Bài làm:

Văn hóa truyền thống là "chứng minh thư" duy nhất để một dân tộc không bị hòa tan trong biển lớn toàn cầu hóa. Đối với giới trẻ Việt Nam hiện nay, ý thức bảo vệ và giữ gìn những giá trị ấy không chỉ là trách nhiệm mà còn là hành trình đi tìm lại bản sắc của chính mình. Thực tế, ta đang thấy một luồng sinh khí mới khi các bạn trẻ không còn "quay lưng" với quá khứ. Đó là những dự án phục dựng cổ phục như "Việt phục", là việc làm mới âm nhạc dân gian qua các sản phẩm triệu view của Hoàng Thùy Linh hay Đen Vâu, hay đơn giản là những bạn trẻ miệt mài chia sẻ vẻ đẹp của di sản như Cố đô Huế lên mạng xã hội. Tuy nhiên, vẫn còn đó những cá nhân mải mê chạy theo các giá trị ngoại lai, xem nhẹ tiếng mẹ đẻ hay những phong tục thuần hậu. Giữ gìn văn hóa không phải là bảo thủ, đóng băng quá khứ, mà là "tiếp biến" – làm cho những giá trị cũ sống lại trong nhịp đập của thời đại mới. Giống như hình ảnh Cố đô Huế được bảo tồn tốt nhờ nỗ lực không mệt mỏi của cộng đồng, giới trẻ cần là những "đại sứ văn hóa" bằng hành động thực tế. Hãy nhớ rằng: Một cái cây chỉ có thể vươn cao nếu có bộ rễ cắm sâu vào lòng đất mẹ.

Câu 2

Bài làm:

Trong kho tàng thi ca Việt Nam, đề tài gia đình luôn là mảnh đất màu mỡ gieo mầm những xúc cảm chân phương nhất. Bài thơ về tình bà cháu mà chúng ta đang chiêm ngưỡng là một bức tranh thủy mặc đượm nồng hơi thở của làng quê và tình yêu thương vô bờ bến.

Mở đầu bài thơ, tác giả vẽ ra một không gian nghệ thuật đầy gợi cảm: "khói chiều cõng một hoàng hôn/ bờ vai bà cõng tâm hồn cháu bay". Nghệ thuật ẩn dụ và nhân hóa qua từ "cõng" thật đắc địa. Nếu "khói" cõng hoàng hôn là quy luật của thiên nhiên, thì bờ vai gầy guộc của bà lại là bệ phóng cho những ước mơ con trẻ. Hình ảnh bà hiện lên gắn liền với những nhọc nhằn: chiếc xe đạp cũ, đường mòn, đồng xa... nhưng đó cũng chính là cả một thế giới bình yên của cháu.

Về nội dung, bài thơ là sự đan xen giữa ký ức và hiện tại, giữa sự quan tâm tần tảo của người lớn và sự hồn nhiên của trẻ thơ. Bà không chỉ chăm lo cho cháu cái ăn (nồi thịt kho ăn no bụng tròn) mà còn là người thắp lửa cho tâm hồn cháu. Hình ảnh "ngồi sau bà, cháu mải chơi/ mà quên ngắm một Mặt Trời cạnh bên" là một phát hiện đầy tinh tế. "Mặt Trời" ở đây chính là bà – nguồn sáng, nguồn ấm áp lớn lao nhất đời cháu mà đôi khi vì quá gần gũi, người ta dễ dàng quên lãng.

Về nghệ thuật, bài thơ sử dụng thể thơ tự do với nhịp điệu nhẹ nhàng như lời thủ thỉ. Các hình ảnh so sánh, ẩn dụ giàu tính biểu tượng giúp bài thơ thoát khỏi lối kể chuyện thông thường để chạm đến chiều sâu triết lý. Đặc biệt, khổ thơ cuối vang lên như một lời cảnh tỉnh: "sau này khi đã lớn lên/ đôi khi quanh quẩn, cháu quên đường về/ ngẩng đầu thấy giữa trời quê". Câu thơ gợi lên sự xót xa về sự vô tình của người trưởng thành giữa vòng xoáy cuộc đời, đồng thời khẳng định: dù đi đâu về đâu, quê hương và tình thân vẫn là điểm tựa cuối cùng.

Tổng kết lại, bài thơ đã thành công trong việc khơi gợi lòng trắc ẩn và tình yêu gia đình trong lòng độc giả. Nó nhắc nhở chúng ta rằng, di sản lớn nhất mà mỗi người có được không phải là vật chất, mà là những "hoàng hôn", những "bờ vai" và những "nồi thịt kho" chan chứa yêu thương của bà. Bài thơ xứng đáng là một đóa hoa thơm trong vườn hoa thi ca về tình cảm gia đình.

Gợi ý bước tiếp theo: Bạn có muốn mình phân tích sâu hơn về ý nghĩa của hình ảnh "Mặt Trời cạnh bên" trong bài thơ trên không? Hay bạn cần mình điều chỉnh dung lượng của đoạn nghị luận xã hội

Câu 1:

Văn bản giới thiệu về Quần thể di tích Cố Đô Huế (bao gồm hệ thống kinh thành, cung điện, lăng tẩm và các thắng cảnh thiên nhiên đi kèm).

Câu 2:

Các phương thức biểu đạt là thuyết minh (chủ đạo), kết hợp với pt miêu tả và biểu cảm

Câu 3:

Vì văn bản kết hợp nhiều nguồn và loại hình thông tin:

• Nội dung: Tổng hợp kiến thức lịch sử, địa lý, kiến trúc và văn hóa.

• Hình thức: Sử dụng đa phương thức (kết hợp giữa kênh chữ và kênh hình - hình ảnh minh họa).

Câu 4:

-Hình ảnh chụp công trình Cố đô Huế.

-Tác dụng: Minh họa trực quan, giúp người đọc dễ hình dung vẻ đẹp thực tế của di tích.

+Tăng tính xác thực, sinh động và sức hấp dẫn cho văn bản thông tin.

Câu 5:

Qua văn bản, em cảm thấy vô cùng tự hào và ngưỡng mộ trước vẻ đẹp của Quần thể di tích Cố đô Huế. Đó không chỉ là một công trình kiến trúc đồ sộ, minh chứng cho sự tài hoa, trí tuệ của cha ông trong việc kết hợp hài hòa giữa bàn tay con người và cảnh quan thiên nhiên, mà còn là linh hồn, là dòng chảy lịch sử sống động của dân tộc. Đứng trước một di sản văn hóa thế giới, em nhận thức sâu sắc được giá trị của cội nguồn và lòng tự trọng quốc gia. Từ đó, em tự nhủ bản thân cần có trách nhiệm trong việc giữ gìn, bảo tồn những giá trị cổ kính này và tích cực quảng bá hình ảnh đất nước đến với bạn bè quốc tế, để Huế mãi là niềm tự hào của muôn đời sau.

Câu 1

Truyện ngắn "Sao sáng lấp lánh" của Nguyễn Thị Ấm ghi dấu ấn sâu sắc trong lòng độc giả nhờ những nét đặc sắc về nghệ thuật kể chuyện. Trước hết, tác giả lựa chọn ngôi kể thứ nhất đầy chân thực, giúp bộc lộ trọn vẹn thế giới nội tâm cảm động của những người lính trẻ. Điểm sáng nghệ thuật lớn nhất chính là việc xây dựng tình huống truyện bất ngờ và giàu tính nhân văn: chi tiết nhân vật Minh thú nhận câu chuyện tình yêu chỉ là "tưởng tượng" trước lúc hy sinh đã tạo nên một cú sốc tình cảm, làm sáng tỏ khát vọng hạnh phúc giản dị của con người giữa khói lửa chiến tranh. Bên cạnh đó, ngôn ngữ đối thoại tự nhiên, đậm chất lính cùng việc sử dụng các hình ảnh biểu tượng như "vì sao lấp lánh", "đôi mắt sáng" đã tạo nên một giọng điệu bi tráng nhưng không bi lụy. Cách kết thúc truyện mở ra dư âm về sự bất tử của tâm hồn người lính, khẳng định tài năng của tác giả trong việc khai thác những góc khuất đầy tình tứ của cuộc chiến.

Câu 2:

Trong cuộc hành trình đầy nắng gió của đời người, mỗi chúng ta không ít lần phải đối mặt với những cơn bão giông làm chao đảo ý chí. Những lúc ấy, ta mới thấu hiểu giá trị của một "điểm tựa tinh thần" – thứ sức mạnh vô hình nhưng bền bỉ, nâng đỡ con người vượt qua mọi nghịch cảnh.

Điểm tựa tinh thần không nhất thiết phải là điều gì đó lớn lao hay hữu hình. Nó có thể là tình cảm gia đình ấm áp, là niềm tin vào chính mình, hay đôi khi chỉ là một "ước mơ tưởng tượng" như nhân vật Minh trong truyện ngắn "Sao sáng lấp lánh". Với những người lính giữa chiến trường ác liệt, một lá thư, một hình bóng người yêu hay một lời hứa ngày hòa bình chính là điểm tựa để họ đối diện với cái chết một cách bình thản nhất.

Ý nghĩa lớn nhất của điểm tựa tinh thần là khả năng xoa dịu nỗi đau và tiếp thêm động lực. Khi có một nơi để hướng về, một giá trị để tin tưởng, con người sẽ không cảm thấy cô độc. Điểm tựa ấy giúp ta giữ vững bản lĩnh, biến những nỗi sợ hãi thành sự dũng cảm và biến những bế tắc thành hy vọng. Nếu thiếu đi điểm tựa, chúng ta dễ dàng rơi vào trạng thái "sống mòn", cảm thấy cuộc đời mình "mốc lên, gỉ đi" và mục rỗng vì không có mục đích sống.

Tuy nhiên, điểm tựa tinh thần thực sự phải bắt nguồn từ những giá trị tích cực. Một điểm tựa đúng đắn sẽ giúp con người hoàn thiện bản thân, biết yêu thương và cống hiến. Ngược lại, nếu ta dựa dẫm vào những ảo tưởng tiêu cực hoặc phụ thuộc quá mức vào người khác, ta sẽ đánh mất sự tự chủ. Điểm tựa vững chắc nhất phải là sự giao thoa giữa niềm tin vào cộng đồng và sức mạnh nội tại của bản thân.

Trong xã hội hiện đại nhiều áp lực, việc tìm kiếm và xây dựng cho mình một điểm tựa tinh thần là vô cùng cần thiết. Đó có thể là một sở thích lành mạnh, một lý tưởng sống cao đẹp hay đơn giản là sự thấu cảm với những người xung quanh.

Tóm lại, điểm tựa tinh thần chính là "ngọn hải đăng" soi sáng tâm hồn mỗi người khi đi qua vùng biển tối. Hãy biết trân trọng những giá trị tinh thần đang có và không ngừng nuôi dưỡng niềm tin, để dù trong hoàn cảnh khó khăn nhất, ta vẫn có thể sống một cuộc đời "lấp lánh" và đầy ý nghĩa.

Xác định thể loại của văn bản.

Câu 1

Thể loại của văn bản là Truyện ngắn. (Dấu hiệu: Có cốt truyện, nhân vật, bối cảnh thời gian/không gian cụ thể và được kể theo ngôi thứ nhất).

Câu 2: Chỉ ra tác dụng của dấu ba chấm trong câu văn: "Đêm đó, khi cơn mưa rừng vừa tạnh, những người lính chúng tôi cứ nhìn những vì sao lấp lánh trên bầu trời... mà không sao ngủ được."

• Trả lời: Dấu ba chấm trong câu này có tác dụng biểu thị sự kéo dài của thời gian và sự lặng im, suy tư. Nó gợi ra trạng thái trằn trọc, thao thức của những người lính trẻ đang đắm mình trong dòng suy nghĩ về quê hương, người thân hoặc những khao khát riêng tư giữa khoảng lặng của cuộc chiến.

Câu 3: Nhận xét về tình huống của truyện.

• Trả lời: Tình huống truyện mang tính bi tráng và giàu sức gợi. Tác giả đặt nhân vật vào ranh giới giữa sự sống và cái chết (Minh hy sinh khi đi trinh sát) để làm nổi bật tâm hồn cao đẹp của người lính. Đặc biệt, chi tiết Minh thú nhận câu chuyện tình yêu chỉ là "tưởng tượng" trước lúc hy sinh tạo nên một tình huống bất ngờ, xúc động, cho thấy sự thiếu thốn tình cảm và khát vọng hạnh phúc giản dị của những người lính trẻ thời chiến.

Câu 4: Nhan đề của văn bản gợi cho em những suy nghĩ gì?

• Trả lời: Nhan đề "Sao sáng lấp lánh" gợi lên nhiều tầng ý nghĩa:

• Nghĩa thực: Hình ảnh những vì sao trên bầu trời đêm mà những người lính thường nhìn ngắm.

• Nghĩa biểu tượng: Tượng trưng cho tâm hồn trong sáng, hy vọng và những ước mơ cao đẹp của tuổi trẻ (như đôi mắt của cô gái tên Hạnh hay khát vọng yêu đương của Minh).

• Sự bất tử: Những người lính ngã xuống như Minh giống như những vì sao sáng mãi, lấp lánh trong ký ức của đồng đội và dân tộc.

Câu 5: Nhận xét về hình tượng người lính trong văn bản.

• Trả lời: Hình tượng người lính (nhân vật Minh và người kể chuyện) được khắc họa với những nét đẹp:

• Sự trẻ trung, hồn nhiên: Những người lính mười tám tuổi, yêu đời, thích "tán gẫu", chia sẻ ảnh người yêu.

• Lý tưởng và sự hy sinh: Họ sẵn sàng chịu đựng gian khổ, thực hiện nhiệm vụ nguy hiểm và ngã xuống vì độc lập dân tộc.

• Tâm hồn nhạy cảm, giàu tình thương: Minh là đứa trẻ mồ côi, khao khát hơi ấm gia đình và tình yêu đến mức phải "tưởng tượng" ra một người yêu để làm điểm tựa tinh thần. Họ gắn bó, yêu thương nhau như anh em ruột thịt.

Câu 1

Nhân vật Thứ trong đoạn trích là hình ảnh tiêu biểu cho bi kịch của tầng lớp trí thức tiểu tư sản nghèo trong xã hội Việt Nam trước Cách mạng tháng Tám. Qua điểm nhìn hạn tri, tác giả đã bóc tách sâu sắc thế giới nội tâm đầy mâu thuẫn của Thứ. Một mặt, Thứ là người có lý tưởng cao đẹp, từng mơ ước đỗ đạt, sang Tây để trở thành "vĩ nhân" thay đổi quê hương. Mặt khác, thực tại nghiệt ngã đã đẩy y vào cảnh "sống mòn", phải chật vật kiếm kế sinh nhai và đối mặt với nỗi lo "ăn bám vợ". Nỗi đau lớn nhất của Thứ không phải là cái nghèo vật chất, mà là sự lụi tàn về tinh thần – một kiểu "chết mà chưa sống". Việc sử dụng các biện pháp tu từ như ẩn dụ "đời mốc lên, gỉ đi" và điệp cấu trúc "y sẽ khinh y" đã khắc họa rõ nét mặc cảm tự trọng và sự bế tắc của nhân vật. Qua Thứ, tác phẩm không chỉ phản ánh hiện thực xã hội cũ mà còn thể hiện cái nhìn nhân đạo sâu sắc của Nam Cao đối với những tâm hồn khao khát sống có ý nghĩa nhưng bị hoàn cảnh bóp nghẹt.

Câu 2:

Đại văn hào Gabriel Garcia Marquez từng để lại một chiêm nghiệm đầy sức nặng: “Không phải người ta ngừng theo đuổi ước mơ vì họ già đi mà họ già đi vì ngừng theo đuổi ước mơ”. Câu nói ấy như một hồi chuông cảnh tỉnh, đặc biệt là đối với thế hệ trẻ, về mối quan hệ sống còn giữa khát vọng và sự sống của tâm hồn.

Ước mơ không chỉ là những mục tiêu xa xôi, mà là nguồn năng lượng tinh thần giúp con người vượt qua giới hạn của bản thân. Marquez đã định nghĩa lại khái niệm "già": sự già nua không nằm ở những nếp nhăn trên khuôn mặt hay số tuổi ghi trên giấy tờ, mà nằm ở một tâm hồn cằn cỗi, thiếu lý tưởng. Khi một người trẻ ngừng ước mơ, họ bắt đầu một quá trình "sống mòn" – giống như nhân vật Thứ trong văn chương Nam Cao, cảm thấy cuộc đời mình "mốc lên, gỉ đi và mục ra" giữa những lo toan tầm thường.

Đối với tuổi trẻ, ước mơ chính là kim chỉ nam. Nó biến những năm tháng thanh xuân trở nên rực rỡ và có ý nghĩa hơn. Khi có ước mơ, chúng ta có động lực để rèn luyện, học tập và không ngại dấn thân vào những thử thách cam go. Ước mơ giúp người trẻ có sức mạnh để bác bỏ sự khinh thường của người đời và vượt qua nỗi sợ hãi của chính mình. Một người trẻ dám mơ ước và quyết liệt hành động sẽ luôn cảm thấy thời gian là quý giá, mỗi ngày trôi qua đều là một bước tiến về phía ánh sáng của lý tưởng.

Tuy nhiên, trong thực tế, không ít bạn trẻ ngày nay đang rơi vào trạng thái "già sớm" vì sống thiếu mục đích. Họ bằng lòng với thực tại, sợ thất bại nên không dám ước mơ, hoặc chỉ có những ước mơ hão huyền mà không có hành động thực tế. Việc thiếu đi khát vọng khiến con người dễ rơi vào bi kịch "chết mà chưa sống" – tồn tại về mặt sinh học nhưng đã lụi tàn về mặt ý chí.

Chúng ta cần hiểu rằng, hành trình theo đuổi ước mơ không bao giờ trải đầy hoa hồng. Sẽ có những lúc ta cảm thấy mệt mỏi, muốn buông xuôi trước gánh nặng cơm áo hay sự khắc nghiệt của hoàn cảnh. Nhưng chính những lúc ấy, hãy nhớ rằng việc giữ cho ngọn lửa ước mơ luôn cháy sáng chính là cách duy nhất để ta giữ được sự tươi trẻ và bản lĩnh của mình.

Tóm lại, ước mơ là nhựa sống của tuổi trẻ. Đừng để cuộc đời mình bị "mòn" đi bởi những nỗi sợ hãi hay sự lười biếng. Mỗi chúng ta hãy nuôi dưỡng cho mình một ước mơ chân chính và kiên trì theo đuổi nó, bởi đó chính là cách duy nhất để ta chiến thắng thời gian và sống một cuộc đời thực sự có giá trị.

Câu 1.

- Điểm nhìn hạn tri, điểm nhìn bên trong. (Do người kể chuyện lựa chọn ngôi kể thứ ba, dựa vào cảm nhận, suy nghĩ của nhân vật Thứ để kể lại câu chuyện)

Câu 2 Ước mơ của nhân vật Thứ khi ngồi trên ghế nhà trường là:

đỗ thành chung, đỗ tú tài, vào đại học đường, sang Tây và trở thành một vĩ nhân đem những sự thay đổi lớn lao đến cho xứ sở mình.

Câu 3.

– HS xác định được một biện pháp tu từ trong đoạn trích và phân tích tác dụng của nó:

+Điệp cấu trúc

Y sẽ..., Đời y sẽ..., ... sẽ khinh y, ... chết mà chưa...

: Có tác dụng nhấn mạnh những nhận thức, hình dung về cuộc sống mòn mỏi, vô nghĩa của nhân vật Thứ về tương lai phía trước của mình; đồng thời tạo nên nhịp điệu gợi cảm cho câu văn; giúp người đọc có được hình dung cụ thể, rõ nét về cuộc sống của những người trí thức trong xã hội Việt Nam trước cách mạng tháng Tám.

+ Ẩn dụ:

đời – mốc lên, gỉ đi, mòn, mục ra

: Có tác dụng gợi lên một cách sinh động về cuộc sống vô nghĩa, lụi tàn từng ngày mà nhân vật sẽ phải nếm trải trong hình dung của mình; thể hiện giá trị hiện thực của tác phẩm.

+ Liệt kê tăng cấp: Liệt kê một chuỗi những điều Thứ hình dung về cuộc sống tương lai của mình (

chẳng có việc gì làm, ăn bám vợ/ mốc lên, gỉ đi, mòn, mục ra ở một xó nhà quê

); trong đó nhân vật cảm nhận được sự khinh thường của mọi người và chính bản thân mình (

Người ta sẽ khinh y, vợ y sẽ khinh y, chính y sẽ khinh y.

); qua đó nhấn mạnh cuộc sống vô nghĩa, lụi tàn cứ rõ nét từng ngày của Thứ, đồng thời thể hiện chân thực những mặc cảm mà nhân vật sẽ phải nếm trải trong hình dung của mình; từ đó góp phần thể hiện giá trị hiện thực của tác phẩm.

+ Nghịch ngữ:

chết mà chưa sống

: Có tác dụng khắc họa và nhấn mạnh bi kịch mà nhân vật phải nếm trải: chết ở đây là chết về mặt tinh thần; sống ở đây là sống thực sự, sống có ý nghĩa. Từ đó, góp phần thể hiện giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm...

Câu 4.

– Cuộc sống của nhân vật Thứ: Cuộc sống đầy bi kịch, khó khăn, mòn mỏi trong việc kiếm kế sinh nhai để lo cho bản thân và gia đình, không thực hiện được hoài bão của cuộc đời mình.

– Con người nhân vật Thứ: Là con người đầy hoài bão, khát vọng; con người có đời sống nội tâm phong phú, có khả năng nhận thức sâu sắc về cuộc sống và bản thân mình.