Câu 1. Ngôi kể: ngôi thứ ba (người kể xưng là “người kể” kể về nhân vật bằng đại từ như y, ông, bà...). Người kể mô tả hành động, cử chỉ và nội tâm các nhân vật chứ không phải ngôi thứ nhất. Câu 2. Điểm nhìn: điểm nhìn nội tâm (trần thuật trùng trung tâm vào ông giáo Thứ) — tức người kể chủ yếu kể và chắt lọc sự việc qua nhận thức, suy nghĩ và cảm xúc của Thứ. Tác dụng: Giúp độc giả nắm rất rõ đời sống nội tâm, xung đột, mặc cảm và nỗi đau thầm lặng của Thứ; Tạo cảm thông, đồng cảm mạnh mẽ với nhân vật; Làm nổi bật chủ đề xã hội (khổ nghèo, mất mát nhân tính) và tinh tế truyền tải thông điệp nhân đạo của nhà văn. Câu 3. Tại sao nước mắt của Thứ lại ứa ra khi ăn cơm? Vì khi ăn, Thứ bỗng nghĩ tới hoàn cảnh cả nhà (bà, mẹ, vợ, con, các em) đang phải nhịn đói, vất vả; Thứ cảm thấy tội lỗi, xấu hổ vì mình được ăn no trong khi những người thân khổ sở; những kỷ niệm về bữa ăn thiếu thốn, trách nhiệm nặng nề và tương lai mịt mù dồn nén trong lòng khiến y xúc động đến rơi nước mắt. Nói ngắn: vừa thương, vừa ân hận, vừa xót xa trước cảnh khổ của người thân và chính số phận mình, nên ăn không trọn, nước mắt ứa ra. Câu 4. Thông qua nhân vật ông giáo Thứ, Nam Cao phản ánh: Sự bần cùng, khổ sở của con người trong xã hội phong kiến/tư sản nông thôn (cuộc sống chỉ lo từng bữa, nặng gánh gia đình); Sự hao mòn phẩm cách, khát vọng bị vùi lấp (con người “sống mòn”, bị thực tế đẩy vào thái độ thực dụng, cam chịu); Tư tưởng nhân đạo của nhà văn: thương cảm với những số phận nhỏ bé, tố cáo bất công xã hội và kêu gọi đồng cảm, cải thiện số phận người nghèo.