câu1 Nhân vật Thứ trong đoạn trích không chỉ là hình ảnh điển hình của người trí thức tiểu tư sản trong xã hội cũ mà còn là biểu tượng sống động cho bi kịch nội tâm và sự mâu thuẫn giữa ước mơ và hiện thực tàn nhẫn. Thứ từng nuôi dưỡng những hoài bão lớn lao, khát vọng vươn lên, trở thành người có ích và thay đổi được xã hội. Những năm tháng học hành say mê, những kỳ vọng vào tương lai rực rỡ cho thấy sức trẻ đầy nhiệt huyết và niềm tin vào chính mình. Thế nhưng, cuộc sống thực tế đã dần bào mòn tất cả. Nghèo đói, bệnh tật, thất nghiệp và áp lực gia đình đã khiến Thứ trở nên chán nản, nhu nhược và dần đánh mất chính mình. Sự tuyệt vọng ấy được thể hiện qua hình ảnh “sống mòn” – một cuộc sống nhạt nhòa, thiếu sức sống, bị bóp nghẹt bởi những lo toan tầm thường và sự nhỏ nhen. Điều đặc biệt ở Thứ là tâm trạng giằng xé giữa ý muốn chống lại số phận và sự đầu hàng không cưỡng lại nổi thực tại. Thứ hiểu rõ mình đang bị cuốn trôi trên “con tàu” cuộc đời, không thể thoát ra, dù rất muốn bứt phá để sống một cuộc đời có ý nghĩa. Qua đó, Nam Cao không chỉ phơi bày số phận éo le của người trí thức tiểu tư sản mà còn đặt ra câu hỏi về ý chí và trách nhiệm của mỗi con người trong cuộc đời. Thứ vừa là biểu tượng của sự bế tắc, vừa là minh chứng cho sức sống tiềm tàng trong con người, luôn khát khao tự do và thay đổi. Nhân vật Thứ khiến người đọc không chỉ thương cảm mà còn suy ngẫm sâu sắc về bản chất của con người và ý nghĩa thực sự của cuộc sống trong xã hội đầy biến động. Đây chính là giá trị đặc sắc, làm nên sức hấp dẫn và chiều sâu nhân văn của tác phẩm.

Câu 2

Tuổi trẻ là quãng thời gian đầy nhiệt huyết, đam mê và cũng là khoảng thời gian con người dễ bị tổn thương nhất khi ước mơ không được trân trọng hay bị dập tắt. Gabriel Garcia Marquez từng nói: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ”. Câu nói ấy như một lời cảnh tỉnh, nhắc nhở chúng ta rằng ước mơ chính là nguồn sống tinh thần, là sức trẻ bất diệt trong tâm hồn con người. Ước mơ không chỉ là những mục tiêu lớn lao hay những khát vọng phi thường, mà đôi khi chỉ là những điều giản đơn như được sống thật với chính mình, được theo đuổi đam mê hay cống hiến cho xã hội. Khi tuổi trẻ còn là một bức tranh tươi sáng, thì ước mơ chính là những gam màu rực rỡ tô điểm cho bức tranh ấy. Nhưng khi ước mơ tắt đi, bức tranh ấy dần chuyển sang gam màu xám xịt của sự nhàm chán, mệt mỏi và thất vọng. Ở đó, tuổi trẻ không còn là tuổi trẻ nữa mà trở nên già nua về tâm hồn, mặc dù thể xác vẫn còn tràn đầy sức sống. Người ta già đi không chỉ bởi năm tháng trôi qua mà còn bởi khi họ từ bỏ ước mơ, từ bỏ khát khao làm mới mình và thay đổi thế giới. Chính sự ngừng theo đuổi ước mơ là dấu chấm hết cho sức sống, là bức tường ngăn cách con người với sự phát triển và hạnh phúc thật sự. Vì vậy, giữ được ước mơ và dám theo đuổi ước mơ là cách để tuổi trẻ mãi xanh, để tâm hồn không bao giờ già cỗi dù cuộc đời có bao thử thách. Tuy nhiên, theo đuổi ước mơ không phải là con đường trải hoa hồng. Đó là sự nỗ lực không ngừng, là sự kiên trì, chịu đựng thất bại và biết điều chỉnh bản thân cho phù hợp với thực tế. Tuổi trẻ cần nhận ra rằng ước mơ không phải để ngồi mơ mộng mà là để hành động, biến ước mơ thành hiện thực bằng chính những bước đi kiên định mỗi ngày. Có như vậy, ước mơ mới trở thành ngọn lửa dẫn đường, giúp con người vượt qua mọi khó khăn và thử thách của cuộc sống. Cuối cùng, tuổi trẻ và ước mơ là sự đồng hành không thể tách rời. Một tuổi trẻ không có ước mơ sẽ trở nên trống rỗng, mất phương hướng; một ước mơ không có sự cháy bỏng của tuổi trẻ cũng chỉ là giấc mơ hão huyền. Hãy giữ cho mình ngọn lửa ước mơ, dẫu cuộc sống có vất vả, khó khăn đến đâu. Bởi chỉ khi đó, ta mới thực sự sống hết mình, sống trọn vẹn và không bao giờ già đi trong tâm hồn.

Câu1:

-Điểm nhìn của người kể chuyện là ngôi thứ ba.

Câu 2

- ước mơ của nhân vật thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là trở thành một người thành đạt và có ảnh hưởng lớn

+, đỗ thành Chung, đỗ tú tài , vào đại học

+, sang tây học tập

+, trở thành một vĩ nhân đem đến những thay đổi chỗ đất nước .

Tóm lại thủ mong muốn có một tương lai sáng lạng và có thể là một phần thay đổi xã hội.

Câu 3. Đoạn trích sử dụng biện pháp liệt kê kết hợp với điệp từ “sẽ” và phép đối lập giữa “chết mà chưa làm gì cả, chết mà chưa sống”.

Liệt kê: “mốc lên, sẽ gỉ đi, sẽ mòn, sẽ mục ra” liệt kê liên tiếp những trạng thái tiêu cực, tạo cảm giác thời gian trôi đi một cách mòn mỏi, tàn lụi dần. Điệp từ “sẽ” nhấn mạnh tính chắc chắn, không tránh khỏi của số phận bi đát. Phép đối lập “chết mà chưa làm gì cả, chết mà chưa sống” làm nổi bật sự u uất, thất vọng tột cùng khi cuộc đời không có ý nghĩa, không thực sự sống hết mình Tác dụng: Biện pháp tu từ này khiến người đọc cảm nhận sâu sắc sự tuyệt vọng, bi thương, thể hiện rõ nỗi chán nản, sợ hãi về tương lai vô vọng và cảnh “sống mòn” của nhân vật Thứ, đồng thời khắc họa tâm trạng bị đẩy đến tận cùng của sự bế tắc.

Câu 4. Nhận xét về cuộc sống và con người của nhân vật Thứ trong đoạn trích Cuộc sống của Thứ: Khó khăn, bế tắc, mất dần niềm tin và hoài bão. Ban đầu có ước mơ, nhiệt huyết nhưng thực tế khắc nghiệt khiến Thứ trở nên nhu nhược, bị cuộc đời “kéo lê” đi như con trâu cắm cúi kéo cày chịu roi. Con người Thứ: Một người trí thức trẻ có chí hướng nhưng chịu cảnh nghèo khó, thất nghiệp, mất phương hướng, dần chán nản, bất lực, dễ bị xã hội và hoàn cảnh đè nén, đánh mất chính mình. Thứ nhận thức rõ sự yếu đuối của bản thân nhưng vẫn không thể vượt qua được số phận. Nhân vật Thứ tiêu biểu cho hình ảnh người trí thức tiểu tư sản Việt Nam trước cách mạng, mang trong mình những ước mơ lớn lao nhưng bị đẩy vào cảnh “sống mòn”, nhỏ nhen, ti tiện vì hoàn cảnh xã hội ngột ngạt, bế tắc.

Câu 5. Triết lí nhân sinh nổi bật trong văn bản là: "Sống là phải thay đổi và dám đương đầu với số phận, nếu không sẽ bị cuốn trôi, sống mà không thực sự sống thì cuộc đời trở nên vô nghĩa." Cuộc sống luôn biến động, không có điều gì lặp lại hai lần, do đó con người phải biết vượt qua nỗi sợ hãi, thói quen, dám đổi thay để tìm kiếm cơ hội và ý nghĩa thực sự cho cuộc đời. Sự nhu nhược, đầu hàng số phận dẫn đến cảnh “sống mòn” – sống mà như chết, không có sự tiến bộ, không có ý nghĩa. Văn bản cũng nhắn nhủ rằng mỗi người phải tự chịu trách nhiệm về cuộc đời mình, không thể mãi để cuộc sống "kéo lê" như con trâu chịu roi mà phải dũng cảm bước ra khỏi giới hạn để sống có giá trị.

Đây là triết lí sâu sắc về ý nghĩa của sự sống và trách nhiệm của con người đối với bản thân và xã hội.