Bài thơ “Về” của Đàm Huy Đông là tiếng lòng tha thiết của một con người hướng về quê hương, cội nguồn với bao nỗi nhớ thương sâu nặng. Qua những hình ảnh bình dị mà giàu sức gợi, tác giả đã thể hiện tâm trạng bồi hồi, da diết và đầy yêu thương của chủ thể trữ tình khi nhớ về những miền ký ức thân quen.

Ngay từ những câu thơ đầu, nỗi nhớ hiện lên qua hình ảnh cánh đồng mùa đông giản dị:

“Ta về cánh đồng mùa đông
Những gốc rạ rạc khô vì gió”

Không gian là cánh đồng mùa đông với những gốc rạ khô xác xơ nhưng lại vô cùng gần gũi, thân thuộc. Chữ “ta về” mở đầu như một lời tự nhủ, một hành trình trở về trong tâm tưởng. Đó không chỉ là trở về không gian địa lí mà còn là sự trở về với ký ức tuổi thơ. Hình ảnh “ngày xưa theo mẹ ra đồng” gợi lên những năm tháng ấu thơ bình dị, nơi có mẹ, có lao động, có hơi ấm gia đình. Hoàng hôn “rom róm sương mờ” khiến bức tranh quê vừa thực vừa mơ, phủ lên nỗi nhớ một màu sắc bảng lảng, dịu buồn.

Nỗi nhớ ấy tiếp tục mở rộng về dòng sông quê với hình ảnh gia đình thân thương:

“Cha kéo vó vớt bóng người lam lũ
Mẹ bòn nhặt từng con tôm cái cá”

Cha và mẹ hiện lên qua những công việc quen thuộc, vất vả của người dân quê. Từ ngữ “lam lũ”, “bòn nhặt” cho thấy sự nhọc nhằn, tần tảo của đấng sinh thành. Chủ thể trữ tình không chỉ nhớ cảnh mà còn nhớ người, nhớ những hi sinh âm thầm của cha mẹ. Chính điều đó làm cho nỗi nhớ quê trở nên sâu sắc hơn, bởi quê hương luôn gắn liền với hình bóng gia đình.

Từ cánh đồng, dòng sông, bài thơ tiếp tục trở về với góc vườn đầy sức sống:

“Ta về góc vườn chim bói quả lao xao
Cụm xương rồng nở hoa từ gai góc”

Những hình ảnh ấy vừa mộc mạc vừa giàu ý nghĩa biểu tượng. “Xương rồng nở hoa” gợi sự vươn lên mạnh mẽ từ gian khó, giống như con người quê hương dù vất vả vẫn luôn nuôi dưỡng niềm tin và hi vọng. Câu thơ “Lũ sẻ tha những cọng rơm vàng xây hạnh phúc” đem đến cảm giác bình yên, ấm áp. Hạnh phúc ở đây thật giản đơn, chỉ là sự sum vầy, là mái ấm, là tình quê bền chặt.

Đến cuối bài, nỗi nhớ chuyển thành khát vọng được trở về trọn vẹn với nơi chốn cũ:

“Về bên sông nơi tình đầu đi qua
Nghe sóng hát những lời đưa tiễn”

Dòng sông không chỉ là cảnh vật mà còn là nơi lưu giữ kỉ niệm tình yêu đầu đời. Những rung động đầu tiên của tuổi trẻ cũng trở thành một phần không thể thiếu của quê hương. Hình ảnh “cây cầu dài yếm” và câu thơ “Cởi câu ca trả lại cho người” khép lại bài thơ bằng cảm xúc vừa lưu luyến vừa thanh thản. Như thể sau bao năm xa cách, con người muốn trả lại cho quê hương tất cả yêu thương, nỗi nhớ và cả những câu hát ân tình.

Bằng giọng thơ nhẹ nhàng, sâu lắng cùng hình ảnh giàu sức gợi, bài thơ “Về” đã thể hiện thành công tâm trạng nhớ thương da diết của chủ thể trữ tình đối với quê hương, gia đình và tuổi thơ. Đó là nỗi nhớ không ồn ào mà thấm sâu, bền bỉ, chạm đến trái tim người đọc. Bài thơ nhắc mỗi chúng ta biết trân trọng cội nguồn, bởi quê hương luôn là nơi để trở về, là phần thiêng liêng nhất trong tâm hồn mỗi con người.

Câu 1: Những lí lẽ tác giả sử dụng để lí giải quan điểm “Cuộc phiêu lưu để tự khám phá bản thân không những lâu dài, mà phải lâu dài” là:

-Con người không bao giờ hiểu hết được chính mình.

-Mỗi con người là một thế giới phong phú, phức tạp, đầy bí ẩn và cũng đầy nhầm lẫn.

-Chính quá trình không ngừng đi tới, học hỏi, vượt giới hạn bản thân mới làm cho cuộc đời có ý nghĩa.

Câu 2: Tác giả khuyên chúng ta nên sống bằng thái độ:

• Không tự mãn, không cho rằng mình đã đạt tới đích cuối cùng.
• Luôn tiến lên, học hỏi mãi, khám phá giới hạn của bản thân.
• Sống có khát vọng vươn lên và trân trọng từng phút giây của cuộc đời.

Câu 3: Tác dụng của kiểu câu phủ định:

“Không bao giờ tới được, không bao giờ đạt được…”

• Nhấn mạnh hành trình khám phá bản thân là vô tận, không có điểm dừng cuối cùng.
• Giúp lời văn trở nên mạnh mẽ, giàu sức thuyết phục.
• Khẳng định chính sự không hoàn hảo, chưa đạt tới đích mới làm nên ý nghĩa của cuộc sống.

Câu 4: Cách sử dụng bằng chứng của tác giả:

• Tác giả đưa ra dẫn chứng gần gũi (trận bóng đá) kết hợp với dẫn chứng từ người nổi tiếng như Albert Einstein và Steve Jobs.
• Các dẫn chứng cụ thể, quen thuộc, dễ hiểu, làm sáng rõ luận điểm về ý nghĩa của việc không ngừng học hỏi và sống hết mình.
• Nhờ đó lập luận trở nên sinh động, giàu sức thuyết phục hơn.

Câu 5:

Từ quan điểm của tác giả, em rút ra bài học rằng cuộc sống chỉ thật sự có ý nghĩa khi con người luôn biết cố gắng và không ngừng hoàn thiện bản thân. Không nên tự mãn với những gì đã đạt được mà phải luôn học hỏi, khám phá khả năng của chính mình. Mỗi ngày cần sống có mục tiêu, biết trân trọng thời gian vì cuộc đời là hữu hạn. Thất bại hay giới hạn không phải là điều đáng sợ, mà chính là động lực để ta tiếp tục vươn lên. Em hiểu rằng hành trình trưởng thành là một quá trình lâu dài, cần sự kiên trì và nỗ lực không ngừng. Chỉ khi luôn tiến về phía trước, con người mới tìm thấy giá trị thật sự của cuộc sống.