Trong tình huống trên, chúng ta cần phân định rõ ràng giữa "cảm xúc cá nhân" và "trách nhiệm pháp lý" để có cái nhìn khách quan nhất.

- Em có thể chia sẻ một phần niềm tự hào với H ở khía cạnh bạn đã ý thức được vị thế mới của mình – một công dân trưởng thành. Việc được cầm lá phiếu trên tay lần đầu tiên là một cột mốc quan trọng, đánh dấu quyền tham gia vào các công việc chính trị của đất nước. Cảm giác hãnh diện này cho thấy H là một người có sự quan tâm đến trách nhiệm công dân. Tuy nhiên, em không đồng tình và không thể chia sẻ với cách làm của H. Hành động "bỏ phiếu hộ" cho bà và mẹ là hành vi vi phạm pháp luật bầu cử nghiêm trọng vì các lý do sau:

+ Vi phạm nguyên tắc "Bầu cử trực tiếp": Đây là nguyên tắc cốt lõi quy định cử tri phải tự mình đi bầu, không được nhờ người khác bầu thay, cũng không được bầu bằng cách gửi thư (trừ các trường hợp đặc biệt do Hội đồng bầu cử quy định đối với người ốm đau, khuyết tật). Việc H bỏ phiếu thay cho người thân đã làm mất đi tính trực tiếp của lá phiếu.

+ Vi phạm nguyên tắc "Bỏ phiếu kín": Khi H cầm phiếu của bà và mẹ, quyền tự do lựa chọn và sự bí mật trong ý chí của cử tri không còn được đảm bảo. Mỗi lá phiếu phải thể hiện sự lựa chọn độc lập của từng cá nhân.

+ Làm sai lệch ý chí nguyện vọng: Dù có được sự "tín nhiệm" hay nhờ vả, hành động của H đã vô tình làm sai lệch kết quả khách quan. Một cuộc bầu cử dân chủ đòi hỏi mỗi cử tri phải có trách nhiệm cá nhân với lựa chọn của mình.

- Việc trong cùng một lớp 12 có bạn được đi bầu cử, có bạn không là điều hết sức bình thường về mặt pháp lý. Điều này được giải thích qua các quy định về Điều kiện thực hiện quyền bầu cử:

+ Theo Hiến pháp và Luật Bầu cử hiện hành, công dân nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam phải đủ 18 tuổi trở lên mới có quyền bầu cử.

+ Tuổi bầu cử không chỉ tính theo năm sinh mà phải tính chính xác đến ngày, tháng, năm sinh ghi trong Giấy khai sinh cho đến ngày bầu cử được công bố. + Nhóm được đi bầu: Là những bạn có ngày sinh trước hoặc đúng vào ngày bầu cử (đã đủ 18 tuổi tròn). + Nhóm chưa được đi bầu: Là những bạn có ngày sinh sau ngày bầu cử. Dù các bạn học cùng lớp, cùng trang lứa, nhưng nếu tính đến ngày đi bầu mà bạn vẫn chưa tròn 18 tuổi (dù chỉ thiếu 1 ngày) thì theo quy định pháp luật, bạn đó chưa đủ tư cách pháp lý để thực hiện quyền này.

+ Các trường hợp đặc biệt khác: Ngoài yếu tố độ tuổi, pháp luật cũng quy định những người đang bị tước quyền bầu cử theo bản án của Tòa án, người đang chấp hành hình phạt tù hoặc người mất năng lực hành vi dân sự cũng không được ghi tên vào danh sách cử tri. Tuy nhiên, lý do phổ biến nhất ở học sinh lớp 12 vẫn là yếu tố chưa đủ tuổi.

Ko

Câu 1: Không nên chia sẻ niềm tự hào vì hành vi cầm phiếu hộ của H là sai quy định, vi phạm tính cá nhân của quyền bầu cử.
Câu 2: Do khác biệt về độ tuổi; chỉ những bạn đủ 18 tuổi mới được đi bầu cử.