Câu 1: Xác định nhân vật trữ tình trong bài thơ.

Nhân vật trữ tình trong bài thơ là "tôi", một người lính xa quê, đang trong hoàn cảnh chiến tranh.

Câu 2: Xác định những từ ngữ/dòng thơ dùng để miêu tả “đôi mắt” trong khổ thơ thứ 5.

Những từ ngữ/dòng thơ dùng để miêu tả "đôi mắt" trong khổ thơ thứ 5:

• "Đôi mắt người Sơn Tây"
• "U uẩn chiều lưu lạc"

Câu 3: Nhận xét về tình cảm, cảm xúc của tác giả thể hiện trong bài thơ.

Bài thơ "Mắt người Sơn Tây" thể hiện những tình cảm, cảm xúc phức tạp của tác giả Quang Dũng:

• Nỗi nhớ thương da diết về quê hương Sơn Tây và những người thân yêu.
• Sự xót xa, đau đớn trước cảnh chiến tranh tàn khốc, gây ra những mất mát, đau thương cho con người và quê hương.
• Niềm cảm thông sâu sắc đối với những người dân Sơn Tây phải chịu đựng gian khổ trong chiến tranh.
• Hy vọng về một ngày hòa bình, quê hương được giải phóng và mọi người được đoàn tụ.

Câu 4: Phân tích hiệu quả của việc sử dụng câu hỏi tu từ trong hai dòng thơ sau:

Tôi nhớ xứ Đoài mây trắng lắm Em có bao giờ em nhớ thương?

• Câu hỏi tu từ "Em có bao giờ em nhớ thương?" không nhằm mục đích hỏi, mà là để nhấn mạnh nỗi nhớ thương da diết của nhân vật trữ tình đối với quê hương và người con gái Sơn Tây.
• Câu hỏi này cũng thể hiện sự đồng cảm, thấu hiểu của tác giả đối với nỗi lòng của người con gái Sơn Tây, những người cũng đang phải chịu đựng cảnh ly tán, xa quê.
• Việc sử dụng câu hỏi tu từ, làm cho câu thơ trở nên nhẹ nhàng, và chạm đến trái tim người đọc, làm người đọc phải suy ngẫm.

Câu 5: Viết một đoạn văn ngắn (khoảng 5 – 7 dòng) trình bày về một thông điệp sâu sắc bài thơ đã gợi ra cho em.

Bài thơ "Mắt người Sơn Tây" đã gợi ra trong em một thông điệp sâu sắc về tình yêu quê hương và sức mạnh của con người trong hoàn cảnh khó khăn. Qua những hình ảnh về đôi mắt u uẩn của người con gái Sơn Tây, tác giả đã thể hiện sự đồng cảm sâu sắc với những mất mát, đau thương mà chiến tranh gây ra. Đồng thời, bài thơ cũng là lời khẳng định về niềm tin vào một tương lai tươi sáng, khi quê hương được giải phóng và mọi người được đoàn tụ. Em tin rằng, dù trong bất kỳ hoàn cảnh nào, tình yêu quê hương và niềm hy vọng vào tương lai sẽ là nguồn sức mạnh giúp con người vượt qua mọi khó khăn, thử thách.

Câu 1 (0.5 điểm): Xác định nhân vật trữ tình trong bài thơ. Nhân vật trữ tình trong bài thơ là người lính Tây Tiến (hay nhà thơ Quang Dũng), người đang hoài niệm về người con gái Sơn Tây với nỗi nhớ da diết, tình yêu tha thiết trong bối cảnh chiến tranh. Câu 2 (0.5 điểm): Xác định những từ ngữ/đoạn thơ dùng để miêu tả "đôi mắt" trong khổ thơ 5. Những từ ngữ/đoạn thơ dùng để miêu tả "đôi mắt" trong khổ thơ 5: "U buồn chiêu lưu lạc / Buồn viễn xứ khôn nguôi / Tội nghiệp nhớ thung lũng / Em mang giấc mơ nho / Ngày trôi lai quê hương / Khuê hoan ca rơm lê". Câu 3 (1.0 điểm): Nhận xét về tình cảm, cảm xúc của tác giả thể hiện trong bài thơ. Tình cảm, cảm xúc của tác giả Quang Dũng trong bài thơ "Mắt người Sơn Tây" là nỗi nhớ da diết, man mác buồn về người con gái Sơn Tây – biểu tượng cho vẻ đẹp Tây Bắc và tình yêu trong chiến tranh. Qua hình ảnh "đôi mắt" u buồn, viễn xứ, tác giả thể hiện tình yêu tha thiết, hoài niệm về quá khứ đẹp đẽ nhưng xa xôi, kết hợp nỗi buồn chia ly, mất mát ("Em có bao giờ em nhớ thương?"). Cảm xúc ấy không chỉ cá nhân mà còn mang tính dân tộc, gợi niềm thương cảm về số phận con người trong chiến tranh, tạo sức lay động sâu sắc. Câu 4 (1.0 điểm): Phân tích hiệu quả của việc sử dụng câu hỏi tu từ trong hai dòng thơ sau: "Tơi nhớ xưa Đôi may trắng lâm / Em có bao giờ em nhớ thương?" Việc sử dụng câu hỏi tu từ trong hai dòng thơ "Tơi nhớ xưa Đôi may trắng lâm / Em có bao giờ em nhớ thương?" (có lẽ là "Tôi nhớ xưa Đôi mây trắng lâm / Em có bao giờ em nhớ thương?") tạo hiệu quả biểu cảm mạnh mẽ. Câu hỏi "Em có bao giờ em nhớ thương?" không nhằm hỏi đáp mà bộc lộ nỗi nhớ da diết, day dứt của nhân vật trữ tình, gợi sự khắc khoải, cô đơn trong chia ly. Biện pháp này làm tăng chiều sâu cảm xúc, khiến người đọc đồng cảm với nỗi buồn man mác, hoài niệm, đồng thời nhấn mạnh tình yêu tha thiết, bất diệt dù thời gian trôi qua, góp phần làm nổi bật giá trị nhân văn của bài thơ. Câu 5 (1.0 điểm): Viết một đoạn văn ngắn (khoảng 5 - 7 dòng) trình bày suy nghĩ của mình về một thông điệp bạn rút ra từ bài thơ. Từ bài thơ "Mắt người Sơn Tây", em rút ra thông điệp về giá trị của tình yêu và nỗi nhớ trong cuộc sống, đặc biệt trong hoàn cảnh chiến tranh chia cắt. Đôi mắt người con gái Sơn Tây biểu tượng cho vẻ đẹp dịu dàng, u buồn nhưng đầy sức sống, khiến người lính nhớ mãi không quên. Thông điệp nhắc nhở rằng, tình yêu chân thành có thể vượt qua không gian, thời gian, trở thành nguồn động lực sống. Trong xã hội hiện đại, khi con người dễ quên lãng quá khứ, bài thơ dạy em trân trọng kỷ niệm, nuôi dưỡng tình cảm gia đình, quê hương. Em thấy mình cần sống có trách nhiệm hơn để những nỗi nhớ đẹp đẽ không trở thành nỗi tiếc nuối.

Câu1 nhân vật chữ tình là người lính

Câu 2 dòng thơ thứ 7

Dưới đây là bài làm cho bài thơ “Mắt người Sơn Tây”:

Câu 1 (0,5 điểm):

Nhân vật trữ tình trong bài thơ là “tôi” – người lính (người con trai Hà Nội) nhớ về người con gái Sơn Tây và quê hương trong thời chiến.

Câu 2 (0,5 điểm):

Những từ ngữ/dòng thơ miêu tả “đôi mắt” trong khổ thơ thứ 5:

• “đôi mắt người Sơn Tây”

• “u uẩn chiều lưu lạc”

→ Gợi ánh mắt buồn, sâu thẳm, chất chứa nỗi niềm xa cách, nhớ thương.

Câu 3 (1,0 điểm):

Bài thơ thể hiện tình cảm nhớ thương da diết của tác giả đối với người con gái Sơn Tây và quê hương trong cảnh chiến tranh chia lìa. Cảm xúc chủ đạo là nỗi buồn man mác, day dứt, xen lẫn sự trân trọng và nâng niu hình ảnh “đôi mắt” – biểu tượng của vẻ đẹp và tâm hồn quê hương.

Câu 4 (1,0 điểm):

Hai dòng thơ:

“Tôi nhớ xứ Đoài mây trắng lắm

Em có bao giờ em nhớ thương?”

sử dụng câu hỏi tu từ. Câu hỏi không nhằm tìm lời đáp mà để bộc lộ nỗi nhớ da diết của nhân vật trữ tình. Nó làm tăng sắc thái cảm xúc, thể hiện sự khắc khoải, mong ngóng và khát khao được đồng cảm, được nhớ thương từ “em”.

Câu 5 (1,0 điểm):

Bài thơ gợi cho em thông điệp sâu sắc về tình yêu quê hương và tình yêu đôi lứa trong hoàn cảnh chiến tranh. Dù xa cách, con người vẫn luôn hướng về quê hương và những người thân yêu. Vì vậy, mỗi chúng ta cần biết trân trọng tình cảm chân thành và gìn giữ những giá trị thiêng liêng của quê hương, đất nước.

…

Dưới đây là bài làm cho bài thơ “Mắt người Sơn Tây”:

Câu 1 (0,5 điểm):

Nhân vật trữ tình trong bài thơ là “tôi” – người lính (người con trai Hà Nội) nhớ về người con gái Sơn Tây và quê hương trong thời chiến.

Câu 2 (0,5 điểm):

Những từ ngữ/dòng thơ miêu tả “đôi mắt” trong khổ thơ thứ 5:

• “đôi mắt người Sơn Tây”

• “u uẩn chiều lưu lạc”

→ Gợi ánh mắt buồn, sâu thẳm, chất chứa nỗi niềm xa cách, nhớ thương.

Câu 3 (1,0 điểm):

Bài thơ thể hiện tình cảm nhớ thương da diết của tác giả đối với người con gái Sơn Tây và quê hương trong cảnh chiến tranh chia lìa. Cảm xúc chủ đạo là nỗi buồn man mác, day dứt, xen lẫn sự trân trọng và nâng niu hình ảnh “đôi mắt” – biểu tượng của vẻ đẹp và tâm hồn quê hương.

Câu 4 (1,0 điểm):

Hai dòng thơ:

“Tôi nhớ xứ Đoài mây trắng lắm

Em có bao giờ em nhớ thương?”

sử dụng câu hỏi tu từ. Câu hỏi không nhằm tìm lời đáp mà để bộc lộ nỗi nhớ da diết của nhân vật trữ tình. Nó làm tăng sắc thái cảm xúc, thể hiện sự khắc khoải, mong ngóng và khát khao được đồng cảm, được nhớ thương từ “em”.

Câu 5 (1,0 điểm):

Bài thơ gợi cho em thông điệp sâu sắc về tình yêu quê hương và tình yêu đôi lứa trong hoàn cảnh chiến tranh. Dù xa cách, con người vẫn luôn hướng về quê hương và những người thân yêu. Vì vậy, mỗi chúng ta cần biết trân trọng tình cảm chân thành và gìn giữ những giá trị thiêng liêng của quê hương, đất nước.