Quả dưa hấu chủ yếu chứa nước (khoảng 90%), rất ít calo nhưng giàu vitamin A, vitamin C, cùng các hợp chất thực vật như lycopene và citrulline – những chất có lợi cho tim mạch, da và cơ bắp.

Đời xưa, thời vua Hùng Vương, đất nước ta có núi cao, có sông rộng, trời đẹp nắng vàng, nhưng đồng ruộng thưa thớt, hoa quả chưa có nhiều thứ thơm ngọt như bây giờ. Vua Hùng Vương thứ mười bảy có một người con nuôi là An Tiêm có tài tháo vát và có trí hơn người.

          Vua yêu mến An Tiêm thường ban cho của ngon vật quý. Thói thường, các quan được một chút lộc vua thì nâng niu ca tụng. Riêng An Tiêm thường bảo: "Của biếu là của lo, của cho là của nợ!" và xem thường các thứ ấy. Việc đến tai vua, vua giận lắm, bảo: "Đã thế ta cho nó cứ trông vào tài sức của nó xem có chết rũ xương ra không?".

          Thế là một buổi sớm, tự nhiên An Tiêm thấy lính đến giải cả chàng lẫn vợ con xuống thuyền, chẳng cho mang theo một cái gì hết. Chàng nói mãi chúng mới để cho đem một cái gươm cùn hộ thân. Buồm căng gió, thuyền tròng trành nhằm biển khơi thẳng tiến. Bãi cát trắng, vệt cây xanh trong bờ lần lượt khuất đi, rồi bèo bọt, rác rểu, dấu vết của dân cư cũng không còn nữa, bây giờ chỉ thấy trời với nước xanh ngắt một màu.

          Hôm sau thuyền đến một đảo nhỏ. Họ để gia đình An Tiêm lên bờ với năm ngày lương thực, một chiếc nồi, rồi nhổ neo quay lái. Nàng Ba, vợ An Tiêm, bế con nhìn theo chiếc thuyền dần dần ra xa rồi khuất mất, nước mắt nhỏ như mưa. Từ nay có bao giờ nàng lại được cùng hàng xóm chia nhau những bắp ngô đầu mùa, hay nói một câu chuyện gia đình dưới ánh trăng! Quay vào hòn đảo hoang vu nàng lại càng khiếp sợ hãi hùng, không biết rồi đây lấy gì mà ăn để sống tạm cho qua ngày tháng.

         An Tiêm dắt vợ con tìm được một cái hốc đá ở tạm. Rồi chàng cắp gươm đi thăm dò. Hòn đảo quả thật hoang vu, chỉ có ít cây cỏ lơ thơ và mấy loài chim biển. Tìm mãi mới thấy vài thứ quả chát chua và rau dại ăn tạm cho đỡ đói. Từ đấy, ngày ngày An Tiêm trồng rau và tìm quả, nàng Ba thì ra bờ biển mò con ngao, cái hến. Đứa con lớn của An Tiêm bắt chước cha cũng cặm cụi làm bẫy đánh chim. Nhưng rồi chim dần dần quen bẫy, có khi suốt ngày thằng bé không bắt được một cái lông. Cá nhiều nhưng không có lưới, quả thì có mùa. Cho nên thức ăn chính của vợ chồng con cái An Tiêm vẫn là mấy thứ rau dại mà chàng trồng thành rau vườn. Cuộc đời của bốn người vô cùng lao đao, vất vả, chẳng khác giống chim muông bao nhiêu. Tuy vậy An Tiêm vẫn tin rằng một ngày kia, mình có thể làm cho đời sống khá lên.

          Một hôm có con chim đương ăn ngoài bãi thấy An Tiêm đến, vội bay đi, bỏ lại một miếng mồi đo đỏ. An Tiêm cầm lên xem thì là một mảnh quả dưa bằng hai ngón tay. Chàng nghĩ thầm chim ăn được có lẽ người cũng ăn được, bèn nếm thử thì thấy có vị ngọt. Chàng ăn hết miếng dưa và nhặt hạt gói lại. Ngồi nghỉ một lát thấy mát ruột, đỡ đói, chàng có ý mừng, lấy gươm xới một khoảnh đất mà gieo hạt xuống.

          Ít ngày sau mấy hạt dưa mọc mầm đâm lá, bò tỏa ra khắp khoảnh đất. Nàng Ba cũng giúp chồng sớm chiều săn sóc mấy dây dưa lạ. Vợ chồng hồi hộp trông thấy mấy cái hoa đầu tiên hé nở, rồi hoa kết quả, lúc đầu bằng ngón tay út, ít lâu sau đã như con chuột, rồi con lợn con. Thấy nó lớn mãi như không bao giờ thôi, An Tiêm cũng không biết lúc nào nên hái.

          Một buổi sớm tinh mơ, nghe tiếng quạ kêu ngoài bãi, nàng Ba bảo chồng:

          - Ở đây hoang vắng, quạ không tụ họp bao giờ, nay chúng nó kêu inh ỏi một nơi, tất là có sự lạ. Anh ra xem thế nào!

          An Tiêm ra đến bãi thì đàn quạ bay đi bỏ lại quả dưa chúng vừa mổ thủng vài nơi. Chàng cắt dưa về. Khi chàng bổ dưa ra, cả nhà lóa mắt vì màu đỏ tươi của ruột dưa. Đây đó giữa màu đỏ, có những hạt đen như hạt huyền và bọc ngoài một lớp vỏ trắng viền xanh. Hai đứa bé thèm nhỏ nước dãi, nàng Ba thì cứ tấm tắc khen quả trông ngon mắt. An Tiêm cẩn thận cắt cho mỗi người một mảnh nhỏ ăn thử. Bốn người như một, khen ngợi cái vị thanh ngọt, cái mùi thơm nhẹ nhàng của quả lạ, ăn vào không những không xót ruột lại còn thấy đỡ khát và khỏe người ra. Đến trưa, An Tiêm mạnh dạn bổ hết quả dưa cho con ăn đến no.

Bấy giờ cả nhà An Tiêm mừng rỡ, bồng bế nhau ra bãi, chọn những quả sẫm màu đem về, còn lại thì thay phiên nhau canh quả. Và từ đấy, họ cứ trồng thêm ra mãi. Tất cả nông cụ chỉ gồm có một cái gươm cùn và mấy hòn đá mài bén, vì vậy thêm một gốc dưa là thêm không biết bao nhiêu mồ hôi nước mắt. Nhưng họ chăm sóc hết lòng, nhờ vậy giống dưa càng ngày càng sai, quả càng to, thịt dày thêm mãi, vỏ mỏng dần đi, vị càng thơm ngọt.

          Cứ mỗi lần hái dưa, An Tiêm lấy mấy quả đánh dấu thả ra biển. Dưa trôi biệt tăm tích không biết bao lần trăng non rồi trăng già không biết bao bận, An Tiêm vẫn không ngã lòng. Quả nhiên một hôm có một chiếc thuyền ghé đến hỏi xem ai đã trồng được giống dưa quý, để đổi về đem bán trên đất liền. Từ đấy An Tiêm đổi được các thức ăn dùng thường ngày và còn cất được một cái nhà lá xinh xinh.

          Về phần vua Hùng Vương, từ ngày bỏ An Tiêm ra hoang đảo, vua yên trí rằng An Tiêm đã chết rồi, đôi khi nghĩ đến cũng có bùi ngùi thương hại. Cho đến một ngày kia, thị thần dâng quả lạ, vua ăn ngon miệng bèn hỏi thăm tung tích, mới biết là do An Tiêm trồng ngoài đảo. Vua ngẫm nghĩ thấy mình sai, cho thuyền ra đón gia đình An Tiêm. An Tiêm và nàng Ba mừng rỡ, thu lượm hết những quả dưa chín và hạt giống đem về phân phát cho bà con hàng xóm, và truyền dạy cách gieo trồng, chăm bón. Đó là nguồn gốc giống dưa hấu mà chúng ta ăn ngày nay.

          Về sau khắp nước ta đều có giống dưa hấu. Nhưng người ta nói chỉ có huyện Nga Sơn là trồng được những quả ngon hơn cả, vì nơi ấy xưa kia là hòn đảo An Tiêm ở, trải qua mấy nghìn năm nước cạn, cát bồi nay đã liền vào với đất.

          Câu chuyện ca ngợi lòng ngay thẳng, tinh thần lao động chân chính của Mai An Tiêm, chúng mình hãy cùng học tập theo nhé!

🤓☝

-Vỏ: lớp ngoài bảo vệ có cùi trắng

-Ruột: phần ăn được, nhiều nước, ngọt

-Hạt: nằm trong ruột, dùng để sinh sản

lê

• Nước (91 - 92%): Đây là thành phần chiếm tỷ lệ lớn nhất, giúp dưa hấu có tác dụng giải khát và bù nước cực tốt cho cơ thể.
• Carbohydrate (khoảng 7.5%): Chủ yếu là các loại đường tự nhiên như fructose, glucose và sucrose, cung cấp năng lượng nhanh chóng.
• Chất xơ: Chiếm tỷ lệ thấp (khoảng 0.4%), hỗ trợ nhẹ cho hệ tiêu hóa.

• Vitamin C: Giúp tăng cường hệ miễn dịch, tổng hợp collagen và làm lành vết thương.
• Vitamin A (Beta-carotene): Tốt cho thị lực và sức khỏe của làn da.
• Vitamin B1, B5, B6: Hỗ trợ quá trình trao đổi chất và hệ thần kinh.
• Kali (Potassium): Giúp kiểm soát huyết áp và duy trì sức khỏe tim mạch.
• Magie: Cần thiết cho các chức năng cơ bắp và thần kinh.

• Lycopene: Một chất chống oxy hóa mạnh (tạo nên màu đỏ của dưa hấu). Lycopene giúp bảo vệ tế bào, ngăn ngừa các bệnh tim mạch và một số loại ung thư.
• Citrulline: Một loại axit amin giúp giãn mạch máu, giảm đau nhức cơ bắp sau khi tập luyện và cải thiện lưu thông máu.

Dưa hấu không chỉ là loại trái cây giải khát tuyệt vời mà còn là một "nhà kho" dinh dưỡng cực kỳ đáng nể. Để giúp bạn dễ hình dung, mình sẽ chia các thành phần của quả dưa hấu thành các nhóm chính nhé:

1. Thành phần cơ bản (Độ tươi mát)

• Nước (91 - 92%): Đây là thành phần chiếm tỷ trọng lớn nhất, giúp dưa hấu trở thành thực phẩm hàng đầu để cấp nước và giải nhiệt.
• Carbohydrate (7.5%): Chủ yếu là các loại đường tự nhiên như fructose, glucose và sucrose, tạo nên vị ngọt thanh đặc trưng.
• Chất xơ: Chiếm lượng nhỏ, hỗ trợ tốt cho hệ tiêu hóa.

2. Vitamin và Khoáng chất

Dưa hấu chứa một danh sách dài các vi chất thiết yếu cho cơ thể:

• Vitamin C: Tăng cường hệ miễn dịch và làm đẹp da.
• Vitamin A (Beta-carotene): Tốt cho mắt và sức khỏe của các tế bào.
• Kali (Potassium): Giúp kiểm soát huyết áp và hỗ trợ sức khỏe tim mạch.
• Vitamin B1, B5, B6: Hỗ trợ quá trình chuyển hóa năng lượng.

3. Các hợp chất thực vật (Siêu dưỡng chất)

Đây là phần "đắt giá" nhất của dưa hấu về mặt sức khỏe:

• Lycopene: Sắc tố tạo nên màu đỏ của dưa hấu. Đây là chất chống oxy hóa mạnh mẽ, thậm chí hàm lượng Lycopene trong dưa hấu còn cao hơn cả cà chua.
• Citrulline: Một loại axit amin được tìm thấy nhiều nhất trong phần cùi trắng. Nó giúp giảm đau nhức cơ bắp và cải thiện lưu thông máu.

4. Bảng thành phần dinh dưỡng nhanh

Dưới đây là giá trị dinh dưỡng ước tính cho 100g dưa hấu tươi:

Quả dưa hấu chứa nhiều thành phần dinh dưỡng có lợi cho sức khỏe. Dưới đây là các thành phần chính có trong dưa hấu, dựa trên thông tin được cung cấp:

Thành phần chính:

• Nước: Đây là thành phần chiếm tỷ lệ cao nhất, thường từ 90% đến 95.5% trọng lượng của quả. Nhờ hàm lượng nước dồi dào, dưa hấu giúp cung cấp nước và giải nhiệt cho cơ thể rất tốt.
• Carbohydrate (Tinh bột và đường): Chiếm khoảng 7.5% đến 7.6%. Phần lớn là đường đơn như fructose, giúp tạo vị ngọt cho quả.
• Chất xơ: Dưa hấu chứa một lượng nhỏ chất xơ, khoảng 0.4g đến 0.5g trong 100g. Chất xơ này giúp hỗ trợ tiêu hóa.
• Protein: Hàm lượng protein rất thấp, khoảng 0.2g đến 0.6g trong 100g.
• Chất béo: Dưa hấu hầu như không chứa chất béo, chỉ khoảng 0.2g trong 100g.

Vitamin:

Dưa hấu là nguồn cung cấp một số vitamin quan trọng, bao gồm:

• Vitamin C: Giúp tăng cường hệ miễn dịch, chống oxy hóa và bảo vệ tế bào.
• Vitamin A: Quan trọng cho sức khỏe mắt, da và tóc.
• Vitamin nhóm B: Bao gồm Vitamin B1, B2, B3, B6, tham gia vào quá trình trao đổi chất.
• Vitamin E: Có tác dụng chống oxy hóa.
• Vitamin K: Cần thiết cho quá trình đông máu.

Khoáng chất:

Dưa hấu cũng cung cấp một số khoáng chất thiết yếu:

• Kali: Giúp điều hòa huyết áp và chức năng tim mạch.
• Magie: Đóng vai trò trong nhiều chức năng của cơ thể.
• Canxi: Dù với lượng nhỏ, cũng góp phần vào sức khỏe xương.
• Đồng: Với lượng nhỏ, giúp hỗ trợ các chức năng cơ thể.

Các hợp chất thực vật (Phytochemicals) và chất chống oxy hóa:

Đây là những thành phần mang lại nhiều lợi ích sức khỏe đặc biệt cho dưa hấu:

• Lycopene: Là sắc tố tạo nên màu đỏ đậm của dưa hấu. Lycopene là một chất chống oxy hóa mạnh mẽ, có lợi cho sức khỏe tim mạch, giúp bảo vệ tế bào võng mạc và thần kinh, đồng thời có thể hỗ trợ phòng ngừa một số loại ung thư (đặc biệt là ung thư đường tiêu hóa).
• Carotenoit: Bao gồm beta-carotene và alpha-carotene, có thể chuyển đổi thành Vitamin A trong cơ thể.
• Cucurbitacin E: Một hợp chất có tác dụng kiểm soát phản ứng viêm trong cơ thể và có thể ức chế sự phát triển của khối u.
• Citrulline: Một loại amino acid có thể giúp giãn nở mạch máu, điều hòa huyết áp và hỗ trợ giảm đau nhức cơ bắp sau tập luyện.

Nhờ sự kết hợp đa dạng của các thành phần này, dưa hấu không chỉ là một loại trái cây giải khát mà còn mang lại nhiều lợi ích sức khỏe.