NT
Nguyễn Thị Quỳnh Anh
19 tháng 10 2025
Mở đầu Tố Hữu, một nhà thơ lớn của dân tộc, đã sáng tác bài thơ “Lượm” vào năm 1949, khắc họa thành công hình ảnh chú bé liên lạc dũng cảm, hồn nhiên trong cuộc kháng chiến chống Pháp. Bài thơ không chỉ là một câu chuyện cảm động về một thiếu niên anh hùng mà còn thể hiện tình cảm trìu mến, tự hào của tác giả dành cho chú bé. Thân bài Đoạn đầu của bài thơ, tác giả giới thiệu về Lượm với những nét vẽ phác họa đầy thơ mộng. “Chú bé loắt choắt/ Cái xắc xinh xinh/ Cái chân thoăn thoắt/ Cái đầu nghênh nghênh”. Bằng những từ láy gợi hình, gợi cảm, Tố Hữu đã vẽ nên một bức chân dung về cậu bé liên lạc rất riêng, vừa nhỏ bé, lanh lợi, vừa mang dáng vẻ tinh nghịch của tuổi thơ. Nét đáng yêu của Lượm còn được bộc lộ qua hành động “huýt sáo vang”, “nhảy chân sáo” trên đường, tạo nên một giai điệu vui tươi giữa không khí chiến tranh khốc liệt. Tuy nhiên, đứng sau vẻ ngoài hồn nhiên, Lượm là một người lính thực thụ. Khi bắt đầu làm nhiệm vụ, sự hồn nhiên ban đầu nhường chỗ cho sự quyết tâm và dũng cảm. “Miệng cười tươi, chân bước nhanh nhanh” khi có em bé dẫn đường, hay “thôi chào đồng chí” thể hiện tinh thần của người chiến sĩ. Tác giả kể lại hành trình của Lượm với nhiệm vụ chuyển thư “Thượng khẩn” và vượt qua nguy hiểm: “Vụt qua mặt trận/Đạn bay vèo vèo,/ Thôi rồi, Lượm ơi!”. Bằng những câu thơ ngắn gọn, đầy kịch tính, tác giả đã làm nổi bật sự hy sinh anh dũng của Lượm. “Cháu ngã xuống trên quê hương” là hình ảnh bi tráng, đan xen giữa mất mát và sự hy sinh cao cả. Cái chết của Lượm gợi cho người đọc những cảm xúc xót xa, tiếc nuối, như một sự mất mát lớn lao. “Một dòng máu tươi” đã khép lại một cuộc đời nhưng cũng mở ra một bài ca về lòng yêu nước. Tác giả khéo léo sử dụng khổ thơ “Thôi rồi, Lượm ơi!” và “Lượm ơi, còn không?” để khắc họa nỗi đau và niềm tiếc thương vô hạn, khiến bài thơ trở nên xúc động và day dứt lòng người. Phần cuối bài thơ là sự khẳng định rằng Lượm vẫn còn mãi với quê hương, với đất nước. “Nhảy trên đường vàng” là một sự lặp lại, nhưng ở đây, hình ảnh Lượm lại mang một ý nghĩa mới, sâu sắc hơn. Hình ảnh chú bé liên lạc đã hóa thân vào “cánh đồng lúa thơm mùi sữa lên đòng”, để lại cho người đọc ấn tượng về một thế hệ thiếu niên anh hùng đã dâng hiến tuổi xuân cho độc lập, tự do của dân tộc. Kết bài Với thể thơ bốn chữ, Lượm đã trở thành một bài thơ hay và xúc động, khắc họa thành công hình ảnh chú bé liên lạc dũng cảm, hồn nhiên. Bài thơ để lại cho người đọc những ấn tượng sâu sắc về tinh thần cách mạng và lòng yêu nước của thế hệ trẻ Việt Nam trong kháng chiến chống Pháp.
Đúng(0)