Đọc các tác phẩm của Nguyễn Ngọc Tư, hẳn ta không khỏi ấn tượng với hàng loạt phương ngữ đậm chất Nam Bộ, giúp tái hiện sinh động cái chân chất, thật thà của người dân nơi đây. Bài viết này xin được điểm qua một vài phương ngữ trong số đó. Trước hết, ta hãy cùng đọc “Làm mẹ”, một truyện ngắn rất thành công của Nguyễn Ngọc Tư. Ở đây, tác giả phạc hoạ nhân vật của mình bằng những ngôn từ vô cùng dân dã: “Má ơi, nhà có khách”, “Mèn ơi, dì Diệu nghe tiếng má mà nghe lịm ngọt trong lòng”… “Dì Diệu tỉnh rụi: / - Mướn đẻ. Em đọc báo thấy người ta mướn đẻ nhiều lắm”. “Mèn ơi” (hay mèn đét ơi) là một phương ngữ gốc Khmer. Tiến sĩ Lý Tùng Hiếu đã chỉ ra rằng: “Mèn" là phiên từ “Mêk" nghĩa là “trời" còn “đéc" là phiên từ “đêy" có nghĩa là “đất". “Mèn ơi" như thế nghĩa là “trời ơi", và “mèn đét ơi" là “trời đất ơi". Đây là một cách nói vô cùng quen thuộc với người dân Nam Bộ. Còn “tỉnh rụi" hẳn ban đầu là “tỉnh dụi", được học giả Huỳnh Công Tín định nghĩa như sau: “Tỉnh dụi: ở trạng thái đã thức hẳn, không còn ngái ngủ". Tuy nhiên ở đây tác giả lại dùng tương tự với nghĩa “tỉnh bơ, không cảm xúc". Ở một phần khác của truyện “Làm mẹ" ta lại thấy có đoạn: “...Hai người đi tìm xơ bơ xấc bấc. Không có, không gặp. Dì Diệu về quê, bà mẹ già chị Lành tay run bẩn, vừa đau vừa xót…”. “Xơ bơ xấc bấc” theo ngữ cảnh có thể hiểu là đi tìm đến mức xơ xác, héo hon cả người. Trong tùy bút “Biết sống” cũng có những đoạn đậm chất Nam Bộ như :“Chữ vui đó cũng minh mông, với mỗi người nó có nghĩa khác nhau. Vui của ông chủ chuỗi cửa hàng điện máy là mở thêm vài chi nhánh mới. Của quán nhậu Tăng Ba là khách nào ra khỏi đó cũng xùng xình say”. Ở đây “minh mông”; “xùng xình” cách nói trại đi của “mênh mông”, “thùng thình”. Nhìn lại một loạt những “đứa con tinh thần” của tác giả như “Cánh đồng bất tận”, ”Ngọn đèn không tắt”..., ta thấy tên tuổi của nữ nhà văn bao giờ cũng gắn liền với hình ảnh bình dị, mộc mạc và cách viết đậm chất Nam Bộ. Đi theo phong cách này trước Nguyễn Ngọc Tư đã có nhiều, sau Nguyễn Ngọc Tư chắc cũng còn nhiều nữa, nhưng không phải ai cũng có khả năng thổi hồn vào con chữ một tài tình, để lại ấn tượng da diết trong người đọc như cách thể hiện của cô. Để được như vậy hẳn phải có một sự trải nghiệm, thâm trầm và tình yêu sâu sắc với mảnh đất miền Nam đầy nắng gió