bài 1: Qua bài thơ "Bên kia sông Đuống" của Hoàng Cầm, tình yêu thương vạn vật hiện lên không chỉ là sự gắn bó với cảnh vật quê hương Kinh Bắc thanh bình, mà còn là nỗi đau xót trước cảnh quê hương bị giặc tàn phá, nhấn mạnh ý nghĩa sâu sắc của việc con người cần biết trân trọng, nâng niu môi trường sống. Những hình ảnh như "bãi mía bờ dâu", "ngô khoai biêng biếc", hay dòng sông Đuống "nghiêng nghiêng" trong thơ không chỉ là cảnh đẹp, mà là hơi thở, là linh hồn của quê hương, gắn liền với sự sống của con người. Khi chiến tranh hủy diệt cảnh vật, nỗi đau của nhà thơ cũng chính là nỗi đau của con người khi mất đi một phần sự sống. Do đó, yêu thương vạn vật không chỉ bảo vệ thiên nhiên, mà còn là yêu thương chính bản thân, giữ gìn vẻ đẹp tâm hồn và bản sắc văn hóa dân tộc. Tình yêu này giúp con người sống trách nhiệm, biết nâng niu những giá trị nhỏ bé xung quanh, tạo nên sự hài hòa và trọn vẹn trong tâm hồn, từ đó xây dựng một cuộc sống văn minh, giàu tính nhân văn. 

bài 2:

Bài thơ "Bên kia sông Đuống" của Hoàng Cầm là một khúc ca bi tráng, khắc họa sâu sắc sự biến đổi đau thương của quê hương Kinh Bắc trước và sau khi bị giặc chiếm đóng. Qua sự đối lập gay gắt giữa quá khứ tươi đẹp, thanh bình và hiện tại tàn hoang, đẫm máu, tác giả bộc lộ tình yêu quê hương da diết và lòng căm thù giặc tàn bạo. Trước chiến tranh, "bên kia sông Đuống" hiện lên như một bức tranh văn hóa truyền thống, trù phú và yên bình. Đó là hình ảnh "cát trắng phẳng lì", là màu sắc tươi trong của "tranh Đông Hồ gà lợn" trên nền giấy điệp. Quê hương hiện lên trong ký ức của nhà thơ với vẻ đẹp trù phú, những làng quê hiền hòa, người dân sống bình yên, ấm no. Hình ảnh con người Kinh Bắc được miêu tả dịu dàng, duyên dáng, đậm đà bản sắc văn hóa vùng miền, là một không gian văn hóa tâm linh trọn vẹn.  Trái ngược với cảnh thái bình đó, sau khi giặc tràn đến, quê hương trở thành một vùng đất “kiệt cùng ngõ thẳm bờ hoang”. Sự biến đổi ấy thật xót xa qua câu thơ "Vài ba câu lá đa lác đác trước lều", gợi lên cảnh tượng vắng vẻ, hiu quạnh, tan hoang. Chiến tranh tàn khốc đã biến những làng quê trù phú thành "đống đổ nát", cảnh người dân "ly tán, chia lìa". Đặc biệt, nỗi đau càng xoáy sâu khi tác giả viết: "loang" vài vết máu, hình ảnh vết máu loang lổ trên cảnh vật, trên khung trời, gợi sự bi thương, tang tóc và tội ác man rợ của quân thù. Màu tươi sáng của giấy điệp, tranh Đông Hồ ngày xưa bị thay thế bằng màu xám xịt, "run rẩy", "còm cõi" của người mẹ già trong chiến tranh. Những cánh cò bay lả bay la giờ đây cũng "táo tác, hốt hoảng không chốn nương thân".  Sự đối lập giữa hai thời điểm được khắc họa qua nghệ thuật tương phản, ngôn ngữ thơ giàu hình ảnh và cảm xúc, thể hiện nỗi đau xót xa, căm phẫn sâu sắc của tác giả. Qua đó, Hoàng Cầm không chỉ vẽ nên bức tranh hiện thực đau thương mà còn khẳng định tình yêu quê hương vững bền, bất chấp sự tàn phá của kẻ thù. 

Tóm lại, thông qua bài thơ "Bên kia sông Đuống", sự đối lập giữa cảnh đẹp thanh bình quá khứ và sự tàn phá của chiến tranh đã tố cáo mạnh mẽ tội ác quân xâm lược, đồng thời khắc sâu tình yêu và nỗi nhớ quê hương sâu sắc, day dứt của nhà thơ. 

câu 1: PTBĐ: nghị luận

câu 2: nội dung : Mối quan hệ của thiên nhiên và con người, sự trân trọng của con người dành cho thiên nhiên.

câu 3: Nhân hóa (kết hợp liệt kê) Phân tích: Tác giả nhân hóa thiên nhiên qua các từ ngữ như: “quen tha thứ”, “quen độ lượng”, “quen nhẫn nhịn”, “quen che giấu”… → Làm cho thiên nhiên hiện lên như một con người giàu bao dung, âm thầm chịu đựng. → Qua đó nhấn mạnh sự vô tâm của con người và gợi lên cảm xúc day dứt, thức tỉnh lương tri.

câu 4: Vì sao tác giả nói: “Thỉnh thoảng bàn chân nên bị gai đâm”? Vì đó là hình ảnh ẩn dụ: “Gai đâm” tượng trưng cho những va vấp, tổn thương, sai lầm trong cuộc sống. Những nỗi đau ấy giúp con người giật mình, thức tỉnh nhận ra giới hạn của bản thân, sống chậm lại và nhân ái hơn. → Tổn thương đôi khi là điều cần thiết để con người trưởng thành.

câu 5 Bài học ý nghĩa nhất rút ra từ văn bản: Con người cần sống có ý thức, trách nhiệm và lòng trắc ẩn, biết trân trọng thiên nhiên, con người và những giá trị mong manh của cuộc sống; biết dừng lại, suy ngẫm từ những tổn thương để sống tốt đẹp và nhân văn hơn.