VÕ SĨ BỌ NGỰA
“Hôm sau, Bọ Ngựa đương lủi thủi, khật khưỡng – không vui vẻ như bữa đầu nữa – thì bỗng nghe một tiếng động trước mặt. Gã đứng lại, ngẩng đầu lên, nom thấy một con vật lạ chưa trông thấy bao giờ.
Quái vật to gồ gồ như một viên đá. Sắc mình đen sì và bóng loáng. Cả đôi râu cũng đen. Chỉ trừ hai cái vạch trắng hai bên mắt. Mới thoạt trông không có thể đoán biết được đầu đuôi nó đằng nào. Bởi chỗ nào cũng tròn múp míp, chỗ nào cũng nhẵn thín. Nhất là dưới mắt Bọ Ngựa ta, thì càng lạ lùng hơn nữa. Từ thuở bé, Bọ Ngựa chưa được trông thấy một con vật kì quái đến nhường ấy. Song thực đó chỉ là một cu cậu thường hay đậu trên thân những cây dừa, cây cau và có tiếng kêu cồ cộ… cồ cộ. Tiếng kêu ấy thành tên là Cồ Cộ. Hai mắt đen nhánh lẫn vào trong làn vỏ đen thẫm, nhưng đôi mắt thực tinh. Bọ Ngựa mới sột soạt đi đến, mà Cồ Cộ đã trông thấy ngay. Cồ Cộ hỏi:
- Tên kia, đến đây làm chi?
Bọ Ngựa cố gắng cứng cỏi:
- Ta là Đại Mã! Võ sĩ Đại Mã. Ta đi…
Cồ Cộ ngạc nhiên:
- Tên mi là Đại Mã? Lại là võ sĩ nữa?
Bọ Ngựa vênh mặt:
- Phải đó, ngươi đã nghe đại danh ta rồi ư?
Cồ Cộ cười:
- Thằng oắt tì! Tên mi là Bọ Ngựa chứ? Mà mi sao dám đặt hai chữ võ sĩ lên trước tên? Không sợ bị đánh cho gãy cổ hả?
- Mỗi chốc, ai đánh nổi ta, ta là võ…
Cồ Cộ cả cười:
- Ta sẽ vặn gãy cổ mi. Nhưng này, võ sĩ Đại Mã oắt con ơi! Trước khi đánh nhau với võ sĩ, ta hỏi võ sĩ một điều: Võ sĩ định đi đâu đó?
- Ta đi du lịch phiêu lưu, con đường của Dế Mèn.
- Ái chà! Hăng nhỉ. Bắt chước ông Dế Mèn! Đi được bao nhiêu lâu rồi?
- Đã qua biết bao nhiêu rừng núi, không thể nhớ xiết được.
Thấy Cồ Cộ cứ hỏi căn hỏi vặn, Bọ Ngựa đồ ngay Cồ Cộ cũng hạng xoàng, liền nổi máu hăng, thách:
- Làm sao ngươi lại được hỏi căn vặn ta? Định đấu gươm với ta chăng?
Cồ Cộ cười ha hả:
- Ta đã bảo rồi ta sẽ đánh mi mà, đừng vội. Nhưng bây giờ thì ta lại thương mi mà không muốn đánh mi nữa.
- Nếu thế, đồ hèn!
- … Nhưng ta sẽ làm cho mi mở mắt ra, rồi muốn sống, muốn tốt thì quay ngay về với mẹ.
Nói rồi Cồ Cộ quắp lấy lưng Bọ Ngựa, giương cánh ra, bay tít lên ngọn cây dừa gần đó. Bọ Ngựa hoảng hốt quá, rúm cả chân, rúm cả càng và nhắm tịt mắt lại. Bốn bên xung quanh gió thổi vo vo. Cồ Cộ đỗ trên ngọn cây dừa và bảo Bọ Ngựa rằng:
- Mi đã mở mắt ra chưa? Nếu mở mắt rồi, hãy cùng ta nhìn xuống dưới kia. Mi đi bấy nhiêu ngày đường, lặn lội qua bao nhiêu đèo, bao nhiêu suối, vậy mà không bằng ta chỉ vỗ cánh mấy cái, bay lên cao, đã có thể trông thấy quê hương của mi. Cái sự khó nhọc của mi đối với ta, chỉ là hạt bụi, hạt tấm. Đã hiểu như thế chưa? Và mi lại nên biết thêm rằng ở trên đời này, không thiếu gì kẻ còn giỏi hơn ta bao nhiêu lần nữa.
Sau đó, chú Bọ Ngựa được Cồ Cộ đưa trả xuống đất. Bọ Ngựa chạy biến ngay về, không dám ngoảnh cổ lại nữa.
Bọ Ngựa về đến cành hồng, mẹ vẫn chưa về. Nó nằm bẹp trên cây, không dám lởn vởn đi đâu nữa. Bởi vẫn chưa tan cơn sợ.
Được mươi hôm thì mẹ trở về. Nó mừng rỡ nhãy cỡn lên ôm lấy mẹ. Từ đấy, hai mẹ con lại sống với nhau đề huề. Mẹ nó đưa nó đi đến một chỗ ở mới kín đáo, ấm áp hơn. Những lương thực mà bà lão đêm bên kia sông về cũng thừa đủ cho hai mẹ con ăn hết một mùa đông giá rét.
Một hôm, trời có nắng. Nắng mùa đông ấm áp, dịu dàng làm sao. Hai mẹ con ra hong cánh dưới ánh mặt trời. Trong lúc vui chuyện Bọ Ngựa con kể với mẹ:
- Mẹ ơi! Độ nọ mẹ sang bên kia sông rồi, ở nhà con đã làm được nhiều điều ghê lắm.
- Con thử kể cho mẹ nghe những ghê gớm ấy đến thế nào?
- Con đánh thằng Châu Chấu Ma ở đằng kia. Nó phải nhận con là thầy nó.
Bà Bọ Ngựa mỉm cười:
- Tưởng là con đánh ai. Châu Chấu Ma con chẳng phải đánh, nó vẫn sợ như thường. Con đã làm một việc thừa, mà lại ác nữa.
Chú Bọ Ngựa tiu nghỉu. Rồi chú tiếp:
- Con lại cho cả Gián Ống một trận.
Bà Bọ Ngựa cười to:
- Tưởng ai, cái thằng Gián Ống lúc nào cũng sợ, ai cũng sợ. Con lại làm một việc thừa, mà lại độc ác nữa.
Chú Bọ Ngựa tiu nghỉu hơn, và chú không khoe thêm gì nữa. Chú im lặng, nhìn ánh nắng rung rinh trong lá cây.
Nhưng bà lão Bọ Ngựa đã nói tiếp:
- Và con sang đánh nhau cả với Bọ Muỗm, con bắt mụ ấy gọi con là võ sĩ Đại Mã. Mụ ấy nện cho con một trận mê tơi. Con phải bỏ chạy về. Nhưng con cũng không chừa được cái thói khoác lác. Cho nên, khi con nghe tiếng đồn có ông Dế Mèn đi phiêu lưu thì con cũng tập tọng đi. Con đã quên cả lời mẹ dặn. Con đi, con gặp bác Cồ Cộ, con dọa dẫm cả bác ta. Bác ta liền túm cổ con, bay lên ngọn cây dừa. Đến đây con mới thực là sợ, biết chừa thói ngông cuồng và con mới thực hiểu rằng đường đời mỗi bước một khó. Con chạy trở về. Phải kể đến đây mới là hết những chuyện mà con đã làm trong khi vắng mẹ. Có phải thế chăng? Con ơi! Bác Bọ Muỗm chỉ cho con một cái đá hậu, là con thủng bụng. Bác Cồ Cộ chỉ buông con từ ngọn cây cho rơi xuống, là con đủ tan xương. Các bác ấy đã thương con đấy.
Trong khi bà lão Bọ Ngựa nói, chú Bọ Ngựa cứ ngẩn mặt. Rồi hai hàng nước mắt rung rung. À, chú Bọ Ngựa hợm mình đã biết hối rồi.”
(Trích Võ sĩ Bọ Ngựa - Tô Hoài)
Câu 1. Xác định thể loại của văn bản. Nêu những nét chính về thể loại đó.
Câu 2. Theo em, người kể chuyện trong văn bản trên là ai? Từ đó, cho biết truyện được kể theo ngôi thứ mấy?
Câu 3. Xác định nhân vật chính trong truyện?
Câu 4. Thái độ của Bọ Ngựa khi lần đầu gặp bác Cồ Cộ như thế nào? Vì sao Bọ Ngựa phải“cố gắng cứng cỏi”?
Câu 5. Bọ Ngựa có nét tính cách đẹp nào? Còn có những biểu hiện và suy nghĩ nào cần điều chỉnh để không gây rắc rối, để an toàn cho bản thân?
Liên hệ trợ giúp
Tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong đoạn trên có tác dụng:
Làm cho hình ảnh chú bọ ngựa sinh động,gần gũi như một đứa trẻ.
Nhấn mạnh sự thay đổi của bọ ngựa từ một kẻ kiêu ngạo ,chú đã biết hối lỗi về lỗi lầm của mình.
Ngoài ra còn thể hiện sự giáo dục giúp câu chuyện sinh động gợi cảm .
Gửi gắm bài học phải biết khiêm tốn,thật thà và dũng cảm
Bài 10: những việc làm của em về lòng khiêm tốn :không khoe khoang về thành tích học tập của mình.
Biết lắng nghe và tiếp thu ý kiến,thừa nhận sai sót,luôn biết học hỏi.
Và đặc biệt phải biết cư xử hòa nhã ,tôn trọng người khác
Bài 9:
- Biện pháp nhân hóa khiến cho câu văn trở nên sống động và gần gũi
Bài 10:
Để rèn luyện đức tính khiêm tốn, thì em sẽ lắng nghe và không khoe khoang tự nhận lỗi sai của mình
R
Câu 9.
Biện pháp nhân hóa qua các chi tiết “ngẩn mặt”, “nước mắt rưng rưng” và “hối lỗi” đã biến chú bọ ngựa thành một nhân vật có đời sống nội tâm phong phú như con người. Việc gán cho loài vật những cảm xúc phức tạp giúp hình ảnh bọ ngựa trở nên gần gũi, sinh động và dễ dàng khơi gợi sự đồng cảm nơi người đọc. Qua đó, tác giả không chỉ miêu tả một hành động mà còn khắc họa rõ nét sự thức tỉnh và lòng ăn năn hối cải chân thành của nhân vật. Biện pháp này giúp câu văn tăng sức biểu cảm, làm cho bài học về sự hướng thiện trở nên nhẹ nhàng nhưng đầy sức thuyết phục. Nhờ nhân hóa, thế giới loài vật hiện lên như một tấm gương phản chiếu đạo đức và tình cảm của con người, để lại ấn tượng sâu sắc trong lòng độc giả.
Câu 10
Từ câu chuyện về bài học đích đáng của "võ sĩ" Bọ Ngựa trong tác phẩm của nhà văn Tô Hoài, em rút ra được rằng sự kiêu ngạo chỉ dẫn đến sai lầm và hối tiếc. Để rèn luyện đức tính khiêm tốn cho bản thân, em sẽ thực hiện các việc làm sau:
●Luôn lắng nghe và học hỏi: Thay vì tự mãn với những gì mình biết, em sẽ chủ động lắng nghe ý kiến đóng góp từ thầy cô, bạn bè để hoàn thiện những thiếu sót của bản thân. ●Không khoe khoang thành tích: Em sẽ giữ thái độ bình tĩnh trước những thành công, xem đó là động lực để cố gắng hơn nữa thay vì coi thường hay hạ thấp người khác. ●Biết nhận lỗi và sửa lỗi: Khi mắc sai lầm, em sẽ dũng cảm đối diện và nhận trách nhiệm giống như chú bọ ngựa đã biết "hối lỗi", từ đó rút ra bài học để không lặp lại. ●Tôn trọng sự khác biệt: Em sẽ nhìn nhận và trân trọng điểm mạnh của mọi người xung quanh, hiểu rằng mỗi cá nhân đều có những giá trị riêng đáng để mình nể phục. ●Sống giản dị và hòa đồng: Luôn giữ thái độ lễ phép, chân thành trong giao tiếp, không tự cao tự đại để xây dựng những mối quan hệ tốt đẹp và bền vững.
Câu 10: đừng kiêu ngạo
a la cha ca la ba củ cải lang thang
Câu 9:
Trong câu văn: "Bọ Ngựa đứng ngần mặt. Rồi hai hàng nước mắt rưng rưng. Chú Bọ Ngựa bé con mà hợm mình đã biết hối lỗi.", biện pháp nhân hóa được sử dụng qua các từ ngữ chỉ hành động, tâm trạng của con người như: đứng ngần mặt, nước mắt rưng rưng, hối lỗi.
Câu10:
Từ câu chuyện về sự hợm hĩnh ban đầu và sự hối lỗi sau này của "Võ sĩ Bọ Ngựa", em có thể rút ra một số việc làm cụ thể để rèn luyện đức tính khiêm tốn cho bản thân như sau: Luôn lắng nghe và học hỏi: Biết lắng nghe ý kiến góp ý của thầy cô, cha mẹ và bạn bè thay vì luôn cho rằng mình đúng.Không khoe khoang thành tích: Khi đạt được kết quả cao trong học tập hay cuộc sống, không nên tự mãn hay xem thường người khác mà cần tiếp tục cố gắng.Thừa nhận khuyết điểm: Dũng cảm nhận lỗi khi làm sai và quyết tâm sửa đổi, giống như cách Bọ Ngựa đã biết hối lỗi khi được mẹ chỉ dạy.Tôn trọng mọi người xung quanh: Nhận ra rằng mỗi người đều có thế mạnh riêng để tôn trọng và học tập, không "vênh vác" hay coi thường những người có vẻ ngoài yếu thế hơn mình.Sống chan hòa, giản dị: Xây dựng mối quan hệ thân thiện với bạn bè, sẵn sàng giúp đỡ mọi người mà không cần phô trương.
bài 9:
Tác dụng:Làm cho thế giới loài vật trở nên sinh động, gần gũi: Những hành động và cảm xúc vốn chỉ có ở con người như "ngẩn mặt", "nước mắt rưng rưng", "biết hối lỗi" khiến hình ảnh chú Bọ Ngựa hiện lên sống động, có tâm hồn và chiều sâu cảm xúc.
Nhấn mạnh sự thay đổi nội tâm: Biện pháp này giúp người đọc hình dung rõ nét sự chuyển biến từ một kẻ kiêu ngạo, hợm mình sang trạng thái thức tỉnh, nhận ra lỗi lầm và biết ăn năn.
Gửi gắm bài học nhân sinh: Qua hình ảnh nhân hóa, tác giả khéo léo giáo dục bài học về sự khiêm tốn và lòng dũng cảm khi đối diện với sai lầm của chính mình, giúp câu văn giàu sức biểu cảm và có sức thuyết phục hơn đối với bạn đọc nhỏ tuổi.
Bài 10 :Biết lắng nghe và học hỏi: Luôn giữ thái độ cầu thị, sẵn sàng lắng nghe ý kiến đóng góp từ thầy cô, bạn bè và mọi người xung quanh để hoàn thiện bản thân, không cho rằng mình là nhất.
Không khoe khoang thành tích: Khi đạt được kết quả tốt trong học tập hay cuộc sống, cần giữ thái độ đúng mực, coi đó là động lực để cố gắng hơn thay vì kiêu ngạo hay xem thường những người chưa may mắn bằng mình.
Thừa nhận khuyết điểm: Dũng cảm nhìn nhận những thiếu sót của bản thân và sửa đổi, giống như chú Bọ Ngựa đã biết hối lỗi ở cuối truyện
Tôn trọng mọi người: Luôn đối xử tử tế, lễ phép và trân trọng khả năng riêng biệt của mỗi cá nhân, không bao giờ có thái độ hống hách hay "vênh vác" trước người khác.
Câu 9: Phép nhân hóa qua các từ ngữ chỉ hành động, tâm trạng của con người như “ngẩn mặt”, “nước mắt rưng rưng”, “hối lỗi” đã khiến hình ảnh chú Bọ Ngựa trở nên vô cùng sống động và gần gũi. Nhờ biện pháp này, Bọ Ngựa không còn là một loài côn trùng vô tri mà hiện lên như một đứa trẻ có thế giới nội tâm phong phú, biết nhận ra sai lầm của bản thân.
Cách viết này giúp người đọc dễ dàng đồng cảm với sự chuyển biến tâm lý từ kiêu ngạo sang biết ăn năn của nhân vật. Đồng thời, nó làm cho lời văn thêm sinh động, hấp dẫn và tăng sức biểu cảm cho câu chuyện. Qua đó, tác giả cũng khéo léo gửi gắm bài học về sự thức tỉnh và lòng tự trọng một cách nhẹ nhàng nhưng sâu sắc.
Câu 10:Luôn lắng nghe và học hỏi: Biết lắng nghe ý kiến góp ý của người khác với thái độ cầu thị, không tự mãn cho rằng mình luôn đúng hoặc giỏi nhất.
EM không biết làm