Câu 1: Phương thức biểu đạt chính: nghị luận.

Câu 2: Lí do để nhân vật tôi muốn trở thành một người chính trực và biết yêu thương đó là lời nói của ba: Nhưng ba muốn con biết rằng ba mẹ sẽ rất hạnh phúc và tự hào nếu con trở thành một người chính trực và biết yêu thương.”

Câu 3: Việc tác giả trích câu “Khi ngươi dạy con trai mình, tức là ngươi dạy con trai của con trai ngươi.” trong Kinh Talmud có ý nghĩa:

- Khi chúng ta dạy cho con cái mình những điều tốt đẹp, chúng sẽ mang những điều tốt đẹp đó để cư xử với tất cả mọi người xung quanh và dạy dỗ thế hệ sau.

- Những điều tốt đẹp ấy sẽ lan tỏa, có sức ảnh hưởng tích cực đến muôn đời sau.

- Làm tăng ý nghĩa, tính triết lí cho văn bản.

- Làm tăng sức thuyết phục, tin cậy cho nội dung mà tác giả muốn gửi gắm.

Câu 4:

- Trong cuộc đời mỗi người luôn có nhiều người thầy nhưng cha mẹ luôn là người thầy đầu tiên của con.

- Mỗi chúng ta sẽ cảm thấy ấm áp và hạnh phúc vô cùng khi được học những điều bình dị từ chính người cha yêu quý của mình. Cha luôn là người dành cả tình yêu thương và tấm lòng bao la của tình phụ tử thiêng liêng để chỉ bảo ta trên đường đời.

- Bài học từ người thầy đầu tiên ấy là điều vô cùng quý giá, sẽ để lại dấu ấn sâu sắc và gợi nhiều kỉ niệm để nhớ về trên chặng đường sau này.

Câu 1

Con người nên biết yêu thương vạn vật bởi tất cả sự sống trên Trái Đất đều có mối liên hệ mật thiết với nhau. Thiên nhiên không chỉ là môi trường sống mà còn là nơi nuôi dưỡng tâm hồn con người. Khi biết yêu thương cây cỏ, muông thú, con người học được cách sống nhân ái, bao dung và có trách nhiệm hơn với hành tinh chung. Thực tế cho thấy, sự tàn phá thiên nhiên, khai thác quá mức tài nguyên đã dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng như biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh. Điều đó xuất phát từ lối sống ích kỉ, chỉ biết hưởng thụ mà không biết gìn giữ. Yêu thương vạn vật không phải là điều lớn lao, mà bắt đầu từ những hành động nhỏ: không xả rác bừa bãi, bảo vệ môi trường, trân trọng sự sống xung quanh. Khi con người sống hài hòa với thiên nhiên, cuộc sống sẽ trở nên bền vững, bình yên và ý nghĩa hơn.

Câu 2

Hoàng Cầm là nhà thơ gắn bó sâu nặng với quê hương Kinh Bắc, và “Bên kia sông Đuống” là tiếng khóc xót xa cho một miền quê bị chiến tranh tàn phá. Đoạn thơ đã khắc họa rõ nét sự biến đổi đau lòng của quê hương trước và sau chiến tranh.

Trước hết, nhà thơ vẽ lên một bức tranh quê hương thanh bình, giàu bản sắc văn hóa. Đó là miền đất “lúa nếp thơm nồng”, là những bức “tranh Đông Hồ gà lợn nét tươi trong”, nơi “màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp”. Những hình ảnh mang đậm hồn quê Kinh Bắc vừa mộc mạc, vừa giàu giá trị tinh thần, thể hiện niềm tự hào và tình yêu sâu nặng của tác giả đối với quê hương. Quê hương hiện lên yên ả, trù phú, giàu truyền thống văn hóa dân gian.

Thế nhưng, chiến tranh đã ập đến, phá tan tất cả. Chỉ với mấy câu thơ ngắn gọn, Hoàng Cầm đã tạo nên sự đối lập dữ dội giữa quá khứ và hiện tại. “Giặc kéo lên ngùn ngụt lửa hung tàn”, ruộng đồng khô cháy, nhà cửa bị thiêu rụi, cảnh sống vốn thanh bình nay trở nên hoang tàn, chết chóc. Hình ảnh “chó ngộ một đàn”, “lưỡi dài lê sắc máu” mang tính ẩn dụ, phóng đại, tố cáo sự tàn ác man rợ của kẻ thù. Đặc biệt, những biểu tượng văn hóa như “đám cưới chuột”, “đàn lợn âm dương” từng gắn với đời sống no đủ, vui tươi nay “chia lìa trăm ngả”, “tan tác về đâu?”, thể hiện nỗi đau mất mát không gì bù đắp.

Qua đoạn thơ, quê hương không chỉ bị hủy hoại về vật chất mà còn bị tổn thương sâu sắc về tinh thần, văn hóa. Giọng thơ da diết, xót xa như một lời than khóc, đồng thời thể hiện tấm lòng yêu nước, yêu quê hương tha thiết của Hoàng Cầm.

Có thể nói, bằng ngôn ngữ giàu hình ảnh, cảm xúc và sự đối lập sắc nét, đoạn thơ đã khắc họa rõ nét sự biến đổi đau thương của quê hương trước và sau chiến tranh, qua đó lên án tội ác của chiến tranh và bày tỏ khát vọng gìn giữ, bảo vệ những giá trị truyền thống của dân tộc.