Ngày 11 tháng 12 – Ngày Núi Quốc tế – là thời điểm để cả thế giới dành sự tri ân, suy ngẫm và hành động vì những dãy núi vĩ đại đã bảo vệ sự sống trên Trái Đất suốt hàng triệu năm. Nếu đại dương là hơi thở của hành tinh, thì núi non chính là bộ xương sống, là trụ cột nâng đỡ khí hậu, nước ngọt, rừng cây và cả nền văn hóa của nhân loại. Khi ngước nhìn những vách đá trầm mặc, những đỉnh núi phủ mây trắng và những sườn đồi xanh thẳm, ta thấy như nhìn vào lịch sử của đất mẹ – nơi từng thớ đất đều lưu giữ ký ức của muôn loài.
Đối với loài người, núi không chỉ đơn thuần là cảnh quan, mà là nguồn sống. Hơn một nửa lượng nước ngọt trên toàn thế giới bắt nguồn từ núi. Những con sông lớn – sông Hồng, sông Mekong, sông Hằng, sông Nile – đều sinh ra từ những đỉnh núi cao phủ tuyết. Từ đó, nước chảy qua hàng ngàn cây số, nuôi dưỡng ruộng đồng, thành phố, đồng bằng và biển cả. Nếu không có núi, dòng chảy sự sống ấy sẽ khô cạn. Chính vì vậy mà Ngày Núi Quốc tế không chỉ nhằm tôn vinh vẻ đẹp hùng tráng của núi non, mà là lời kêu gọi toàn cầu hãy bảo vệ nguồn sống của chính mình.
Núi còn là tấm khiên tự nhiên che chở cho khí hậu. Các dãy núi tạo nên tường chắn gió, cân bằng nhiệt độ, hình thành mưa và điều hòa khí hậu khu vực. Một vùng đất có núi thường có khí hậu ổn định, nguồn nước dồi dào và thảm thực vật phong phú. Ở Việt Nam, Hoàng Liên Sơn, Trường Sơn, dãy Bạch Mã hay dãy Đông Triều đều đóng vai trò như những cột trụ xanh giữ gìn sự đa dạng sinh học. Nhiều loài động thực vật quý hiếm – voọc mũi hếch, sao la, gà lôi lam, pơ mu, thông đỏ… – đều sinh sống nơi núi rừng hiểm trở. Không có núi, Trái Đất sẽ mất đi những “kho báu sống” vô giá ấy.
Không chỉ nâng đỡ thiên nhiên, núi còn nuôi dưỡng tâm hồn con người. Từ thuở bình minh của loài người, núi đã là nơi trú ẩn, là thành lũy, là chốn thiêng liêng. Ở đó, con người nghe được tiếng nước chảy, tiếng gió ngàn, tiếng lá rì rào – những âm thanh dạy ta biết khiêm nhường trước vũ trụ rộng lớn. Trong văn hóa của nhiều dân tộc, núi là nơi thần linh ngự trị, là cột chống trời, là biểu tượng của sức mạnh và sự trường tồn. Ở Việt Nam, biết bao huyền thoại sinh ra từ núi: Sơn Tinh – Thủy Tinh, chuyện Thánh Gióng bay về núi Sóc, chuyện thần núi của người Tây Nguyên… Những câu chuyện ấy khiến núi trở thành một phần của tâm thức dân tộc.
Ngày Núi Quốc tế vì thế không chỉ là ngày của thiên nhiên, mà còn là ngày của ký ức, của truyền thống, của linh hồn dân tộc. Đó là ngày để cả thế giới nói về núi bằng sự biết ơn và trách nhiệm.
Nhưng cũng chính những dãy núi ấy hôm nay đang gặp rất nhiều hiểm nguy. Con người khai thác khoáng sản quá mức khiến những ngọn núi bị khoét sâu, sườn núi trơ trụi, đất đá rơi xuống gây ra sạt lở kinh hoàng. Rừng đầu nguồn bị tàn phá, khiến khi mưa lũ, nước không còn nơi giữ lại, tràn xuống cuốn trôi bản làng và ruộng nương. Biến đổi khí hậu khiến băng trên những đỉnh núi cao tan nhanh hơn; những thung lũng từng tràn đầy nước nay trở nên khô cạn. Các cộng đồng dân cư sống nơi núi cao – những người gìn giữ nét văn hóa độc đáo của nhân loại – cũng chịu ảnh hưởng nặng nề khi đất canh tác bị thu hẹp, tài nguyên cạn dần và nguy cơ thiên tai tăng lên.
Những vết thương ấy không phải chỉ là vết thương của núi. Đó là vết thương của cả hành tinh, của tương lai con cháu chúng ta. Mỗi cánh rừng bị chặt phá, mỗi dòng suối cạn đi vì khai thác vàng sa khoáng, mỗi ngọn núi bị bào mòn đều là một tiếng chuông cảnh tỉnh: nếu chúng ta không hành động, núi sẽ không còn đủ sức để che chở cho con người nữa.
Vì vậy, Ngày Núi Quốc tế ra đời như một tiếng gọi mạnh mẽ. Không phải để chúng ta chỉ ngắm nhìn và ca ngợi núi, mà để hành động vì núi. Các quốc gia tổ chức hội thảo, triển lãm, các chiến dịch trồng rừng, phân tích tác động của biến đổi khí hậu, lên kế hoạch bảo tồn đa dạng sinh học. Các tổ chức quốc tế nỗ lực hỗ trợ cộng đồng miền núi, giúp họ phát triển du lịch bền vững, canh tác không làm tổn hại đất và rừng. Những trẻ em sống trong bản làng trên cao cũng được học về tầm quan trọng của việc bảo vệ núi – những đỉnh núi mà các em không chỉ nhìn thấy mỗi ngày, mà còn gửi gắm trong đó giấc mơ lớn lên của mình.
Với mỗi chúng ta, bảo vệ núi có thể bắt đầu từ những việc nhỏ: không xả rác khi đi leo núi; hạn chế túi nhựa; không đốt rừng làm nương trái phép; ủng hộ sản phẩm của người dân miền núi làm theo phương pháp bền vững; tham gia các chiến dịch trồng cây; lan tỏa kiến thức bảo vệ thiên nhiên. Những hành động nhỏ ấy, khi cộng lại, sẽ tạo nên thay đổi lớn. Bởi vì núi không cần điều gì lớn lao – núi chỉ cần con người tôn trọng và gìn giữ.
Khi ta leo lên một ngọn núi, đứng trên đỉnh cao nhìn xuống biển mây trắng xóa, gió thổi qua tai mang theo hương lá rừng, ta thấy trái tim mình như rộng hơn. Ta hiểu rằng mình chỉ là một hạt bụi nhỏ bé trong vũ trụ này. Nhưng chính sự nhỏ bé ấy lại là lý do để ta phải sống có trách nhiệm hơn – với thiên nhiên, với núi, với hành tinh.
Ngày Núi Quốc tế nhắc ta rằng thiên nhiên không phải món quà để tiêu dùng, mà là di sản để bảo vệ. Núi đã đứng đó hàng triệu năm, bất chấp gió mưa, bảo vệ con người, tạo dựng sự sống. Và bây giờ là lúc con người cần đứng lên bảo vệ những ngọn núi.
Vì một tương lai xanh hơn, bền vững hơn.
Vì một thế giới nơi con người và thiên nhiên không đối đầu, mà đồng hành.
Vì những đỉnh núi vẫn còn đứng đó – sừng sững, hùng vĩ, bất diệt – để thế hệ mai sau được chiêm ngưỡng và biết ơn.
Ngày Núi Quốc tế – ngày để trái tim con người hướng lên những đỉnh núi cao, và cũng là ngày để chúng ta tự nhắc mình rằng: nếu mất đi núi, chúng ta sẽ mất đi một phần linh hồn của Trái Đất.
sao a đăng lại hả
ko bt
@Nguyễn Hoàng Kiều Anh
ủa đăng là bị làm sao vậy ạ?????????????????????????????????
fghhg