(4.0 điểm) Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:
Viết ra những ý tưởng có thể giúp bạn trở nên thông minh hơn
Một người trưởng thành trung bình có 50.000 suy nghĩ mỗi ngày. Bây giờ bạn hãy cố gắng nhớ lại 100 ý tưởng trong số đó xem nào. Quá khó phải không?
Chúng ta quên đi hầu hết các suy nghĩ đó là điều bình thường vì não của chúng ta phải loại ra những thông tin không cần thiết để tránh cho thần kinh của chúng ta bị rối loạn. Vấn đề là chúng ta thường quên đi rất nhiều ý tưởng tuyệt vời trong ngày.
Những ý tưởng tuyệt vời thường xuất hiện khi chúng ta không có sự chuẩn bị trước
Hầu hết các ý tưởng tuyệt vời sẽ xảy đến khi não của bạn đang ở trong “chế độ phân tán” (diffused mode): Những ý tưởng đến với bạn trong trạng thái này khi bạn không cố ý tập trung, chẳng hạn như khi bạn đang mơ tưởng điều gì đó hay khi tâm hồn lơ lửng trong lúc tắm.
Những ý tưởng sáng tạo thường đến với chúng ta trong trạng thái tâm trí này bởi vì đây là lúc tâm trí của chúng ta thoải mái nhất. Đây là khi não chúng ta liên kết những bó dây thần kinh (neural pathways) khác nhau lại để đưa ra những ý tưởng mới mẻ (giống như sự sáng tạo cho phép chúng ta kết nối các chấm nhỏ lại với nhau như thế nào thì não của chúng ta cũng diễn ra quá trình này một cách tự nhiên ở trạng thái phân tán này). Vấn đề là vì lúc đó bộ não của chúng ta đang hoàn toàn thư giãn nên nó không có chủ đích ghi nhớ lại những ý tưởng phát ra.
Đừng bao giờ tin tưởng vào não bộ của bạn: bộ nhớ của nó không hoàn hảo đâu
Thông thường thì những ý tưởng xuất hiện trong đầu chúng ta suốt chế độ phân tán có thể khá trừu tượng. Vượt quá giới hạn suy nghĩ thông thường, nếu bạn có thể. Đây là những ý tưởng hay nhất của bạn. Những ý tưởng mới lạ, sáng tạo và ở đẳng cấp cao sẽ khuynh đảo cả thế giới này.
Bạn có nhớ ý tưởng đột phá, thiên tài bạn nghĩ ra khi đang tắm? Bạn có nhớ ý tưởng sẽ tạo nên một cuộc cách mạng cho thế giới như chúng ta có thể nghĩ đến? Tất nhiên bạn không thể nhớ. Ý tưởng phi thường của bạn sẽ trôi tuột khỏi bộ nhớ của bạn, không bao giờ có thể nhớ lại được vì bạn đã không viết nó ra.
Trong cuộc chạy đua với thời gian ngày nay, chúng ta không thể bớt chút thời gian để ghi lại những ý tưởng liên tục xuất hiện trong đầu của mình. Một số người có thể cho rằng đó là một sự lãng phí thời gian. Chúng ta nghĩ rằng nếu suy nghĩ đó thật sự quan trọng đến thế, thì sau này chúng ta sẽ nhớ nó và hiện thực hóa nó. Nhưng chúng ta không nhớ gì cả. Và chúng ta bị bỏ lại với sự mơ hồ rỗng tuếch - “Tôi biết tôi dự tính làm gì đó, nó là gì nhỉ?”
Đừng lười biếng, hãy ghi lại ý tưởng tuyệt vời dù bạn có tự tin rằng bạn sẽ nhớ nó đến mức nào đi chăng nữa
Luôn giữ các công cụ có thể lưu trữ trong tầm tay, nhưng không để chúng trong tầm mắt. Nếu bạn để một cuốn sổ tay và một cây bút ngay trước mặt bạn, bạn sẽ không còn ở chế độ phân tán nữa và những suy nghĩ sẽ không tuôn ra một cách dồi dào nữa. Nhưng bạn cần để quyển sổ tay đủ gần, để khi những suy nghĩ tuôn ra, bạn sẽ không phải vất vả cả thể chất lẫn tinh thần để với lấy nó.
Các ứng dụng trên điện thoại thông minh như Evernote là sự lựa chọn tuyệt vời cho việc này. Một số ứng dụng khác là những ứng dụng ghi âm, sổ tay chống nước dùng trong phòng tắm, máy tính xách tay, hoặc đơn giản chỉ là một quyển sổ tay và một cây bút (đây là món đồ yêu thích của cá nhân tôi, đáng tin hơn).
Ngăn chặn sự nóng vội sắp xếp thông tin
Bạn sẽ rất dễ rơi vào cái bẫy cần tổ chức suy nghĩ của bạn ngay lập tức khi chúng xuất hiện trong bạn. Đừng làm thế. Tổ chức lại các ý tưởng là một nhiệm vụ riêng biệt sẽ thực hiện sau, khi bạn chuyển sang chế độ tập trung (trái ngược với chế độ phân tán).
Hãy duy trì quá trình suy nghĩ tự do và viết ra những ý tưởng và để chúng yên một chỗ cho đến khi nào bạn hoàn thành. Nếu bạn cố gắng sắp xếp chúng khi chúng mới nảy sinh, bạn sẽ bỏ lỡ nhiều ý tưởng bởi vì bạn quá tập trung vào một ý tưởng duy nhất. Bạn cũng sẽ bị mất động lực bởi vì bạn đang tự đặt gánh nặng lên chính mình và phức tạp hóa quá trình lên.
Xem lại ý tưởng của bạn thường xuyên
Bây giờ thì bạn đã viết ra những ý tưởng, bạn cần củng cố lại những ý tưởng này để biến chúng thành một thứ gì đó to lớn hơn. Bạn nên xem lại ý tưởng của mình khoảng 3 lần một tuần.
Trong khi xem xét các ý tưởng, bạn có thể lọc ra một số ý tưởng có tính hữu ích thấp hơn, sắp xếp chúng riêng ra và bắt đầu phát triển những ý tưởng có tiềm năng thành công.
Hãy nhớ rằng, hầu hết mọi người đều có rất nhiều ý tưởng tuyệt vời, nhưng chỉ có rất ít người trong số đó quan tâm đến chuyện viết chúng ta. Và những người viết ra được chính là những người thành công.
(Theo nghethuatsong.com)
Câu 1. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản.
Câu 2. Vấn đề được đặt ra trong văn bản là gì?
Câu 3. Vì sao tác giả bài viết lại khuyến cáo chúng ta không nên tin tưởng vào não bộ của chúng ta?
Câu 4. Trong văn bản, để có thể trở thành một người thành công, tác giả bài viết đã đưa ra những lời khuyên nào cho chúng ta?
Câu 5. Nhận xét về cách lập luận của tác giả.
Câu 1: Suy nghĩ về tác động của ChatGPT đến tư duy và sáng tạo (Khoảng 200 chữ) Sự ra đời của ChatGPT đã tạo nên một bước ngoặt lớn, tác động mạnh mẽ đến khả năng tư duy và sáng tạo của con người theo hai chiều hướng. Về mặt tích cực, ChatGPT là một trợ thủ đắc lực giúp chúng ta hệ thống hóa thông tin nhanh chóng, gợi mở những ý tưởng mới mẻ và giảm bớt các công việc lặp đi lặp lại. Nó đóng vai trò như một "người bạn đồng hành" trong quá trình động não (brainstorming), giúp mở rộng nhãn quan và tiết kiệm thời gian nghiên cứu. Tuy nhiên, về mặt tiêu cực, việc quá lạm dụng công cụ này có thể dẫn đến sự thụ động. Nếu chỉ biết "sao chép và dán", bộ não con người sẽ lười suy nghĩ, mất dần khả năng phản biện và phân tích độc lập. Sự sáng tạo thực sự vốn đến từ những trải nghiệm cá nhân và cảm xúc chân thật – điều mà AI không thể thay thế hoàn toàn. Vì vậy, chúng ta cần xem ChatGPT là một công cụ hỗ trợ chứ không phải là bộ não thay thế. Để giữ vững bản sắc cá nhân, mỗi người cần rèn luyện bản lĩnh làm chủ công nghệ, sử dụng AI một cách thông minh để bứt phá giới hạn sáng tạo thay vì trở thành nô lệ của những thuật toán có sẵn. Câu 2: Phân tích nội dung và nghệ thuật bài thơ "Mẹ" (Khoảng 400 chữ) Bài thơ "Mẹ" của Lưu Trùng Dương là một khúc ca cảm động về tình mẫu tử thiêng liêng hòa quyện trong bối cảnh chiến tranh gian khổ. Qua những hình ảnh giản dị, tác giả đã khắc họa chân thực vẻ đẹp của người mẹ Việt Nam tần tảo, hy sinh. Về mặt nội dung, bài thơ mở đầu bằng hoàn cảnh của người con: "Con bị thương, nằm lại một mùa mưa". Trong những ngày dưỡng thương, hình ảnh người mẹ hiện lên vừa thực, vừa như trong ký ức với sự "ân cần mà lặng lẽ". Mẹ không chỉ là người chăm sóc vết thương thể xác mà còn là điểm tựa tinh thần vững chắc. Những hình ảnh như "vườn cây che bóng kín", "trái chín rụng", "dãy bưởi sai", "hàng khế ngọt" gợi lên một không gian quê nhà thanh bình, ấm áp. Đặc biệt, sự chăm sóc của mẹ qua bát "canh tôm nấu khế", "khoai nướng, ngô bung" không chỉ là những món ăn dân dã mà còn chứa đựng tất thảy tình yêu thương, sự chắt chiu của mẹ dành cho con. Khi người cha đi chiến đấu nơi xa, mọi tình cảm "máu mủ" mẹ đều dồn hết cho con, biến ngôi nhà thành hậu phương vững chãi nhất. Về mặt nghệ thuật, bài thơ thành công nhờ sử dụng thể thơ tự do với nhịp điệu nhẹ nhàng, sâu lắng như lời kể chuyện. Tác giả đã sử dụng triệt để các từ láy gợi hình, gợi thanh như "ân cần", "lặng lẽ", "lộp độp", "lao xao" để tái hiện một không gian tĩnh mịch nhưng tràn đầy sức sống của thiên nhiên và tình người. Phép liệt kê các loại quả (bưởi, khế, nhãn) và các món ăn (khoai nướng, ngô bung) giúp cụ thể hóa sự tần tảo của mẹ. Ngoài ra, hình ảnh đối lập giữa cái yên ắng của ngôi nhà với sự khốc liệt của chiến tranh nơi phương xa càng làm nổi bật giá trị của sự bình yên mà mẹ đã tạo ra. Tóm lại, bằng ngôn ngữ giàu cảm xúc và hình ảnh gần gũi, bài thơ "Mẹ" không chỉ ngợi ca vẻ đẹp của người phụ nữ Việt Nam trong kháng chiến mà còn nhắc nhở mỗi chúng ta về lòng biết ơn đối với đấng sinh thành. Bài thơ chạm đến trái tim người đọc bởi sự chân thành, giản dị nhưng vô cùng sâu sắc.
Câu1:
Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, sự ra đời của ChatGPT đã tạo nên một làn sóng tranh luận mạnh mẽ về tác động của nó đối với tư duy và sáng tạo của con người. Có thể khẳng định, ChatGPT là một bước tiến vượt bậc, một "người trợ lý" thông minh giúp chúng ta tối ưu hóa việc tìm kiếm tri thức và khơi nguồn cảm hứng. Tuy nhiên, công cụ này cũng đặt ra những thách thức không nhỏ. Về mặt tích cực, nó giúp con người giải phóng khỏi những công việc tư duy lặp lại, tạo điều kiện để tập trung vào những ý tưởng chuyên sâu hơn. Nhưng trái lại, việc quá phụ thuộc vào trí tuệ nhân tạo dễ dẫn đến sự "lười biếng tư duy". Nếu ta chấp nhận những nội dung có sẵn một cách thụ động, khả năng phản biện và cá tính sáng tạo — vốn là bản sắc riêng biệt của con người — sẽ dần bị mài mòn. Sáng tạo thực sự không chỉ là việc lắp ghép dữ liệu, mà là sự kết tinh từ cảm xúc, trải nghiệm sống và những trăn trở của cá nhân. Vì vậy, thay vì để ChatGPT điều khiển, chúng ta cần học cách làm chủ nó, coi đó là bệ phóng để thúc đẩy năng lực tư duy lên một tầm cao mới. Công nghệ chỉ thực sự có ích khi nó phục vụ cho một trí tuệ chủ động và không ngừng tìm tòi.
Câu 2:
Bằng Việt là nhà thơ của những kỷ niệm ân tình, giọng thơ ông luôn điềm tĩnh, sâu lắng nhưng sức lay động lại vô cùng bền bỉ. Bài thơ "Mẹ" sáng tác năm 1972 là một nốt trầm xao xuyến trong dòng thơ kháng chiến, khắc họa chân thực và cảm động hình tượng người mẹ – hậu phương vững chãi, nơi khởi nguồn và cũng là nơi trở về của tâm hồn người chiến sĩ.
Trước hết, bài thơ mở ra một không gian gia đình ấm áp, nơi người mẹ hiện lên với tất cả sự tảo tần và tình yêu thương vô bờ bến. Trong những ngày con bị thương, mẹ là người "lặng lẽ", "ân cần", chăm chút từng bát canh tôm nấu khế, từng củ khoai nướng, ngô bung. Những hình ảnh bình dị như "trái bưởi đào", "hàng khế ngọt" không chỉ là sản vật quê hương mà còn là biểu tượng cho sự chắt chiu, nuôi dưỡng của mẹ. Tình mẫu tử đã biến những gì "xa lạ" trở thành "quê", biến nỗi đau thể xác của con thành sự vỗ về dịu dàng của tâm hồn.
Không dừng lại ở sự chăm sóc, bài thơ còn đi sâu vào cuộc đời đầy biến động và hy sinh của mẹ. Hình ảnh "mắt nhoà đục", "mái đầu tóc bạc" là chứng tích của bao năm tháng "chèo chống", "luân lạc" khi cha đi chiến đấu xa. Mẹ vừa đóng vai trò là người cha, vừa là người mẹ, một mình gánh vác giang sơn gia đình qua những mùa "gió trái", "mưa bạc trắng". Sự hy sinh ấy thầm lặng như "tiếng chân đi rất nhẹ", nhưng lại có sức nặng ngàn cân trong việc giữ gìn tổ ấm giữa bão táp chiến tranh.
Điểm sáng chói lọi nhất về nội dung nằm ở tư thế và tấm lòng của mẹ khi tiễn con lên đường. Lời thoại của mẹ: "Đi đánh Mỹ, khi nào tau có giữ!" vang lên vừa mộc mạc, vừa hào sảng. Đó là vẻ đẹp của người mẹ Việt Nam anh hùng: dù yêu con đến thắt lòng nhưng vẫn sẵn sàng đặt tình yêu Tổ quốc lên trên hết. Mẹ không giữ con cho riêng mình, mà trao con cho đất nước, chỉ lo lắng liệu đôi vai con đã "vững hay chăng" để gánh vác trọng trách lớn lao.
Về mặt nghệ thuật, Bằng Việt đã rất thành công khi sử dụng thể thơ tự do với nhịp điệu linh hoạt, như dòng chảy của ký ức và cảm xúc. Ngôn ngữ thơ giản dị, gần gũi với đời sống nhưng lại giàu sức gợi. Việc kết hợp giữa biểu cảm với tự sự và những đoạn đối thoại trực tiếp giúp hình tượng người mẹ hiện lên sống động, có chiều sâu tâm trạng. Các hình ảnh ẩn dụ như "mái đầu tóc bạc", "giọt máu" cuối bài thơ tạo nên một kết thúc ám ảnh, khẳng định sự gắn bó máu thịt giữa mẹ, con và mảnh đất quê hương.
Tóm lại, bài thơ "Mẹ" của Bằng Việt không chỉ là lời tri ân của một người con dành cho mẹ mình, mà còn là bài ca tôn vinh những người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh. Tác phẩm nhắc nhở chúng ta về cội nguồn, về sự hy sinh thầm lặng của thế hệ đi trước, từ đó bồi đắp thêm tình yêu gia đình gắn liền với tình yêu đất nước trong mỗi con người.