Dưới đây là một dàn ý mẫu (dành cho học sinh tiểu học hoặc THCS) dựa vào đoạn thơ “Dòng sông mặc áo” của Nguyễn Trọng Tạo, kèm theo một từ dùng với nghĩa chuyển đã được gạch chân.

🩵 Dàn ý: Tả vẻ đẹp của dòng sông vào các thời điểm trong ngày

1. Mở bài:

Giới thiệu khái quát về dòng sông em muốn tả

• Quê em có một dòng sông hiền hòa, quanh năm soi bóng hàng tre xanh mát.
• Em yêu nhất là được ngắm dòng sông vào những thời điểm khác nhau trong ngày, bởi khi ấy sông như thay nhiều bộ áo đẹp lạ kỳ.

2. Thân bài:

a. Buổi sáng:

• Khi mặt trời vừa thức dậy, sương còn giăng nhẹ, dòng sông khoác lên mình tấm áo lụa mỏng, ánh hồng nhạt của bình minh.
• Mặt nước lấp lánh như được dát vàng bởi những tia nắng đầu tiên.

b. Buổi trưa:

• Nắng lên rực rỡ, bầu trời xanh biếc in xuống mặt sông, dòng sông dường như mặc áo xanh mới.
• Gió thổi, từng gợn sóng nhấp nhô như những nếp áo rung rinh.

c. Buổi chiều:

• Khi hoàng hôn buông xuống, sông đổi sang màu vàng cam dịu dàng, như cô gái e ấp trong bộ áo ráng vàng.
• Mặt nước phản chiếu những áng mây trôi hững hờ.

d. Buổi tối và khuya:

• Mặt trăng lên, dòng sông lấp lánh ánh bạc, thêu trên áo mình những vì sao nhỏ.
• Đêm khuya, sông như ẩn vào bóng tối, khoác áo đen huyền bí, nằm lặng yên giữa đôi bờ.

e. Sáng sớm hôm sau:

• Mùi hoa bưởi lan tỏa, những cánh hoa rơi đầy mặt nước, khiến sông như mặc áo hoa trắng tinh khôi.
• Cảnh vật yên bình, tươi mới đến ngẩn ngơ.

3. Kết bài:

• Dòng sông quê em thật đẹp, mỗi thời điểm lại mang một vẻ riêng.
• Em yêu dòng sông không chỉ vì nước trong, vì sóng vỗ, mà còn vì những “bộ áo” mà sông thay trong suốt một ngày dài.

🎨 Từ dùng với nghĩa chuyển (ẩn dụ):

👉 mặc áo

(Từ “mặc áo” được dùng với nghĩa chuyển – không phải sông thật sự mặc áo, mà là nói hình ảnh ẩn dụ để diễn tả sự thay đổi màu sắc và vẻ đẹp của dòng sông theo thời gian.)

Dưới đây là đoạn văn mẫu tả lại hình ảnh con sông quê hương, dựa vào đoạn thơ trong bài “Dòng sông mặc áo” của Nguyễn Trọng Tạo 👇

🌿 Đoạn văn mẫu

Dòng sông quê em thật đẹp và duyên dáng biết bao! Buổi sáng, khi mặt trời vừa lên, sông như một cô gái điệu đà mặc áo lụa đào thướt tha, ánh hồng của bình minh trải nhẹ trên mặt nước lung linh. Đến trưa, trời trong xanh, dòng sông lại thay chiếc áo xanh mới may, hiền hòa trôi giữa đôi bờ rợp bóng tre. Rồi khi chiều chiều thơ thẩn bóng mây, sông lại cài lên màu áo hây hây ráng vàng, ánh hoàng hôn làm mặt nước sáng rực, óng ả như dát vàng. Dòng sông quê hương cứ thế thay áo theo từng thời khắc trong ngày, lúc nào cũng dịu dàng, mềm mại và đầy sức sống, khiến ai ngắm nhìn cũng thấy lòng mình ấm áp, yêu thương.

buổi sáng sớm: ''mặc áo'' lụa đào

buổi trưa: ''mặc áo'' xanh

buổi chiều: ''mặc áo'' ráng vàng

🌿 Trả lời:

Trong đoạn thơ trên, màu sắc của dòng sông thay đổi theo từng thời điểm trong ngày:

• Buổi sáng, khi nắng vừa lên, dòng sông mặc áo lụa đào thướt tha → sông có màu hồng nhẹ của ánh bình minh.
• Buổi trưa, trời cao và sáng, sông mặc áo xanh như là mới may → sông mang màu xanh trong trẻo của bầu trời.
• Buổi chiều, khi hoàng hôn buông xuống, sông cài lên màu áo hây hây ráng vàng → sông nhuộm màu vàng ấm áp của ráng chiều.

👉 Như vậy, màu sắc của dòng sông thay đổi từ hồng → xanh → vàng, thể hiện vẻ đẹp dịu dàng, duyên dáng và sống động của dòng sông quê hương trong suốt một ngày.

Dưới đây là một dàn ý mẫu (dành cho học sinh tiểu học hoặc THCS) dựa vào đoạn thơ “Dòng sông mặc áo” của Nguyễn Trọng Tạo, kèm theo một từ dùng với nghĩa chuyển đã được gạch chân.

🩵 Dàn ý: Tả vẻ đẹp của dòng sông vào các thời điểm trong ngày

1. Mở bài:

Giới thiệu khái quát về dòng sông em muốn tả

• Quê em có một dòng sông hiền hòa, quanh năm soi bóng hàng tre xanh mát.
• Em yêu nhất là được ngắm dòng sông vào những thời điểm khác nhau trong ngày, bởi khi ấy sông như thay nhiều bộ áo đẹp lạ kỳ.

2. Thân bài:

a. Buổi sáng:

• Khi mặt trời vừa thức dậy, sương còn giăng nhẹ, dòng sông khoác lên mình tấm áo lụa mỏng, ánh hồng nhạt của bình minh.
• Mặt nước lấp lánh như được dát vàng bởi những tia nắng đầu tiên.

b. Buổi trưa:

• Nắng lên rực rỡ, bầu trời xanh biếc in xuống mặt sông, dòng sông dường như mặc áo xanh mới.
• Gió thổi, từng gợn sóng nhấp nhô như những nếp áo rung rinh.

c. Buổi chiều:

• Khi hoàng hôn buông xuống, sông đổi sang màu vàng cam dịu dàng, như cô gái e ấp trong bộ áo ráng vàng.
• Mặt nước phản chiếu những áng mây trôi hững hờ.

d. Buổi tối và khuya:

• Mặt trăng lên, dòng sông lấp lánh ánh bạc, thêu trên áo mình những vì sao nhỏ.
• Đêm khuya, sông như ẩn vào bóng tối, khoác áo đen huyền bí, nằm lặng yên giữa đôi bờ.

e. Sáng sớm hôm sau:

• Mùi hoa bưởi lan tỏa, những cánh hoa rơi đầy mặt nước, khiến sông như mặc áo hoa trắng tinh khôi.
• Cảnh vật yên bình, tươi mới đến ngẩn ngơ.

3. Kết bài:

• Dòng sông quê em thật đẹp, mỗi thời điểm lại mang một vẻ riêng.
• Em yêu dòng sông không chỉ vì nước trong, vì sóng vỗ, mà còn vì những “bộ áo” mà sông thay trong suốt một ngày dài.

ấn nhầm☹

Danh từ

a) Côn Sơn, suối, tiếng đàn cầm, tai

b) Sự sống, hoa thảo quả, gốc cây

Động từ

a) chảy, nghe

b) tiếp tục, nảy

Tính từ

a) rì rầm

b) âm thầm, kín đáo, lặng lẽ

a.      Đoạn thơ có 4 từ láy.                      c. Đoạn thơ viết theo thể thơ lục bát

b.      Đoạn thơ có 1 từ ghép.                  d. Đoạn thơ có sử dụng các từ tượng thanh.

2/ Đoạn thơ trên có sử dụng biện pháp nghệ thuật:

a.  So sánh       b. Nhân hóa      c. So sánh và điệp ngữ  d. Nhân hóa và so sánh 3/ Chỉ ra 4 động từ có trong đoạn thơ trên: ………………mặc,trôi,cài,về………………………………

1.a và c

2.d

3.mặc áo , điệu ,may, cài

Hai câu thơ miêu tả dòng sông vào lúc sáng sớm, nắng lên

- Biện pháp tu từ: Nhân hóa: “điệu”, “mặc áo lụa đào”

- Tác dụng: Gợi tả vẻ đẹp duyên dáng, mềm mại, uyển chuyển, rực rỡ của dòng sông dưới ánh nắng sớm. Dòng sông trở nên sinh động, có hồn, yểu điệu như một cô thiếu nữ

- Thể hiện tình yêu thiên nhiên, yêu dòng sông của tác giả.

2