Định luật bảo toàn và chuyển hóa năng lượng khẳng định năng lượng không tự nhiên sinh ra cũng không mất đi, mà chỉ chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền từ vật này sang vật khác. Ba ví dụ về chuyển hóa năng lượng là: khi đạp xe, năng lượng cơ bắp của người chuyển hóa thành cơ năng cho xe đạp, kèm theo năng lượng hao phí dưới dạng nhiệt từ ma sát và năng lượng hao phí dưới dạng nhiệt từ cơ thể người; khi bật quạt, điện năng chuyển thành cơ năng và nhiệt năng, trong đó nhiệt năng là năng lượng hao phí; khi đun nước bằng bếp từ, điện năng chuyển thành nhiệt năng, có phần nhiệt năng làm nóng nước (hữu ích) và phần nhiệt năng làm nóng nồi, tỏa ra môi trường (hao phí). Để tiết kiệm năng lượng, chúng ta có thể tắt các thiết bị điện khi không sử dụng, sử dụng các thiết bị tiết kiệm điện, và sử dụng năng lượng tự nhiên như điện mặt trời.

Ví dụ 1: Đạp xe

- Chuyển hóa: Năng lượng cơ bắp của người đạp chuyển hóa thành động năng của xe đạp.

- Năng lượng hao phí: Năng lượng nhiệt do ma sát ở lốp xe và các bộ phận chuyển động khác; năng lượng nhiệt tỏa ra từ cơ thể người.

Ví dụ 2: Sử dụng quạt điện

- Chuyển hóa: Điện năng chuyển thành cơ năng làm quay cánh quạt và nhiệt năng tỏa ra từ động cơ.

- Năng lượng hao phí: Nhiệt năng tỏa ra từ động cơ quạt.

Ví dụ 3: Đun nước bằng bếp từ

- Chuyển hóa: Điện năng chuyển hóa thành nhiệt năng làm nóng nồi và nước.

- Năng lượng hao phí: Năng lượng nhiệt làm nóng nồi và nhiệt lượng tỏa ra môi trường xung quanh.

Năng lượng không tự nhiên sinh ra cũng không tự nhiên mất đi mà nó chỉ chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác hoặc từ vật này sang vật khác.
VD : Thả một hòn bi từ trên cao xuống một cái chén thì năng lượng của hòn bi là thế năng hấp dẫn, rơi vào chén và chuyển động quanh thành chén là động năng, đồng thời phát ra tiếng động là năng lượng âm thanh. 
 

- Ôtô đang chuyển động, khi hãm phanh, lực hãm đã làm cho ô tô chuyển động chậm dần.

- Con cá cắn vào chiếc phao của một cần câu đang nổi, bỗng chìm xuống nước. Lực của con cá đã làm cho chiếc phao bắt đầu chuyển động.

- Bóng đang bay về phía khung thành thì bị hậu vệ phá sang phải. Lực của hậu vệ làm bóng  đổi hướng chuyển động.

- Khi đập mạnh quả bóng vào bức tường, quả bóng bật ngược trở lại.

Trong trường hợp bóng đèn sáng:

+ Năng lượng có ích là năng lượng ánh sáng để chiếu sáng.

+ Năng lượng hao phí là năng lượng nhiệt, làm cho bóng đèn nóng lên.

 

Trong trường hợp, quạt điện đang chạy:

+ Năng lượng có ích là động năng, cánh quạt chuyển động tạo ra gió mát.

+ Năng lượng hao phí là năng lượng nhiệt làm nóng động cơ.

a) Giai đoạn làm giảm năng suất cây trồng là giai đoạn sâu: Thức ăn chủ yếu của sâu là lá cây và sâu cũng là giai đoạn con vật ăn rất nhiều để tích lũy vật chất cho sự biến thái thành bướm sau này nên sức phá hoại mùa màng rất lớn. Còn khi sâu đã phát triển thành bướm thì thức ăn của bướm chủ yếu là phấn và mật hoa nên hầu nhưng không gây hại cho mùa màng, thậm chí còn nâng cao năng suất cây trồng vì hoạt động hút mật hoa của bướm giúp cây thụ phấn.

b) Các biện pháp phòng trừ sâu hại an toàn:

- Sử dụng các thuốc bảo vệ thực vật sinh học để phòng trừ sâu hại.

- Sử dụng các biện pháp thủ công (như bắt bằng tay, bẫy bằng đèn, bằng phễu,…).

- Trồng xen canh các loại thảo dược có mùi mạnh như: bạc hà, oải hương, ngải cứu,…

- Trồng luân canh, không nên trồng cùng một loại cây ở cùng một nơi sau 5 năm. Luân canh cây trồng để côn trùng có hại khó quay lại chu kì phát triển.

* Định luật bảo toàn năng lượng:

Năng lượng không tự nhiên sinh ra hoặc mất đi mà chỉ biến đổi từ dạng này sang dạng khác, hoặc truyền từ vật này sang vật khác.
* Ví dụ: 
Lấy một hòn bi để nó rơi từ trên cao xuống một cái chén thì hòn bi là thế năng hấp dẫn, rơi vào chén và chuyển động quanh thành chén là động năng, đồng thời phát ra tiếng động là âm năng. Ngoài ra bi còn ma sát với thành chén tạo ra nhiệt năng

Năng lượng không tự nhiên sinh ra mà cũng không tự nhiên mất đi."Chúng chuyển từ dạng này sang dạng khác hoặc từ vậy nầy sang vật khác".

Ví dụ:Dùng búa đập nhiều lần vào thanh đồng làm thanh đồng nóng lên: Cơ năng chuyển hóa thành nhiệt năng.

Phân loại các dạng năng lượng (theo tiêu chí khác nhau)

Năng lượng được phân loại theo các tiêu chí khác nhau, phổ biến nhất là theo nguồn gốc vật lý (như cơ năng, nhiệt năng, điện năng, quang năng, hóa năng, năng lượng hạt nhân) và theo khả năng tái tạo/nguồn gốc (như năng lượng tái tạo và năng lượng không tái tạo). Ngoài ra, còn có phân loại theo mức độ ô nhiễm (năng lượng sạch và năng lượng gây ô nhiễm).

Lấy ví dụ để chứng tỏ năng lượng đặc trưng cho khả năng tác dụng lực.

Năng lượng thể hiện khả năng tác dụng lực thông qua các ví dụ như gió mạnh có thể làm đổ cây, trong khi gió nhẹ chỉ làm rung rinh lá. Tương tự, xe chạy nhanh hơn (có nhiều động năng hơn) sẽ gây ra lực lớn hơn khi va chạm, và một vật rơi từ độ cao lớn sẽ tác dụng lực mạnh hơn xuống mặt đất.

Lấy ví dụ chứng tỏ năng lượng có thể chuyển từ dạng này sang dạng khác, từ vật này sang vật khác.

Năng lượng có thể chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền từ vật này sang vật khác. Ví dụ về chuyển hóa năng lượng: bóng đèn dây tóc biến điện năng thành quang năng và nhiệt năng; còn về truyền năng lượng: nước nóng lên khi đun trên bếp, vì nhiệt năng từ bếp truyền sang nồi, rồi truyền sang nước.

- Nêu ví dụ chứng tỏ năng lượng hao phí luôn xuất hiện khi năng lượng được chuyển từ dạng này sang dạng khác, vật này sang vật khác.

Ví dụ về năng lượng hao phí là khi bóng đèn sợi đốt được bật sáng, năng lượng điện chuyển hóa thành năng lượng ánh sáng (có ích) và năng lượng nhiệt (hao phí). Một ví dụ khác là khi ô tô chạy, động năng của động cơ được chuyển hóa một phần thành năng lượng chuyển động để xe di chuyển, nhưng phần lớn năng lượng bị hao phí dưới dạng nhiệt và âm thanh.

- Đề xuất các biện pháp để tiết kiệm năng lượng trong các hoạt động hàng ngày.

Để tiết kiệm năng lượng trong các hoạt động hàng ngày, hãy tắt các thiết bị điện khi không sử dụng, thay thế bóng đèn sợi đốt bằng đèn LED, tận dụng tối đa ánh sáng và gió tự nhiên, và sử dụng điều hòa ở nhiệt độ hợp lý. Đồng thời, bạn có thể sử dụng các thiết bị tiết kiệm năng lượng, rút phích cắm thiết bị ngay cả khi tắt để tránh chế độ chờ, và lắp đặt bình nước nóng năng lượng mặt trời.

- Nêu định luật bảo toàn năng lượng và lấy ví dụ minh họa.

Định luật bảo toàn năng lượng phát biểu rằng năng lượng không tự sinh ra cũng không tự mất đi, mà chỉ chuyển hóa từ dạng này sang dạng khác hoặc truyền từ vật này sang vật khác, với tổng năng lượng của một hệ cô lập luôn không đổi.

Ví dụ minh họa là khi thả một hòn bi từ trên cao xuống, thế năng hấp dẫn của nó chuyển hóa thành động năng khi rơi, sau đó khi chạm vào chén thì động năng biến thành âm năng (âm thanh), nhiệt năng (do ma sát) và chuyển động quanh thành chén.

Ví dụ về sự truyền năng lượng trong thực tiễn:

- Qua truyền nhiệt: Nhiệt độ môi trường làm đá tan thành nước.

- Qua tác dụng lực: Cái búa đưa lên càng cao càng làm cho chiếc đinh đâm sâu vào tường.