúng ta mới thực sự có một cuộc sống giàu có cả bên ngoài lẫn bên trong

câu 1:

Văn bản trên thuộc thể loại truyện ngắn

câu 2:

Đề tài của văn bản "Áo Tết" là tình bạn giữa hai bé Em và Bích, và tình cảm của người bạn nhỏ đối với chiếc áo mới vào dịp Tết.

câu 3:

Trong đoạn trích, điểm nhìn thay đổi từ người kể chuyện (ngôi thứ ba) sang góc nhìn của nhân vật bé Em. Việc thay đổi này giúp người đọc cảm nhận sâu sắc hơn về sự ngây thơ và tình cảm trong sáng của trẻ thơ, đồng thời làm nổi bật sự đáng yêu và sự quan tâm trong tình bạn của các nhân vật.

câu 4:

Chiếc áo đầm hồng thể hiện tính cách của nhân vật Bích, một cô bé có suy nghĩ sâu sắc và thấu hiểu tình bạn. Mặc dù chiếc áo này không phải là đẹp nhất, nhưng đối với bé Em, đó là món quà Tết đặc biệt, thể hiện tình cảm chân thành và sự chia sẻ trong tình bạn.

câu 5:

Bài học rút ra từ câu chuyện là tình bạn thật sự không cần những vật chất đắt tiền hay xa hoa, mà là sự sẻ chia, quan tâm lẫn nhau. Những hành động nhỏ, như tặng cho nhau một chiếc áo dù không đẹp nhất, cũng đủ để thể hiện tình cảm sâu sắc giữa các bạn.